Ideeën Buikhuisen ingehaald door tijdgeest

Vrij Nederland-columnist Piet grijs (pseudoniem van Hugo Brandt Corstius) liep voorop bij het 'afbranden' van criminoloog Wouter Buikhuisen, hoogleraar aan de Leidse Universiteit, toen die in 1978 een pleidooi deed om onderzoek te doen naar de wisselwerking tussen biologische en sociale factoren bij crimineel gedrag. Volgens Grijs wilde Buikhuisen het fascisme fatsoenlijk maken met zijn onderzoek, refererend aan de pseudo-wetenschappen waarmee de Duitse Nazi's in de jaren '30 en '40 probeerden de minderwaardigheid van het joodse ras aannemelijk te maken.

Met zijn pleidooi tekende Wouter Buikhuisen ongewild z'n wetenschappelijke doodvonnis. Het werd getorpedeerd en gebrandmerkt als als 'fascistisch'. In de pers verschenen spotprenten die Buikhuisen afbeeldden als een soort dr. Mengele, die schedelmetingen verrichtte bij proefpersonen, zoals de nazi's dat pleegden te doen om te bepalen of iemand al dan niet joods was. De Nederlandse media verketterden hem, de universiteit frustreerde zijn werk, de politiek zweeg. Buikhuisen verliet, verbitterd en verslagen, de wetenschap op doktersadvies.

Inmiddels is zijn gedachtegoed links en rechts ingehaald door de tijdgeest en door onderzoeken in binnen- en buitenland. Voor het eerst sinds zijn pijnlijke aftreden doet Wouter Buikhuisen voor de televisie zijn relaas, en maakt hij de rekening op van wat volgens hem 'de grootste zwarte bladzijde in de geschiedenis van de Nederlandse wetenschap' is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden