'Iain Duncan Smith heeft dit niet verdiend'

Iain Duncan Smith is gisteravond door 90 van de 165 Conservatieve parlementsleden weggestuurd als partijleider. De achterban in kiesdistrict Maidenhead kijkt de nieuwe leiderschapscrisis hoofdschuddend aan, en vreest het ergste voor de partij.

MAIDENHEAD - Schoon genoeg hebben ze ervan in Maidenhead. De Conservatieve achterban heeft sinds de 'moedermoord' op Margaret Thatcher in 1990 de ene na de andere leiderschapstwist moeten meemaken. En wat hebben al die intriges in de spelonken van het Lagerhuis opgeleverd? De Tory's, die ooit bekendstonden als 'de best gesmeerde verkiezingsmachine uit de geschiedenis', lijken verder verwijderd van de macht dan ooit.

,,Ik duim voor Iain Duncan Smith'', vertelt gemeenteraadslid Gillian Moore op een verregende woensdagmorgen in Maidenhead, op een moment dat de stemming onder de Lagerhuisleden nog moet beginnen. ,,Ik vind hem een fatsoenlijke man die het niet verdient om zo in de rug te worden te worden aangevallen.'' Haar partijgenote Dorothy Kemp denkt er net zo over: ,,Het gedonder moet afgelopen zijn. Wij hebben wel iets beters te doen: geloofwaardig oppositie voeren.''

Maidenhead (62000 inwoners) ligt niet ver van Londen, zo'n veertig kilometer stroomafwaarts aan de Thames. Het is een stadje zoals er zoveel zijn in Engeland, met een 'High Street', een groot winkelcentrum en verder weinig bijzonders. Alle aandacht van de toeristen gaat uit naar het naburige Windsor, dankzij het koninklijke middeleeuwse kasteel aldaar. Nog iets verder ligt Eton, de legendarische kostschool die in de vorige eeuw zoveel Conservatieve premiers voortbracht, onder wie Harold Macmillan en Sir Anthony Eden.

Het kiesdistrict Maidenhead koos twee jaar geleden ook een Conservatief Lagerhuislid: Theresa May, die het kort daarna zou schoppen tot partijvoorzitter. Zij stond dinsdag letterlijk pal naast Duncan Smith toen deze de pers vertelde tot het bittere eind te willen doorvechten. Tot grote tevredenheid van Kemp: ,,Ik heb twee jaar geleden bij de verkiezing onder de leden op hem gestemd. Ik zeg niet dat hij perfect is, maar ik heb nog steeds het gevoel dat hij momenteel het beste is wat deze partij te bieden heeft. Alternatieven zijn er niet.''

VERVOLG OP PAGINA 6

Nachtmerrie Tory's komt dichterbij

Conservatieve Partij

VERVOLG VAN PAGINA 1

Kemp en Moore voldoen volkomen aan het clichébeeld van het gemiddelde actieve partijlid. Redelijk welgesteld, de vijftig ruim gepaseerd, vol nostalgie naar de Thatcher-jaren, overtuigd anti-Europees en meer traditioneel dan liberaal ingesteld als het bijvoorbeeld gaat om de rechten van minderheden.

Het waren deze leden die er bij de interne verkiezingen in 2001 voor zorgden dat Iain Duncan Smith aan de macht kwam. Eerder dan de Eurofiel Kenneth Clarke, van wie een meerderheid van de Tory's in de Lagerhuis het gevoel had dat hij veel beter zou scoren bij de gewone kiezer. 'IDS' heeft eigenlijk nooit de steun van zijn fractiegenoten gehad, maar wel van de kaderleden in de provincie.

Nu er in Londen wéér een leiderschapscrisis is uitgebroken, maken Kemp en Moore zich grote zorgen over de electorale gevolgen. De gedachten van beiden gaan onwillekeurig naar die beroemde uitspraak van 'hun' Lagerhuislid, Theresa May, die vorig jaar op de partijconferentie waarschuwde voor het imago van de Tory's als 'the nasty party', de gemene partij. De nachtmerrie van iedere Conservatief komt steeds dichterbij: landelijk teruggeworpen worden naar de derde plaats, nog achter de Liberaal-Democraten.

In de eigen stad ging het bij de lokale verkiezingen van afgelopen mei al mis. Waar de Tory's in de meeste plaatsen juist redelijk goed scoorden, namen de 'Lib-Dems' in Maidenhead de macht over.

Kemp: ,,Achteraf was het niet zo slim om met plannen te komen om het gemeentehuis te slopen. De Liberaal-Democraten sprongen onmiddellijk met man en macht op dat onderwerp.''

In de praatprogramma's op de radio zeggen sommige teleurgestelde Tory-kiezers dezer dagen dat deze eens zo machtige partij op deze manier geen toekomst meer heeft, dat Labour waarschijnlijk eeuwig aan de macht blijft.

Kemp is het er niet mee eens: ,,Ik geloof nog heilig in onze kernboodschap: minder overheid, lagere belastingen, meer onafhankelijkheid voor mensen. We moeten die boodschap alleen in een moderner jasje steken. En onmiddellijk de rijen sluiten. Vergeet niet: toen IDS begon, stonden we in de peilingen twintig punten achter op Labour. Nu staan wij ongeveer gelijk. Tenminste: voordat deze ellende begon.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden