Humanitaire crisis in Irak: 200.000 mensen op de vlucht

Gevluchte Yezidi-vrouwen zitten bij een school in het stadje Dohuk, nadat ze het geweld bij Sinjar zijn ontvlucht. ISIS verdreef daar dit weekend de Koerdische Peshmerga-strijders, die de Yezidi beschermden. Beeld afp
Gevluchte Yezidi-vrouwen zitten bij een school in het stadje Dohuk, nadat ze het geweld bij Sinjar zijn ontvlucht. ISIS verdreef daar dit weekend de Koerdische Peshmerga-strijders, die de Yezidi beschermden.Beeld afp

Terwijl Isis, of de Islamitische Staat, steeds meer terrein verovert, staan minderheden in Noord-Irak doodsangsten uit. Volgens de Verenigde Naties zijn 200.000 burgers op de vlucht geslagen voor het escalerende geweld. Frankrijk eist een spoedzitting van de VN Veiligheidsraad over de 'terroristische dreiging' in Irak. Een overzicht van de laatste ontwikkelingen in Irak.

Zonder voedsel overleven in de bergen
Nadat eerder de christenen al uit Mosul werden verdreven, sloegen de yezidi's dit weekend massaal op de vlucht. Te voet en in pick-ups trokken ze dit weekend de bergen in nadat de Koerdische Peshmergastrijders de kleine stad Sinjar niet meer konden beschermen tegen de terreurgroep Isis. Volgens de Verenigde Naties zaten in totaal zo'n 40.000 mensen ruim twee dagen in de brandende zon, zonder voedsel of water. Teruggaan was geen optie: ze liepen de kans af te worden geslacht door de jihadstrijders beneden. Een aantal kinderen en ouderen overleefde dit niet. Inmiddels is een deel van de mensen geëvacueerd door Koerdische milities. Het Iraakse leger heeft met helikopters voedsel gebracht. Zo'n 130.000 yezidi's zijn naar Noord-Irak en Turkije gevlucht, meldt The Guardian.

De yezidi's vormen een relatief onbekende Koerdische minderheidsgroepering in het noorden van Irak. Hun religie is ouder dan het christendom en de islam. De godsdienst heeft trekken van andere religies uit de tijd van Abraham, maar kent heel eigen rituelen en overtuigingen. Zo geloven yezidi's wel dat het heelal door één God is geschapen, maar aanbidden ze ook de pauwenengel Tawûsê Melek, de belangrijkste engel. Deze heeft sterke overeenkomsten met de satan uit de Koran. Volgens Isis zijn ze dan ook duivelaanbidders en moeten 'alle yezidi's die je tegenkomt gedood worden', aldus een onderschrift op een van de social mediakanalen van Isis. Inmiddels zouden er al 500 yezidi-mannen zijn geëxecuteerd nadat ze zich niet wilden bekeren tot de Islam, de vrouwen zouden als slaven zijn meegevoerd, meldt Vian Dakhil, het enige yezidi-parlementslid in de Irakese regering.

"Red ons!"
"Meneer de minister, red ons! In onze geschiedenis hebben we al tweeënzeventig moordpartijen moeten doorstaan", riep parlementslid Dakhil gisteren nog uit. "In de eenentwintigste eeuw kan daar nog wel eens een drieënzeventigste bijkomen." Na deze woorden zakte ze in elkaar. Het lijkt er op dat de hulpkreet van een vertegenwoordiger van de yezidi-gemeenschap in het Iraakse parlement nog niet veel heeft uitgehaald. Het Iraakse parlement is nog steeds een chaos en slaagde er ook vandaag weer niet in om een nieuwe premier aan te wijzen. Premier Maliki eist opnieuw het premierschap op, ondanks dat er veel verzet tegen hem is.

Opmars Isis
Isis, de terroristische jihadbeweging die in Irak een Islamitische Staat wil stichten, maakte dit weekend bekend vijftien dorpen en steden te hebben veroverd op de Iraakse regeringstroepen en het Koerdische Peshmerga-leger. Met de verovering is de terreurgroep gevaarlijk dicht in de buurt van Arbil gekomen, de Koerdische hoofdstad in Noord-Irak. Onder de veroverde steden is ook Karakush, de grootste christelijke stad in het noorden van Irak met zo'n 50.000 inwoners. Veel van de christenen zijn naar de stad Hamdaniya gevlucht. Inmiddels zouden er al zo'n 100.000 christenen hun huis hebben verlaten.

Er worden wel pogingen gedaan om Isis tegen te houden, maar die lijken tot nu toe nog weinig succesvol. Het Irakese leger voert in samenwerking met de Koerdische Peshmerga bombardementen uit op Isis-eenheden, maar die hebben tot nog toe weinig effect. De terreurbeweging claimt ook de dam bij Mosul in handen te hebben, wat door de Peshmerga wordt bestreden. Deze dam is een belangrijke stroomvoorziening voor de inwoners van Mosul en Bagdad, maar vormt ook een potentieel tactisch wapen; met de dam kunnen onder andere Mosul en Bagdad onder enkele meters water worden gezet. De tweede dam van Irak werd ook bedreigd, maar is momenteel nog in handen van het leger.

In de krant van morgen doet onze correspondent Judit Neurink verslag van de escalerende situatie in Noord-Irak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden