Hotel Redelijk Uitzicht

De bescheiden h¿telier ontfermt zich over een Amerikaanse actrice

Op de kaft van 'Schitterende ruïnes' staat een Italiaans kustplaatsje aan een azuurblauwe inham, de pastelkleurige huisjes die tegen de rotsen zijn gebouwd. Leg de Amerikaanse uitgave ernaast en het wordt een zoek-de-verschillen-puzzel: diezelfde huisjes zijn hier anders gekleurd, de inham heeft geen beschut haventje meer en zelfs de wolken volgen een ander patroon. Hier is duidelijk een foto gemanipuleerd. En eigenlijk past dat wonderwel bij de inhoud van 'Schitterende ruïnes'. Ook in de roman zelf zijn de personages voortdurend onderhevig aan subtiele en minder subtiele gemanipulaties.

De roman begint met een mooie zin: "De doodzieke actrice arriveerde in zijn dorp op de enige manier waarop je er rechtstreeks kon komen, met een motorboot die de baai invoer, stampend de strekdam rondde, en vervolgens tegen de steiger bonkte." Het gaat hier om de jonge Amerikaanse actrice Dee, die in 1962 een kleine rol in de film 'Cleopatra' speelt, waarvan de opnames met Liz Taylor en Richard Burton in de hoofdrollen op dat moment in Rome plaatsvinden. Dee heeft net op de filmset te horen gekregen dat ze maagkanker heeft en is door de producer naar Zwitserland gestuurd voor behandeling, maar ze is er op eigen houtje vandoor gegaan naar het kleine gehucht Porto Vergogna, waar ze eerst nog een paar dagen met haar minnaar wil doorbrengen. Daartoe heeft ze een kamer in het verlaten hotel van de dromerige Pasquale gehuurd.

De minnaar komt niet opdagen, waardoor Pasquale zich over zijn zieke Amerikaanse gaste ontfermd. Die blijkt het slachtoffer van diverse manipulatieve handelingen te zijn: ze heeft geen maagkanker, maar is zwanger, wat de producer en de arts op de filmset angstvallig voor haar verzwegen hebben uit angst voor een schandaal. De afspraak was dat ze in Zwitserland onder narcose gebracht zou worden, niet op de afdeling oncologie, maar in een abortuskliniek, waar een arts haar moet 'genezen'. En zo gaat de manipulatie door, of we ons nu bevinden in het Italië van 1962, het Edinburgh van 2008 of het Hollywood van nu. De levensgeschiedenissen van Dee en Pasquale vormen de rode draad, terwijl het verhaal even makkelijk van stijl wisselt als van locatie. Het ene moment is 'Schitterende ruïnes' een tragische romance, het volgende moment een oorlogsverslag, dan weer een satire op een realityshow. Het lijkt onlogisch en veel te veel, een bijeengeraapt zooitje, maar dat is het niet, omdat Jess Walter al die verschillen thematisch weet te verbinden, rekenend op de lezer die op zoek gaat naar wat al die tijden en locaties verbindt.

Het belangrijkste thema is de tijd, de melancholie, de spijt en de manipulaties die met het voortschrijden der jaren gepaard gaan. Vijftig jaar kan zomaar in een dag overbrugd worden, een heel leven wordt in een paar bladzijdes overpeinsd, en ook al lijkt dat onnatuurlijk, door de overal resonerende en terugkerende thema's blijft alles één krachtig geheel. Walter werkte vijftien jaar aan dit boek, hij schrapte en herschreef eindeloos, en dat is te merken: alles is overdacht, alles grijpt in elkaar, elke alinea dient een doel dat groter is dan het voortstuwen van het verhaal. Het is lang geleden dat ik zo'n strakke, doorgecomponeerde roman in handen had. Zoiets moet je liggen, maar knap gedaan is het zeker.

Mooi is bovendien hoe Walter Pasquale's bescheidenheid neerzet. Onder de personages is hij de enige niet-kunstenaar, de rest is acteur, schrijver, popzanger of filmproducer, vaak met bijhorend ego. Zijn hotel heeft Pasquale, nederig als hij is, Hotel Redelijk Uitzicht genoemd, en ergens heeft dat natuurlijk meer klasse dan al die hotels aan de Italiaanse kust met kamers die volgens de eigenaars kunnen bogen op een magnifiek, onovertroffen uitzicht.

"Je zou zeggen dat hij ergens in die immense leegte zweefde waarin de meeste mensen zich bevinden, ergens tussen verveling en tevredenheid", zegt de auteur aan het begin van zijn boek over Pasquale. "En misschien zou hij hier altijd zijn blijven hangen als niet op deze frisse, zonnige middag de mooie Amerikaanse was verschenen." De twee brengen hun levens niet samen door, maar alles wat ze verder zullen doen is door die ene ontmoeting gekleurd. Als ze bejaard zijn zien ze elkaar op de afterparty van een toneelstuk terug: "Een manke oude man en een zieke vrouw [...] vijftig jaar en twee ten volle geleefde levens. Iedereen zwijgt. Iedereen houdt zijn adem in."

Jess Walter: Schitterende ruïnes (Beautiful Ruins) Vertaald door Nicolette Hoekmeijer. Marmer, Baarn; 410 blz. euro 19,95

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden