Hotel Hemelrijk

Tijdens hun verblijf op de Nederlandse Antillen bezoeken de fractievoorzitters uit de Tweede Kamer vandaag de Koraal Specht-gevangenis. De níeuwe Koraal Specht: Bon Futuro. De verf nog nat, heeft de inrichting al drie grote uitbraken op zijn naam staan.

In het spraakgebruik zal de naam wel nooit gewist worden; de beruchte bajes op Curaçao blijft in de volksmond de Koraal Specht. In Nederland is de gevangenis beter bekend als de Hel van het Koninkrijk, waar schier Middeleeuwse wantoestanden heersen.

De commissie tegen marteling van de Raad van Europa schreef rapporten vol, waarin de behandeling van gevangenen werd aangeduid als ernstige schendingen van de mensenrechten. De commissie stelde de Antilliaanse gevangenis gelijk met die van brute totalitaire regimes.

Hotel Hemelrijk wordt de Koraal Specht ook wel genoemd. Het enige lichtpuntje is tenslotte de Caribische lucht boven het complex. Twee jaar geleden bezocht na alle alarmerende rapporten de Kamercommissie voor de Antillen de Koraal Specht. Delegatieleider Rosenmöller: ,,Dit gebouw is echt doodziek. Ik heb mensen op de grond zien slapen. Een meisje moet met haar gedetineerde moeder opgroeien tussen de ratten''.

De Schandvlek van de Antillen moest plat, was het oordeel van Den Haag. Opstanden, overbevolking, massale vechtpartijen, uitbraken, een heuse vergiftiging met twee doden, het zou voor eens en altijd uit zijn met de stroom negatieve publiciteit over de bajes. Een splin ternieuw gebouw zou er komen.

De regering in Fort Amsterdam dacht daar anders over. Er was hooguit geld voor een verbouwing met wat nieuwbouw erbij. Tenminste, als Nederland vijftig miljoen gulden kon overmaken. Ook pricipieel was de regering in Willemstad tegen het oprichten van een nieuw luxe gevang. Koraal Specht mocht haar naam van Mira Cielo Hotel, niet echt gaan waarmaken.

Met de miljoenen op de bank is er sinds vorig jaar driftig getimmerd. Het complex is nog niet af, maar een nieuwe officiële naam heeft het al wel: Bon Futuro, ofwel: Goede Toekomst. Tussen het bouwgeweld door is bijna twee maanden geleden de naam onthuld. De eerste bewoners, die toch uit stinkende mensonterende cachotten kwamen, hebben een verblijf in het kakelverse Bon Futuro nog niet weten te waarderen. Drie grote uitbraken staan er alweer in het nog zo jonge geschiedenisboek van Bon Futuro, dat inmiddels Bon Fututu wordt genoemd: Goed Belabberd.

Vooral de laatste massale vlucht heeft de Antillen en ook Nederland geschokt. Twaalf levensgevaarlijke gevangenen bleken in staat om tralies door te zagen en er vandoor te gaan. Met draaiende motor stonden drie auto's klaar. Naar verluidt staken de veroordeelde moordenaars en verkrachters hun portie cocaïne en een gsm in de zak en namen de benen. Hoe de uitbraak precies in zijn werk is gegaan, is moeilijk vast te stellen. De Bon Futuro heeft nog geen camera's.

De ontsnappers hadden het iets gemakkelijker dan toekomstige uitbrekers. De muur rond de gevangenis, die vijf meter hoog moet worden, is nog niet gereed. Die is in augustus klaar, net als de uitkijk- en schietposten. De rollen prikkeldraad konden de 23 uitbrekers, waarvan er nog zestien voortvluchtig zijn, natuurlijk niet tegenhouden.

Maar er is meer aan de hand, weet staatssecretaris van koninkrijkszaken, Gijs de Vries. Veel bewakers doen aan de lopende band oogjes dicht. Drugs, vrouwen, wapens alles is te krijgen in Bon Futuro. Zelfs een elektrische zaag en een snijbrander zijn leverbaar. De Vries tijdens een debat in het Nederlandse parlement: ,,Je krijgt de indruk dat een aantal bewaarders wel in de gevangenis thuishoort, maar niet in de huidige functie''.

Wat nu? Een aantal bewakers, tot nu toe een twintigtal, is op non actief gesteld. De Antilliaanse regering heeft gevraagd of de mariniers die gestationeerd zijn op Curaçao niet kunnen helpen, zoals in 1997 toen een opstand volkomen uit de hand liep. Die uitbraak van geweld kwam niet als een verrassing. De Koraal Specht had toen plaats voor 325 gedetineerden, terwijl er bijna vijfhonderd ingestouwd waren.

Bon Futuro biedt onderkomen aan zevenhonderd gevangenen. De grote vraag is: wie moet die bewaken? Nederland staat slechts mariniers af als er ergens een noodtoestand ontstaat. Zover is het (nog) niet, vindt Den Haag. Hoewel de politici aan deze kant van de oceaan zich ook realiseren dat op een bevolking van 130 000 inwoners, waarvan de jongeren ook nog eens massaal naar Nederland trekken, het werven van betrouwbaar personeel geen sinecure is.

Tot de boel op orde is, wordt de Amerikaanse firma Wackenhut Corrections ingehuurd. Wackenhut is gespecialiseerd in de bajes-business. Hoe het mogelijk was dat ook deze professionals bij ontsnappingen tot drie keer toe het nakijken hadden, is een raadsel. Het heeft de firma inmiddels wel een papiamentse bijnaam voor Wackenhut opgeleverd: Wak nan hui, Kijk hoe ze vluchten!

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden