Hoop is op Afrikanen en Arabieren zelf

Met een reeks artikelen probeert het Britse The Economist de belangrijkste ontwikkelingen van de afgelopen decennia in de Arabische wereld op een rij te zetten. Oorlog en geweld komen er buitensporig veel voor. Sinds 1990 vonden er volgens het blad ruim een miljoen Arabieren de dood.

De aanwezigheid van olie en de staat Israël, samen met het gebrek aan democratie en nationalisme worden als hoofdoorzaken genoemd van de algehele stagnatie in dit deel van de wereld.

De Amerikaanse bemoeienis is volgens het blad erg veranderd. Maar ook nadat de focus van ’het verwijderen van vijanden’ verschoof naar ’het brengen van vrijheid’, konden de Amerikanen de Arabische landen niet van hun agenda overtuigen. Volgens The Economist laat dit zien hoe ’stug en onwrikbaar’ de Arabische politiek is. Er werd flinke druk uitgeoefend om te democratiseren, wat enkel tot gevolg had dat ook Amerika’s Arabische vrienden geïrriteerd raakten. Zij gingen uit beleefdheid een eind mee maar het bleef vooral bij cosmetische ingrepen.

Dat president Barack Obama ’respect’ als codewoord heeft verkozen boven ’vrijheid’, stemt het blad hoopvol. Al blijft de stagnatie van de Arabische politiek onopgelost. The Economist vestigt zijn hoop vertwijfeld op de Arabieren zelf. Hervorming van leiderschap van binnenuit moet de oplossing bieden.

Time haakt aan bij die oplossing van binnenuit – maar dan in Afrika – met een analyse van de mogelijkheden voor Morgan Tsvangirai in Zimbabwe. Hij wil, anders dan Mugabe, af van de gewoonte om de ex-kolonisten overal de schuld van te geven en wijst het volk op zijn verantwoordelijkheden. Hij deelt nu de macht met Mugabe, die eerst zijn verkiezingsoverwinning weigerde te erkennen. Daarmee heeft hij veel van zijn aanhangers teleurgesteld; zij hadden verwacht dat hij Mugabe eruit zou werken.

Tsvangirai zegt nu dat de oude leiders niet alleen de oorzaak van de problemen zijn, maar ook de oplossing. Het bekritiseren van Afrikaanse leiders is misschien wel principieel, zegt hij, maar weinig effectief. Westerse kritiek zorgt er zelfs voor dat sommige leiders steviger in het zadel komen te zitten, omdat zij zich kunnen presenteren als verdedigers tegenover imperialistische invloeden.

Mugabe moet dus gezien worden als een collega en niet als een vijand. Deze verzoenende boodschap is volgens Time moeilijk voor de gewone Zimbabwaan. Velen hebben alles verloren, zijn mishandeld en hebben weinig hoop dat de verre toekomstvisioenen van Tsvangirai werkelijkheid worden. Laat staan het geduld om erop te wachten. Zelf ziet het blad de Zimbabwaanse toekomst rooskleuriger. Scholen, fabrieken en ziekenhuizen heropenen hun deuren en Mugabe’s macht neemt door geldgebrek af.

Terwijl Tsvangirai pleit voor een praktische aanpak en niet steeds wil teruggrijpen op het verleden, schrijft Der Spiegel over een nieuw fenomeen: modern kolonialisme. In de toekomst wordt landbouwgrond door klimaatverandering, urbanisatie en watergebrek schaars. Door de groeiende wereldbevolking zal de vraag naar landbouwproducten alleen maar stijgen. Rijke investeerders uit China, Amerika en Saoedi-Arabië ruiken hun kans en kopen grote stukken land op, vooral in Afrika, Azië en Zuid-Amerika. Voor 350 tot 500 dollar heb je al een hectare in Zambia. Met de eigendomsaktes van grote lappen grond op zak, wachten ze rustig tot de wereldbevolking explodeert en de honger toeslaat.

„De Amerikanen zijn de Mongolen van de 21ste eeuw. Barack Obama probeert enkel een glazuurlaag over een vieze taart te leggen.”

Nader Fergany, Egyptisch academicus in The Economist over Barack Obama’s besluit de troepen uit Irak terug te trekken.

„Softwareproducenten nemen aan dat sofware geen product is en dat zij dus niet onder productaansprakelijkheidswetten vallen. Maar ook zij zullen een dag des oordeels kennen.”

Dana Taschner, advocaat, in Newsweek over haar zaak tegen Microsoft over beveiligingsproblemen.

„De Taliban laat ’nachtbrieven’ achter waarin ze burgers waarschuwt voor afschuwelijke consequenties als zij aan de verkiezingen mee doen. Sommige organisaties waarschuwen nu dat stembussen niet op scholen en in ziekenhuizen geplaatst worden omdat deze dan aan explosiegevaar worden blootgesteld.”

Anna Husarka, beleidsadviseur bij International Rescue Committee, in Newsweek over de komende verkiezingen in Afghanistan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden