Hooikoorts, al lang niet meer iets van een paar weken

De kenmerken van hooikoorts zijn oa niezen, jeuk in de neus een verstopte neus of een loopneus. Beeld anp

Hooikoorts is niet alleen vervelend, het kan een schadelijke last zijn. Terwijl het lichaam het toch goed bedoelt.

Het gaat het stralende weer van dit weekend niet wegnemen, maar voor 20 procent van de mens is het iets om rekening mee te houden: er komen veel pollen in de lucht, vooral in de oostelijke helft van het land.

De pollen van bomen hebben zich tijdens mild weer in januari en in april al doen voelen in ogen en luchtwegen. En nu ook veel grassen en kruiden in bloei staan, dient zich het hoogtepunt aan van het hooikoortsseizoen. Dat seizoen wordt steeds langer; het zijn al lang niet meer die paar weken aan het eind van het voorjaar. Door de komst van uitheemse planten en gewassen is de verscheidenheid gegroeid, van pollen en van bloeitijd. Hooikoorts kan zich al aan het eind van de winter melden en tot ver in de zomer voortduren. Inmiddels is vanuit Noord-Amerika ambrosia in Europa aangekomen. Die wordt ook wel 'hooikoortsplant' genoemd, omdat hij extreem allergene sporen verspreidt. En ambrosia bloeit in de nazomer.

Met de prikkelende ogen, afgeknepen luchtwegen en onophoudelijke niesbuien zou je eigenlijk blij moeten zijn. Ze zijn de reactie van het lichaam op ziekteverwekkers. Zij het dat de pollen die nu die reactie oproepen, helemaal geen ziekteverwekkers zijn. Het lichaam zou ze moeten negeren, maar blijkbaar hebben ze kenmerken die doen denken aan ziekteverwekkers. Het lichaam zet zijn immuunsysteem aan het werk. Een gezonde reactie eigenlijk, maar dit weekend niet op zijn plaats.

Omdat een fundamentele en gezonde afweerreactie aan de basis ligt van hooikoorts, is die aandoening ook niet eenvoudig te verhelpen. Je kunt het immuunsysteem niet helemaal platleggen. Je kunt wel de reactie temperen, bijvoorbeeld met antihistaminica, die veel hooikoortspatiënten gebruiken. 

Immuuntherapie

Je kunt het ook fundamenteler aanpakken en het lichaam leren dat de stof waarop het reageert geen ziekteverwekker ís. In zo'n immuuntherapie wordt gedurende een lange periode kleine hoeveelheden van de boosdoener toegediend, tot het lichaam die als goedaardig accepteert.

Patiënten moeten echt wanhopig zijn, willen ze hun toevlucht nemen tot zo'n therapie. Verreweg de meeste patiënten leven gewoon met hun prikkelende ogen en benauwdheid en pakken een pilletje of een verstuiver als het echt te erg wordt. Hooikoorts wordt niet erg serieus genomen, ook door patiënten niet, blijkt onder meer uit Australisch onderzoek dat vorig jaar werd gepubliceerd in vakblad Nature. Velen zien als het (tijdelijk) ongemak, waarmee ze moeten leven. 

Maar dat tijdelijke karakter gaat er steeds meer af. En hooikoorts kan ernstige gevolgen hebben voor welbevinden, concentratievermogen en creativiteit. En het leidt tot productiviteitsverlies en ziekteverzuim. Economische schade dus. In een Zweedse studie die twee jaar geleden verscheen, eveneens in Nature, werd die schade geschat op 1,3 miljard euro. Vertaald naar Nederland zou dat neerkomen op een schadepost van meer dan 2 miljard euro per jaar.

Hoe beperk je de ellende?

- Draag een zonnebril, liefst een grote die goed aansluit

- Droog je was niet buiten, want dan komen er pollen op

- Blijf midden op de dag binnen, idem voor en na een onweersbui

- Hou ramen overdag dicht, en stofzuig vaker, zeker als je tapijt hebt

- Rook niet, maakt het alleen maar erger

- Haal geen bloemen en bloeiende planten in huis

- Spoel een verstopte neus met een lichte zoutoplossing

- Dep prikkelende ogen met een natte doek.

Lees ook: Is er geen 'griepprik' tegen hooikoorts?

Elk jaar, vaak nog voordat de lente begint, is het raak. Jeukende ogen, een volle neus, een hoofd vol watten. Is daar geen permanente oplossing voor te vinden?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden