Hoog spel in Afrika's grootste democratie

Nigeriaanse president stelt verkiezingen uit terwijl oppositie het goed doet in de peilingen

Het viel op. In aanloop naar de Nigeriaanse verkiezingen - oorspronkelijk gepland op Valentijnsdag, 14 februari - was er opeens veel 'licht'. De Nigeriaanse aanduiding voor elektriciteit. Het notoir belabberde nationale energiebedrijf was plots zeer gul in Lagos. Water stroomde de hele dag en ventilatoren konden zelfs 's nachts aan blijven voor een goede slaap.

Zo hopen regeringspartij PDP en president Goodluck Jonathan stemmen te winnen, was de veelgehoorde cynische verklaring in Lagos. In Nigeria's belangrijkste stad is oppositiepartij APC sinds jaar en dag leidend. Ook in andere delen van het land doet APC het goed, en daarom worden deze verkiezingen als de spannendste ooit bestempeld; de oppositie maakt werkelijk kans op de macht. Toeval of niet: nadat de nationale kiescommissie zaterdag aankondigde dat het stemmen tot 28 maart werd uitgesteld, was de stroomtoevoer weer net zo ellendig als voorheen.

De verkiezingen in Afrika's grootste democratie (170 miljoen inwoners) zijn officieel verzet om veiligheidsredenen. Het leger zegt alle mankracht nodig te hebben om de islamitische terreurgroep Boko Haram te verslaan met een speciale operatie die zes weken zal duren. Het leger kan daarom geen veiligheid garanderen bij de stembureaus.

Maar Boko Haram is al sinds 2009 het grootste veiligheidsprobleem in het noordoosten van het land. Daar plegen de extremisten dagelijks aanvallen, ontvoeren ze tientallen mensen tegelijk en nemen ze dorpen en steden in. De Nigeriaanse strijdkrachten, ooit de besten in de regio, beschikken onder president Jonathan over enorme budgetten, maar zijn totaal niet tegen Boko Haram opgewassen.

Jonathan (57) heeft zich onverschillig en onbekwaam getoond. Toen bijna 300 meisjes - ruim 200 van hen zijn al 300 dagen spoorloos - werden ontvoerd in het plaatsje Chibok, kostte het hem een eeuwigheid om de natie erover toe te spreken. Tijdens zijn campagne is Jonathans konvooi geregeld bekogeld met plastic flessen en stenen, niet alleen in het noordoosten.

"Wat ze in zes jaar niet konden, kunnen ze in zes weken ook niet", was dan ook het commentaar van APC-kandidaat Muhammadu Buhari (71) op de uitgestelde verkiezingen. Moslim en noorderling Buhari spint garen bij het gekluns van de christelijke zuiderling Jonathan.

Voor Buhari is het zijn derde gooi naar het presidentschap, nadat hij in de jaren tachtig kort aan de macht was als militair leider. Buhari is bekender met het gebied waar Boko Haram opereert en vanwege zijn militaire verleden bestaat de hoop dat het leger onder zijn leiding wel effectief zal worden ingezet. En dat hij de corruptie zal aanpakken.

Critici hebben daarom maar één antwoord op de vraag waarom de verkiezingen werkelijk zijn uitgesteld: regeringspartij PDP wil koste wat kost de macht behouden. Karen Attiah, commentator en Nigeriawatcher voor The Washington Post, vindt dat er 'een riskant spel' wordt gespeeld met Nigeria's democratie. "Verkiezingen zijn geen koffie-afspraak die je zomaar kunt verschuiven. Miljoenen die bereid waren uren in de rij te staan om hun stem te geven, kunnen het gevoel krijgen dat hun burgerrechten hen zijn ontnomen. Het zal niet direct tot rellen of geweld leiden, maar goed voor de vrede is het niet. En dat het leger zoveel invloed heeft op een democratisch proces, belooft ook weinig goeds."

Sinds 1999, toen Nigeria na decennia militaire dictatuur terugkeerde naar een democratie, heeft de PDP onafgebroken de presidentsverkiezingen gewonnen. Dat zou nu anders kunnen zijn, maar Attiah vraagt zich af op welke termijn de verkiezingen gehouden zullen worden. "Dat het leger Boko Haram binnen zes weken kan verslaan is uitgesloten. Dus met welke datum komen ze dan?"

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden