Honderden kankerpatiënten grijpen naast vergoeding voor veelbelovend medicijn

Beeld ANP

Een veelbelovend middel wordt niet vergoed aan enkele honderden huidkankerpatiënten, over de reden heerst discussie.

Vergoeding van een beloftevol medicijn zit er voorlopig niet in voor enkele honderden huidkankerpatiënten. Het middel nivolumab zou helpen om terugkeer van de ziekte te voorkomen. Maar voor een vergoeding is het nog niet langdurig genoeg bestudeerd, schrijft de Nederlandse Vereniging voor Medisch Oncologen (NVMO) in een advies aan zorgverzekeraars. 

Toch erkent ook deze beroepsvereniging dat nivolumab de overlevingskansen bij deze patiëntengroep drastisch kan vergroten. Zij overweegt de richtlijnen voor de bewijslast daarom te versoepelen.

Al volop in gebruik

Nivolumab is niet nieuw en al volop in gebruik. Bij sommige longkankersoorten bijvoorbeeld, of bij huidkankerpatiënten waarvoor verdere behandeling niet meer mogelijk is. Die krijgen dat ook vergoed. Deze discussie gaat echter over een andere groep: huidkankerpatiënten die níet uitbehandeld zijn. Specifieker hebben de paar honderd patiënten in kwestie een tumor in de lymfeklieren gehad, die inmiddels is verwijderd. De kans is groot dat de kanker bij hen terugkomt. Nivolumab zou die kans verkleinen.

Dat kan het medicijn door de rem wat van het afweersysteem af te halen. Het lichaam van de patiënt is dan beter in staat de kanker zelf aan te pakken of in de kiem te smoren. Immunotherapie heet die vorm van behandeling. Deze week bleek ze nog goed voor een Nobelprijs voor de geneeskunde.

Toch ligt er nog te weinig langdurig onderzoek op tafel om het medicijn te vergoeden voor deze groep patiënten, stelt Ferry Eskens, voorzitter van de NVMO-commissie die het advies opstelde. “De studie die moet uitwijzen of je er ook mee voorkomt dat huidkanker terugkomt, loopt nog maar anderhalf jaar. Volgens onze richtlijnen moet je een medicijn vijf jaar volgen.”

In dat prille onderzoek lijkt het medicijn te werken. In omringende landen gebruiken artsen het al voor dit doel. Voorzitter van Stichting Melanoom Koen van Elst noemt het advies daarom onbegrijpelijk. Volgens hem moet je patiënten niet laten wachten op een vijfjarig onderzoek als alles erop wijst dat het middel werkt voor deze doelgroep. “Artsen zien patiënten die ze nu niet verder kunnen helpen terwijl er wel een middel voor bestaat. Die worden daar onpasselijk van. Ik mis een gevoel van urgentie bij de NVMO.”

Richtlijn versoepelen

Volgens Eskens van de oncologenvereniging gaan binnen zijn organisatie wel stemmen op om de procedure te versoepelen. “Maar wij mogen als commissie niet van vandaag op morgen zeggen: ook medicijnen die nog maar twee jaar getest zijn, moeten vergoed kunnen worden. Daar hebben we toestemming voor nodig van onze leden.” Volgende maand legt zijn commissie een voorstel tot versoepeling op tafel tijdens een ledenbijeenkomst. “Mocht dat erdoor komen, dan zullen we uiteraard de nivolumab-zaak opnieuw bekijken.”

Lees ook: Huidkanker: een op de drie weet niet wat een melanoom is
Urenlang bakken op stranden en wekelijks onder de zonnebank beschadigt de huid, wat vroeg of laat kan leiden tot een melanoom. Dat weet iedereen? Nee dus.

Reden voor optimisme over immuuntherapie tegen kanker
Oncologen krijgen steeds meer zicht op hoe zij afweercellen zo kunnen instrueren dat die tumoren te lijf gaan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden