Homohaat groeit in het lang tolerante Indonesië

Mannen die gearresteerd werden in de homoclub werden vandaag op een rij gezet voor een persconferentie. Beeld AFP

De Indonesische politie deed een inval bij een homoclub in Jakarta om de hoofdstad op te schonen voor de vastenmaand ramadan.

De Indonesische politie heeft bij een inval in een homoclub in Jakarta 141 mannen gearresteerd. Zeker tien van hen, onder wie de eigenaar en enkele medewerkers van de club, worden verdacht van ‘overtreding van pornografiewetten’. De inval is volgens waarnemers onderdeel van een campagne om de hoofdstad op te schonen voor de vastenmaand ramadan, die zaterdag begint. De arrestaties illustreren de groeiende invloed van de conservatieve islam in Indonesië.

Volgens de politie was in de club een seksfeest gaande onder de naam ‘The Wild One’. “Er waren daar mannen die aan striptease deden en die masturbeerden”, aldus een politiewoordvoerder tegen de BBC. Tot bezorgdheid van homorechtenactivisten verspreidde de politie foto’s van arrestanten met ontbloot bovenlijf. De activisten wezen erop dat sommige arrestanten misschien tegenover hun familie nog niet uit de kast waren gekomen en dat zij door de foto’s in de problemen zouden kunnen komen.

Taboe

Homoseksualiteit is in Indonesië officieel niet verboden, maar er rust wel een groot sociaal en religieus taboe op. En de laatste jaren zitten homo’s en lesbo’s weer in toenemende mate in de verdrukking.

Zo arresteerde de politie in Surabaya, de tweede stad van Indonesië, eerder deze maand ook al veertien mensen voor deelname aan een homofeest. En vorige week veroordeelde een islamitische rechtbank in de conservatieve provincie Atjeh twee mannen tot elk 85 stokslagen voor homoseks (zie onderaan deze pagina). Homo’s en lesbiennes zijn ook geregeld het mikpunt van islamistische knokploegen. “Omdat onze politie corrupt is, kunnen er in de steden toch homoclubs bestaan”, zegt homoactivist Dédé Oetomo. “Maar als het de politiemensen zo uitkomt, vergeten ze hun steekpenningen en doen ze alsnog een inval.”

Indonesië staat van oudsher bekend om zijn relatief gematigde islam. Religieuze partijen hebben in parlementsverkiezingen ook nog nooit meer dan 8 procent van de stemmen gehaald. Maar sinds de val van sterke man Soeharto en de introductie van democratie in 1998 verwerven conservatieve moslimleiders steeds meer invloed. Zij eisen bijvoorbeeld dat vrouwen verplicht worden de hoofddoek te dragen, dat de verkoop van alcohol wordt gestaakt en dat overspel en homoseks strafbaar worden gesteld. Daarbij vinden ze politici steeds vaker aan hun zijde, omdat die merken dat ze gemakkelijker steun verwerven met een vroom-islamitisch houding dan met het beschermen van seksuele minderheden.

Bedreigender dan kernoorlog

Hoewel de huidige president Joko Widodo enkele jaren geleden aan de macht kwam als een relatief progressieve, hervormingsgezinde politicus, laten zijn ministers zich geregeld keihard uit over homo’s en lesbo’s. Zo beweerde de minister van sociale zaken, Khofifa Indar Parawansa, vorig jaar dat ze bij een bezoek aan het eiland Lombok had gemerkt dat homo-activisten middelbare scholieren ‘overhaalden om homo te worden’. “Ze gaven de kinderen cadeautjes en twee weken later waren de jongens veranderd. Ineens droegen ze lippenstift.”

De minister van defensie, Ryamizard Ryacudu, noemde homoseksualiteit zelfs bedreigender dan een kernoorlog. “Het is gevaarlijk omdat we niet kunnen zien wie onze vijanden zijn. Vanuit het niets is ineens iedereen gehersenspoeld”, waarschuwde de oud-generaal.

Volgens activist Dédé Oetomo reageren veel homo’s en lesbiennes op alle intimidatie door zich nog gedeisder te houden en vooral zo weinig mogelijk op te vallen. Zo organiseert zijn eigen pressiegroep Gaya Nusantara haar landelijke vergaderingen tegenwoordig op het relatief ontspannen eiland Bali, waar veel westerse vakantiegangers komen. “Daar hoeven we gelukkig nog niet te vrezen voor een politie-inval.”

Stokslagen voor homoseks

In de Indonesische provincie Atjeh krijgen twee mannen naar verwachting vandaag een publieke afranseling voor het hebben van homoseks. Een islamitische rechtbank veroordeelde de beide mannen vorige week tot elk 85 stokslagen.

De twee mannen werden eind maart gearresteerd, nadat een conservatief-islamitische knokploeg was binnengevallen in hun gehuurde slaapkamer om hen te betrappen op seks. Op een video die online circuleert, is te zien hoe een van de mannen, naakt en in paniek, telefonisch om hulp vraagt.

Atjeh is de enige Indonesische provincie waar de sharia, het islamitische recht, geldt. Maar ook elders is de conservatieve islam in opmars. Vooral op lokaal niveau zijn al honderden verordeningen ingevoerd die bijvoorbeeld de verkoop van alcohol verbieden of die vrouwelijke ambtenaren verplichten een hoofddoek te dragen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden