'Hoger beroep asiel verdient naam niet'

De nieuwe Vreemdelingenwet werpt zoveel drempels op voor asieladvocaten en -juristen en biedt de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State zoveel mogelijkheden tot vereenvoudigde afdoeningen buiten zitting, dat het de vraag is of het hoger beroep in asielzaken die naam wel verdient.

redactie binnenland

Deze constatering is niet van een wanhopige rechtshulpverlener, maar is de vrees van een betrokkene uit tamelijk onverdachte hoek: vreemdelingenrechter W. van Bennekom. Van Bennekom licht in het Nederlands Juristenblad (NJB) de asielprocedure in hoger beroep door en komt tot opmerkelijke conclusies.

Erger nog dan het uitsluiten van zaken in hoger beroep, vindt Van Bennekom de ,,uitermate korte termijn'' waarbinnen appèl moet worden ingesteld, zoals bij vreemdelingenbewaring en afwijzingen van aanvragen in aanmeldcentra. Bovendien wordt de zaak niet opnieuw behandeld, maar hoeft de Raad alleen de grieven tegen de uitspraak te beoordelen. Van Bennekom vreest dat de asieljuristen van de stichtingen rechtsbijstand asiel onvoldoende geschoold zijn om uitspraken ,,als een chirurg te fileren''. Dat kan leiden tot niet-ontvankelijkverklaringen.

Van Bennekom bestempelt het vreemdelingenrecht als 'het koude Noorden' van het bestuursrecht, omdat de Vreemdelingenwet in veel opzichten afwijkt van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Veel hangt volgens hem af van de wijze waarop de Raad van State de wet toepast, maar hij constateert dat de wetgever weinig ruimte laat voor souplesse.

Om te voorkomen dat de Raad overbelast raakt, kan deze zaken waarin geen vragen spelen die in het belang van de rechts eenheid, rechtsontwikkeling of de rechtsbescherming beantwoording behoeven, op snelle en doelmatige wijze afdoen. Zo verwacht de Raad 80 procent van de zaken buiten zitting af te doen.

De vrees van Van Bennekom wordt al bewaarheid in een van de eerste hoger beroep-uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Weliswaar werd deze ac-zaak ter zitting behandeld, maar in de uitspraak beperkt de Raad zich tot beoordeling van de ingebrachte grieven. En die geven de Raad geen aanleiding de uitspraak te vernietigen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden