Hof Pakistan stuurt premier de laan uit

Politieke chaos dreigt na uitspraak

Het toch al instabiele Pakistan is onder hoogspanning komen te staan nu het Hooggerechtshof gisteren heeft bepaald dat premier Gilani uit zijn functie moet worden gezet. Eerder werd de premier al veroordeeld wegens minachting van het hof, maar toen bleef hij gewoon in functie.

Opperrechter Iftikhar Chaudhry zei dat Gilani al sinds zijn veroordeling op 26 april volgens de wet is gediskwalificeerd als parlementslid en ook geen regeringsleider meer is. "De functie van premier is vacant", aldus Chaudhry. Het hof gaf de Pakistaanse kiescommissie opdracht om hem formeel te ontslaan, wat inmiddels is gebeurd.

De toenemende politieke chaos komt op het moment dat de relatie tussen Pakistan en de Verenigde Staten op een dieptepunt is beland. Met de terugtrekking uit buurland Afghanistan in 2014 voor de boeg heeft Washington Pakistan, dat banden heeft met de taliban, juist hard nodig bij eventuele onderhandelingen. Een lange periode van instabiliteit in Pakistan zal een oplossing voor Afghanistan bepaald niet dichterbij brengen.

Gilani werd in april veroordeeld omdat hij weigerde een oud corruptieonderzoek tegen president Asif Ali Zardari te heropenen, zoals het hof hem had opgedragen. Vervolgens weigerde hij af te treden, omdat hij naar eigen zeggen niets verkeerd had gedaan. Toen de oppositie daarover klaagde werd Gilani door het hof schuldig verklaard aan minachting, maar kwam hij er vanaf met een symbolische straf van 30 seconden en besloot niet in beroep te gaan.

Over mogelijke consequenties voor Gilani's premierschap is het hof, tot gisteren, maandenlang vaag gebleven en het is niet duidelijk waarom het hof hem nu met terugwerkende kracht de laan uit stuurt. Ook is niet duidelijk welk staatsorgaan de premier uit zijn functie mag zetten: de kiescommissie of het parlement.

Volgens Gilani's naaste adviseur Fawad Chaudry kan alleen het parlement dat doen en zou Gilani gewoon zijn werk als premier blijven doen. "Het Hooggerechtshof kan de premier niet op deze manier diskwalificeren", zei hij. In het parlement kan de wankele regeringscoalitie rekenen op een meerderheid.

Gilani's Pakistaanse Volkspartij (PPP) hield gisteravond spoedoverleg met coalitiepartners en juridische specialisten. Het Centraal Comité van de partij meldde "reserves" te hebben bij het vonnis, maar schrok ervoor terug het besluit te trotseren.

Als Gilani aanblijft, zou dat leiden tot een politieke patstelling en grote onrust in het land, hetgeen het leger zou kunnen uitdagen tot een staatsgreep, zoals in het verleden vaker is gebeurd. Het is niet uitgesloten dat president Zardari, die een reis naar Rusland heeft afgezegd vanwege de politieke crisis, een nieuwe premier aan het parlement voordraagt. Die zou de regering kunnen leiden tot de verkiezingen die begin volgend jaar moeten worden gehouden.

Hoewel Gilani inmiddels de langstzittende premier is, heeft zijn impopulaire regering de afgelopen jaren nauwelijks vooruitgang geboekt bij het aanpakken van de enorme problemen van Pakistan. De economie is ingestort, er zijn grote sociale problemen, energietekorten en de terreur van islamistische extremisten woekert maar door.

De dreigende afzetting van Gilani is deel van een al lang slepende, bittere machtstrijd tussen de Pakistaanse rechterlijke macht en de burgerregering, waarbij sommige Pakistanen in de gerechtelijke uitspraak de machtige hand van het leger zien.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden