Hoekstra maakt somber gezelschap draaglijk om naar te kijken

De Helleveeg

Regie: André van Duren Met Hannah Hoekstra, Hadewych Minis, Benja Bruijning, Anneke Blok, Gijs Scholten van Aschat

****

Na 'Tonio', zijn veelgeprezen (en -bekroonde) relaas over de dood van zijn zoon, schreef A. F. Th. van der Heijden in korte tijd een ander boek, 'De helleveeg', een toevoeging aan zijn romancyclus 'De tandeloze tijd'. Fijn voor zijn fans: niet alleen bleek dat rouwvolle boek niet het slotstuk van Van der Heijdens oeuvre, ook kwam de wereld van het in Brabant opgegroeide personage Albert Egberts opnieuw tot leven (deel zes van de boekenreeks is inmiddels onderweg). 'De helleveeg' wordt verteld vanuit het perspectief van Albert, die het tragische leven van diens veertien jaar oudere tante Tiny volgt.

Regisseur André van Duren ('Mariken', 'De bende van Oss') bewerkte het boek tot een script dat met een uitstekende cast een goed gemaakte, vlot vertelde film oplevert die zich afspeelt in Eindhoven vanaf de jaren vijftig. Korte haren-rock-'n-roll klinkt wanneer Tiny (Hannah Hoekstra) als achttienjarige wordt geïntroduceerd. Zij is het type rusteloze blondine dat van haar krampachtige ouders te horen krijgt: "Jij blijft thuis!" En van een vriendin: "Mannen zijn bang voor je." Maar op die leeftijd heeft Tientje, zo blijkt, al zo veel meegemaakt dat ze zich heeft vastgebeten in haar eigen tragiek, om de rest van haar leven niet meer los te laten.

In het boek leverde dat het portret op van een levensboze, ruziezoekende vrouw die er alles aan doet haar omgeving mee te slepen in haar pijn. De film is net anders van toon - gelukkig maar. Dat heeft veel te maken met hoofdrolspeelster Hoekstra die niet alleen verrassend goed overweg kan met dialogen die dikwijls net te literair klinken voor het middenstandsmilieu waarin Tiny opgroeit. Hoekstra is ook in staat om door die harde buitenkant de kwetsbaarheid te laten schemeren die het voor de kijker draaglijk maakt om naar een somber makend gezelschap van hoekige, naargeestige mensen te kijken die alleen met 'houdoe' eventjes aardig klinken. Dat lukt de actrice overigens het best in de eerste helft van de film - zonder de dikke laag ouderdomsmake-up die geen van de acteurs veel goed doet.

Daarbij bedacht Van Duren een effectieve visuele vondst om het familie-epos te verankeren. Om de zoveel jaren zien we Tiny, in gezelschap van haar beminde neefje (en op haar 69ste wat bibberig), op zo'n buurtklimrek klauteren dat enerzijds symbool staat voor intense tienerverveling en anderzijds een plek is waar je je eigen wereld even vanuit een andere hoek kunt bekijken, op z'n kop bijvoorbeeld. Dat maakt Tiny tot verreweg het meest interessante personage in 'De helleveeg'. En toch vraag je je af: waarom zou ik twee uur in haar gezelschap willen verkeren?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden