Hoe vrouwen worden opgekweekt tot maatschappelijke kasplantjes

Tim Hunt.Beeld AP

Tim Hunt moet een intelligente man zijn. Een Nobelprijs voor de geneeskunde krijg je niet zomaar. Maar op een bijeenkomst voor vrouwelijke wetenschappers in Seoel ging hij de mist in. 'Laat me jullie vertellen over mijn probleem met meisjes,' zei hij. 'Drie dingen gebeuren wanneer je in het lab bent. Je wordt verliefd op hen, zij worden verliefd op jou en wanneer je ze bekritiseert, huilen ze.'

Je hoeft niet zo heel veel gevoel voor humor te hebben om daarin een kwinkslag te zien. De eerste twee dingen zijn een open deur. Het laatste werd in Nederland ooit al eens door Annie M.G. Schmidt vastgesteld - al ging het bij haar om het theater in plaats van het laboratorium.

Victoriaanse tijd
Hunt pleitte voor drastische maatregelen: gescheiden laboratoria voor mannen en vrouwen. Meende hij dat? Misschien - en dan kun je er het beste je schouders over ophalen. In de afgelopen decennia is er - vooral in de VS - juist in feministische kringen gepleit voor gescheiden onderwijs. Ook daarover is toen de schouders opgehaald. Maar niet bij Hunt. 'Denkt deze Nobelprijswinnaar dat we nog altijd in de Victoriaanse tijd leven?', twitterde een van de aanwezigen bij de conferentie.

Toen ging het snel. Hunt verontschuldigde zich spoorslags voor zijn 'lichtvoetige ironische opmerkingen'. De Britse Royal Society distantieerde zich op haar beurt van zijn woorden, daarna ook het Londense University College waar hij werkte. Verleden tijd, want intussen heeft Hunt zich gedwongen gezien ontslag te nemen.

Het is niet de eerste keer dat een academicus de volle laag krijgt na een lullig gender-incidentje. De Brusselse filosoof en psycholoog Willem Elias overkwam hetzelfde. Na de zelfmoord van zijn vriend Steve Stevaert gaf hij op datzelfde Twitter lucht aan zijn verontwaardiging over de wijze waarop deze van verkrachtig was beticht. Aangifte doen na vier jaar, is dat nog fatsoenlijk? - zo vroeg Elias zich af.

Daarop werd hij ontzet uit zijn decanaat aan de psychologiefaculteit van de Vrije Universiteit. En mag hij geen vrouwelijke studenten meer tentamineren zonder dat daar een tweede docent bij aanwezig is. 'Het is niet oké als je examen moet afleggen bij een man van wie je weet hoezeer hij op vrouwen neerkijkt,' verklaarde Ann Brusseel, liberaal volksvertegenwoordiger en lid van de raad van bestuur van de universiteit.

Bizarre maatregel
Ik kan daarin op mijn beurt weinig anders dan een Victoriaanse oprisping zien. Meisjes moeten beschermd worden tegen de minste bezering van hun tedere gevoelens: dat is wat spreekt uit deze bizarre maatregel. De hemel behoede ons voor het soort liberalen dat de mond vol heeft van vrijheid en meningsuiting - maar als een blad aan de boom omslaat wanneer het erop aankomt vrouwen op te kweken tot maatschappelijke kasplantjes.

Hoe noordelijker je in Europa komt, hoe verder dat proces is voortgeschreden. Een jaar geleden kwam een EU-onderzoek met verbijsterende cijfers over het percentage vrouwen dat ooit slachtoffer van verkrachting, aanranding of sexuele intimidatie zei te zijn geweest. En hoe kouder het land, des te hoger de cijfers. Scandinavië spande, met al haar vrouwvriendelijkheid, de kroon. Een columniste betoonde zich daarover op de radio zeer tevreden. Ze was waarschijnlijk pas echt blij geweest wanneer álle vrouwen zich verkracht, aangerand of anderzins bezoedeld hadde verklaard.

De boodschap die daaruit sprak was ongewild echter een heel andere. Kennelijk maakt het voor mannen niet uit of ze zich wel of niet naar feministische normen gedragen. Integendeel: hoe meer ze het doen, zoals in het hoge noorden, des te harder krijgen ze het te verduren en des te meer wordt er over hen geklaagd.

Zo keert het feminisme dat langzamerhand is uitgemond in een farce zich tegen zichzelf en blijkt het rolmodel van de 'male chauvinist pig' voor mannen van de weeromstuit de aantrekkelijkste optie. Dat Hunt zichzelf in zijn praatje bij voorbaat al als zodanig had omschreven, werd in Seoel evenmin als ironie begrepen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden