Hoe staan de Grieken er een dag na het referendum voor?

null Beeld getty
Beeld getty

De Grieken stemden nee. En dus is Europa een dag later redelijk in paniek. Bondskanselier Merkel vloog vandaag naar Parijs voor een onderonsje met Franse president François Hollande, Nederlandse kamerleden moesten hun vakantie onderbreken voor een spoedoverleg, en de Russische president Poetin stak Griekenland al een hand toe. Hoe gaat het nu verder met Griekenland?

Premier Tsipras zal het sterke tegengeluid van de Grieken ongetwijfeld de komende tijd gaan inzetten in Brussel. Morgen is Brussel het toneel van crisisoverleg over Griekenland. Zo komen in de middag de ministers van Financiën van de eurolanden (de eurogroep) bijeen, waarna om 18.00 uur de regeringsleiders en staatshoofden van de eurolanden vergaderen. "We gaan proberen of we het proces stap-voor-stap nog kunnen redden'', zei voorzitter van de Eurogroep Jeroen Dijsselbloem.

Een nieuwe deal met de schuldeisers moet in ieder geval zorgen dat het land voldoende geld heeft om aan lopende verplichtingen te kunnen voldoen. Ook geloofwaardige hervormingen, een groeiplan en de houdbaarheid van de Griekse overheidsschuld moeten aan bod komen.

'Griekenland moet in Euro blijven'
Dijsselbloem wil niet dat de Grieken vertrekken uit de monetaire unie en vindt dat het land gewoon de euro moet blijven gebruiken. "Dat is hun doel en dat is ook nog steeds het mijne", zei hij. "Maar we moeten zien wat er gaat gebeuren."

Hij wilde niet vooruitlopen op de vraag of Griekenland op noodsteun van de andere eurolanden kan rekenen om bijvoorbeeld de Griekse bankensector overeind te houden. "We gaan de komende dagen kijken wat nodig is en mogelijk is.''

De VS vinden dat Griekse en Europese leiders moeten komen tot een compromis waardoor Griekenland in de Eurozone blijft. Volgens een Amerikaanse woordvoerder is het in het belang van Europa en de Verenigde Staten om een oplossing te vinden voor de Griekse schuldencrisis.

'Grieks probleem'
Frankrijk wil evenmin dat Griekenland uit de euro stapt, maar de Franse minister van financiën Michel Sapin benadrukte wel dat de muntunie niet in gevaar is als dat wel gebeurt. "Griekenland zit in de problemen, Europa is niet in de problemen; Europa heeft te maken met een Grieks probleem."

Vicepresident van de Europese Commissie Valdis Dombrovskis herhaalde dit standpunt. "We hebben alle middelen in handen die nodig zijn om de financiële stabiliteit van de eurozone te handhaven", zei hij. Hij merkte bovendien op dat de financiële markten vooralsnog niet heftig hebben gereageerd op de situatie in Griekenland.

ECB verhoogt noodsteun niet
De Europese Centrale Bank (ECB) heeft laten weten dat er geen extra geld aan de Griekse banken zal worden uitgekeerd. De noodkredieten zijn al meer dan een week bevroren op 89 miljard euro. De Griekse centrale bank had om een verhoging van het plafond voor de noodkredieten gevraagd.

De ECB gaat bovendien het onderpand dat Griekse banken stellen tegenover noodkredieten van de eigen centrale bank, strenger beoordelen. Daardoor wordt het moeilijker voor de banken om gebruik te maken van het vangnet dat hen met toestemming van de ECB wordt geboden. Door de crisis is het onderpand dat de banken bieden volgens de ECB eenvoudigweg minder waard geworden. Hoeveel meer banken aan bezittingen moeten meebrengen om nog voor noodsteun in aanmerking te komen, is niet niet bekendgemaakt.

Griekse banken blijven dicht
De precieze gevolgen voor de Griekse financiële sector zijn dan ook nog niet duidelijk. De banken zijn al ruim een week dicht, en rekeninghouders mogen niet meer dan 60 euro per dag pinnen.In de confrontatie met de Europese geldschieters besloot de regering een week geleden de banken te sluiten uit vrees dat het beschikbare geld massaal zou worden opgenomen.

Die maatregelen blijven nog zeker tot en met woensdag van kracht.
Desondanks stromen de kassen bij de banken snel leeg. Als zij op zeker moment weer opengaan zonder nog langer terug te kunnen vallen op de ECB-steun, zullen zij naar verwachting stuk voor stuk snel failliet gaan.

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) zei vandaag bereid te zijn Griekenland te helpen als het daar om vraagt, aldus directeur Christine Lagarde in een summiere verklaring. Volgens Lagarde heeft het IMF kennisgenomen van het referendum en houdt het fonds de situatie nauwlettend in de gaten.

De Grieken staan dagelijks massaal in de rij om 60 euro te kunnen pinnen. Beeld anp
De Grieken staan dagelijks massaal in de rij om 60 euro te kunnen pinnen.Beeld anp

Rusland doet handreiking naar Griekenland
De Russische president Vladimir Poetin heeft Griekenland vandaag zijn steun toegezegd. Premier Tsipras had vanochtend telefonisch contact met Russische president. Daarbij informeerde hij de Russische president over de resultaten van het Griekse referendum. Beiden spraken ook over het verder uitrollen van de samenwerking tussen de landen. Volgens Moskou ging het initiatief van het telefoongesprek uit van Tsipras.

Rusland en Griekenland sloten onlangs een akkoord over een verlenging van de geplande gaspijpleiding Turkish Stream naar Griekenland. Door een pijpleiding in de Zwarte Zee kan Rusland Oekraïne omzeilen bij het transport van gas naar Europa.

Griekse oppositie steunt Tsipras
De Griekse premier Alexis Tspiras heeft de oppositie inmiddels ook achter hem staan. De belangrijkste Griekse politieke partijen lieten dit weten in een verklaring die ze vandaag naar buiten brachten. "De regering neemt de verantwoordelijkheid op zich om de gesprekken voort te zetten, en elke politieke leider zal zijn eigen bijdrage leveren binnen de kaders van zijn of haar institutionele en politieke rol", aldus de verklaring.

'Nederland wil blijven samenwerken'
Ondertussen hebben de Nederlandse politici hun zwemkleding even aan de wilgen moeten hangen voor een overleg over Griekenland. De Kamer wil weten wat de inzet van het kabinet is tijdens de vergaderingen van de eurolanden morgen in Brussel. Voorafgaand aan het debat liet het kabinet alvast weten open te staan voor samenwerking met Griekenland. Minister Jeroen Dijsselbloem schreef dit in een brief aan de Tweede Kamer.

De Griekse regering zal wel de verantwoordelijkheid moeten nemen om de overheidsfinanciën op orde te brengen en de noodzakelijke hervormingen door te voeren. "De inzet van het kabinet is en blijft om tot een geloofwaardige oplossing te komen voor zowel Griekenland als de Eurozone als geheel. Nederland blijft derhalve open staan voor samenwerking met Griekenland, mede in het belang van de Griekse bevolking zelf,'' aldus Dijsselbloem.

Premier Mark Rutte herhaalde dit sentiment tijdens het debat. Volgens hem moet de Griekse regering morgen niet met een flutverhaal naar Brussel komen, want dan is het snel voorbij met het gesprek. "De eurozone bestaat bij de gratie van strakke afspraken. Als Griekenland daar niet toe bereid is, dan houdt het inderdaad op. Ik zou niet weten hoe je er dan nog uit moet komen'', aldus de premier. "We willen elk land erbij houden, maar dan moet het bereid zijn moeilijke maatregelen te nemen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden