Hoe moet het na de zomer verder met Ibn Ghaldoun?

Hoe gaat het verder met Ibn Ghaldoun? Acht mogelijke en onmogelijke scenario's, doorgesproken met Paul Zoontjens, hoogleraar onderwijsrecht in Tilburg.

1. De daders worden gestraft voor diefstal van de examens en daar blijft het bij.
Nu onwaarschijnlijk. De politieke en maatschappelijke druk om in te grijpen is groot. De PVV riep dinsdag al om sluiting van de school, onderwijswethouder Hugo de Jonge (CDA) vond ook dat de school beter kan besluiten te stoppen. Duizenden leerlingen hebben in onzekerheid gezeten of ze hun examen over moesten doen.

Veel krediet heeft de school niet. Ibn Ghaldoun stond lange tijd te boek als zeer zwak. De resultaten zijn nu beter, maar de inspectie houdt nog wel toezicht op de kwaliteit en de financiën, en is een onderzoek begonnen. Islamitisch onderwijs kent nogal wat tegenstanders, ook buiten de PVV. Oud-premier Balkenende noemde ze ooit gevangenissen van achterstand.

2. De gemeente sluit de school.
Onmogelijk. Voor het openbaar en bijzonder onderwijs gelden verschillende regels. De gemeente is verantwoordelijk voor het openbaar onderwijs en kan - op basis van strenge wettelijke regels - een school sluiten. Het Ibn Ghaldoun is geen openbare school, maar een islamitische. Van islamitische en andere bijzondere scholen kan het ministerie van onderwijs hoogstens de bekostiging stopzetten. Daar gaat dus de minister over, en niet de wethouder.

3. De minister trekt de subsidie voor de school in.
Mogelijk, maar niet op korte termijn. De inspectie is dinsdag begonnen met een onderzoek naar het 'bestuurlijk handelen' van de school. Als daar uitkomt dat het organisatorisch en bestuurlijk een zootje is op de school, dan kan de minister de school een zogenoemde aanwijzing geven. Met een beetje creativiteit kan het onzorgvuldig beheer van examenopgaven wel vallen onder het criterium dat er 'ernstige verwaarlozing moet zijn geconstateerd in de omgang met betrokkenen op de school'. Maar het oordeel daarover is uiteindelijk aan de rechter. De minister neemt op basis van het inspectierapport maatregelen en eist van de school dat die binnen een redelijke termijn worden opgevolgd. Dat gaat al gauw een half jaar tot een jaar duren. Werkt de school niet mee, dan kan de minister de bekostiging stopzetten. Het schoolbestuur kan die beslissing aanvechten bij de rechter, wat ook weer een paar jaar kost. In principe is het mogelijk dat de school tijdens die juridische procedure gewoon open blijft.

4. Er wordt een bewindvoerder aangesteld.
Mogelijk, dat kan een aanwijzing zijn van de minister, afhankelijk van de vraag in hoeverre de school er een puinhoop van heeft gemaakt. Zo'n bewindvoerder die orde op zaken stelt, komt boven het bestuur te staan; het bestuur heeft zich dan te voegen naar die tijdelijke baas. Voor een enkele school in het basis- en het speciaal onderwijs is al eens zo'n bewindvoerder aangesteld.

5. Het huidige bestuur houdt ermee op.
Kan, elke dag, al wekt voorzitter Ayhan Tonca niet de indruk het bijltje erbij neer te willen gooien. Maar de druk op de school is groot, dat kan een 'gebaar' op korte termijn noodzakelijk maken. Vervangen van het bestuur kan ook op aanwijzing van de minister (zie 3), eventueel naast andere maatregelen die de school moet treffen.

6. De school verliest de examenlicentie, leerlingen doen staatsexamen.
Vrijwel uitgesloten. Voorzitter Tonca is bang dat zijn school geen examens meer mag afnemen, maar dat kan alleen als de minister de hele subsidie voor de school heeft ingetrokken. Als de school niet wordt gefinancierd door de overheid, kan ze alleen doorgaan als er andere geldbronnen worden aangeboord. Het Luzac College bijvoorbeeld, mag wel examens afnemen, maar wordt niet bekostigd door het rijk. De kosten voor zo'n particuliere school zijn daarom enorm.

7. De inspectie controleert de school in de examenperiode.
Dat is niet erg waarschijnlijk. De inspectie zal er niet voor voelen voor het Ibn Ghaldoun een uitzondering te maken op de regel dat scholen zelf verantwoordelijk zijn voor het bewaren en afnemen van examens. Ook het bestuur van deze school moet ervoor zorgen dat dat goed geregeld is. Verscherpt toezicht op de school in het algemeen is beter voorstelbaar dan beperkte controle.

8. de huidige leerlingen maken hun opleiding op het ibn ghaldoun af, maar de school neemt daarna geen nieuwe leerlingen meer aa
n.

Onmogelijk, zolang de school wordt bekostigd door het rijk, moet zij nieuwe leerlingen aannemen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden