Beeld Getty Images/iStockphoto

Hoe meer geld in een verloren portemonnee, hoe groter de kans op een eerlijke vinder

Zeg eens eerlijk: als u een portemonnee vindt, doet u dan moeite hem terug te geven aan de rechtmatige eigenaar? Ook als er veel geld in zit? De verleiding is groot om van zo’n buitenkansje te profiteren. Niemand immers die u wat kan maken. Maar als het uw eigen portemonnee is, hoopt u toch op een eerlijke vinder.

Die blijkt nog te bestaan. De helft van de gevonden beurzen wordt teruggegeven, blijkt uit een studie die vandaag in Science verscheen. Maar wat opmerkelijker was: hoe meer geld er in zat, des te groter was de kans dat de vondst niet in de zak werd gestoken, maar netjes werd geretourneerd.

Dat heeft niet veel met naastenliefde te maken, schrijven de onderzoekers. Wie het geld houdt, krijgt last van zijn geweten. En het idee dat je dan dus moet concluderen dat je een dief bent, kost zoveel energie, dat veel mensen liever afzien van het toevallige en oneerlijke gewin.

De onderzoekers leverden in 355 steden in 40 landen een zogenaamd verloren portemonnee in; bij de balie van een hotel of een museum, op een postkantoor of politiebureau, of bij een bank. Met het verzoek aan de baliemedewerker om hem aan de eigenaar terug te geven. In de portemonnee zat een creditcard (met emailadres), wat geld, een boodschappenlijstje en soms een sleutel. Die was bedoeld om eventueel altruïsme bloot te leggen – aan een sleutel heb je als vinder immers niks. Maar die sleutel had nauwelijks invloed op het teruggeefgedrag.

De hoeveelheid geld wel. Kennelijk schiet het ouderwetse economische idee dat eenieder voor zijn eigen gewin gaat, tekort. Maar daar komt dus niet per se een scheutje naastenliefde overheen. Ons altruïsme is eigenlijk een knagend geweten.

Lees ook:

Onbaatzuchtig zijn (of niet) werkt aanstekelijk

Is de mens altruïstisch of kiest hij voor zichzelf? Uit nieuw onderzoek blijkt dat groepsdruk cruciaal is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden