Hoe maak je chocola van Bruckners cerebrale Vijfde?

Klassiek

Concertgebouworkest Bruckners Vijfde symfonie ***

Het Concertgebouw, de Alpha-tent op Lowlands, een ponton in het IJ tijdens Sail Amsterdam: de podia waarop het Concertgebouworkest deze en volgende week speelt zijn nogal divers.

Sail en Lowlands vormen allebei een primeur voor de musici, ze zullen er de oren van de luisteraars uitdagen met onder meer Stravinsky's 'Le sacre du printemps'. In de korte buitenlandse tournee die daarop volgt, schuift Kristian Bezuidenhout aan en komt ook Isabelle Faust soleren.

De tourgids die het orkest weer wakker kust na het zomerreces is de Engelse dirigent Daniel Harding. Eerst nog even op vertrouwd terrein: in het Concertgebouw, waar de Robeco SummerNights in volle gang zijn, klonk het startschot. Een plaatskaart was goed voor zeventig minuten muziek van Bruckner.

Diens Vijfde vormt een vreemde eend in de bijt als je de symfonieën op een rijtje zet, en staat ook minder vaak geprogrammeerd dan bijvoorbeeld de Vierde of de Zevende. Er komt niet zoveel mystiek bij kijken, het stuk doet cerebraal aan. Compacte, orgelachtige klanken, lichtere fragmenten, een grootse fugatische Finale: alles helemaal Bruckner en buitengewoon schitterend, maar met een rationele inslag. Hoe maak je hier chocola van?

Misschien verbleef Harding nog in vakantiesferen, misschien is de urgentie van deze symfonie voor hem niet evident. Of wellicht heeft zijn ideale Vijfde nauwelijks vaste grond onder de voeten en krijgt het fragmentarische bij hem voorrang. Harding nam de ratio als uitgangspunt en stipte voorzichtig hier en daar een accent aan, zonder al te veel spierballen.

Gevoelstemperatuur: lauwwarm. Om een heel orkestapparaat uit de zomerslaap te halen, was meer nodig. Bruckner bleef een dik uur erg bleek om de neus.

Te genieten viel er tussendoor van de rust, reinheid en regelmaat die uitgingen van de organische traagheid in het Adagio of van de lucide karakterwisselingen in het Scherzo. En die geheimzinnige paukenroffels: even intens als het goddelijke licht dat Bruckner over al zijn werken laat schijnen. Frederike Berntsen

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden