Hoe iedereen met kapitaal de wereld kan verbeteren

Het klinkt enigszins als in de Ikea: 'Jij en de sturende kracht van je geld', 'laat het systeem voor je werken'. Dat is dan ook precies wat Anne-Marie Rakhorst beoogt met het boek 'Geld stuurt de wereld'. Iedereen kan met kapitaal invloed uitoefenen. 'Jij bepaalt de koers', luidt de ondertitel van het boek.

Die koers zou in de ogen van Rakhorst in de richting van een duurzame samenleving moeten gaan. Een economie die welvaart brengt, maar niet tegelijk vervuilt, de aarde opwarmt en schaarse grondstoffen uitput. Voor 'Geld stuurt de wereld' sprak Rakhorst, ondernemer, investeerder in duurzame projecten en eigenaar van het platform duurzaamheid.nl, met meer dan twintig mensen uit de financiële wereld. Van toezichthouder Frank Elderson van De Nederlandsche Bank tot filantroop Marjan Sax. Het levert een zeer informatief boek op over de stand van duurzaam beleggen en bankieren in Nederland en wat individuele beleggers, klanten van banken, pensioendeelnemers zouden kunnen doen.

Machtig

"Hoe machtig zijn we eigenlijk als massa van eigenaren-met-een-duurzaam-ideaal?" vroeg Rakhorst aan de experts. "En hoe kunnen we die macht het beste aanwenden om van de wereld (Nederland voorop) een plaats te maken waaraan voor iedereen meer waarde wordt toegevoegd dan onttrokken?"

Het antwoord op de eerste vraag: machtig. Tel Nederlands spaargeld, belegd vermogen en pensioenpotten bij elkaar op, dat levert het duizelingwekkende bedrag op van 2355 miljard euro. Trek daar 600 miljard aan kortlopende schulden af, blijft er nog een zeer goed gevulde spaarpot over.

Het antwoord op de tweede vraag, hoe dat geld aan te wenden voor duurzame doelen, is ingewikkelder. Een paar grote pensioenfondsen hebben een groen beleggingsbeleid, leggen daar verantwoording voor af en lopen zelfs voorop in de wereld. Maar een heleboel middelgrote en kleine fondsen zijn daar nog helemaal niet mee bezig, constateert Rakhorst. Banken zijn doorgaans nog doende te herstellen van de financiële crisis, ziet oud-centraal bankier Nout Wellink. In de dagelijkse bedrijfsvoering is volgens hem nog weinig van een duurzame visie te merken. En kleine beleggers ontbreekt het vaak aan kennis.

Kleine belegger

Daarom legt Rakhorst veel uit. Dat de kleine belegger aan 'indexbeleggen' kan doen: het volgen van bij voorbeeld de S&P Dow Jones Sustainability Index, een lijst van de meest duurzame bedrijven in hun sector. Dat is makkelijker en goedkoper dan zelf te moeten bepalen welke bedrijven voorop lopen met duurzaamheid. Niet alleen de particulier, ook de professionele vermogensbeheerder kan er nog wat opsteken van als Rakhorst uit de doeken doet hoe bedrijven rapporteren over duurzaamheid, dat daar ook internationale richtlijnen voor bestaan en bureaus die de cijfers checken.

Voor een individuele burger met wat spaargeld is het nog een brug te ver om jaarverslagen te gaan uitpluizen, erkent Rakhorst, maar ze stuurt wel aan op bewustwording. Neem het pensioen. Het idee dat iedereen op de oude dag een vastgelegd bedrag ontvangt, is een fictie. In veel pensioenregelingen wordt inmiddels een deel van het vermogen opgebouwd met een risico voor de gepensioneerde. Dat alleen al zou de pensioenopbouwer moeten aanzetten actief mee te denken over het beleggingsbeleid van het eigen fonds: "Niemand kan zich nog veroorloven ongeïnteresseerd te zijn in waar het toekomstgeld aan wordt besteed. Ook jij niet."

Geld stuurt de wereld, door Anne- Marie Rakhorst. Prijs: 22,50 euro. Duurzaamheid.nl/Scriptum.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden