Review

Hoe Gods smaak lang op zich liet wachten

Na ruim zeventig jaar de essentie ontdekken van het geloof dat je hebt verkondigd en waarnaar je leven zich heeft gevormd. In 'De smaak van God' beschrijft Ruud Sonnen (76) hoe zijn zoektocht naar de Heilige Geest wordt beloond. ,,Jaren van tobben zijn eraan vooraf gegaan, maar nu heb ik dan eindelijk vaste grond onder mijn voeten. Noch mijn filosofische, natuurwetenschappelijke of theologische studie, noch mijn spirituele vorming konden mij bij God brengen. Maar al die tijd bleek Hij er al te zijn.'

Met de rust die een oude heer kenmerkt zit Ruud Sonnen aan de eettafel. Een leven dat in het teken stond van de katholieke kerk ligt achter hem. Deze morgen bladert hij door 'De geestelijke oefeningen van Ignatius'. In dit geschrift staat te lezen hoe deze zestiende-eeuwse Bask stap-voor-stap de weg naar God vindt. Ruim vier eeuwen later heeft Sonnen zijn route naar Gods paradijs beschreven.

,,Bij Ignatius zag je dat zijn bezinning pas kwam toen hij met een schotwond aan bed gekluisterd was. Bij mij waren er drie hartinfarcten voor nodig om tot inkeer te komen. Ik had heel mijn leven over God gesproken, gelezen en gepreekt, maar het bleef iets van 'horen zeggen'. Na het derde infarct overpeinsde ik mijn leven en vond voor het eerst dat waar ik al die jaren naar op zoek was geweest. Het was alsof ik voor het eerst vaste grond onder mijn voeten voelde. Een enorme rust en vrede maakte zich van mij meester.'

,,Het overkwam me in een periode dat ik echt was vastgelopen. Ik leidde een ongezond leven. Ik at onregelmatig, rookte en had sterke twijfels over de zin van het leven. In die koude ziekenhuiskamer had ik enorme angst de volgende dag niet meer te halen.' Om die gevoelens weg te nemen zocht Sonnen in zijn geheugen naar momenten van intens geluk. ,,Deze momenten voelde ik niet het geluk zoals een verliefde jongen dat kan beleven of dat je na een fijne wandeling op een zonnige dag overvalt, nee het was dieper, wezenlijker.'

De bron van die kracht lag diepgeworteld, vertelt Sonnen terwijl zijn handen een plek rond de navel omcirkelen. ,,De oorsprong lag hier. Ik voelde het niet in mijn hoofd, maar diep van binnen. Augustinus had het al gezegd: ik zocht U buiten mij, maar Gij waart in mij. Voor het eerst kon ik verband leggen tussen dit intense gevoel en het woord God.'

Dat was enkele jaren geleden. Op het eerste gezicht lijkt het wrang dat hij pas nu vond wat hij zocht. Een leven lang heeft hij zich -als priester-jezuiet, als staflid bij het Hoger Katechetisch Instituut- ingezet voor de verkondiging van Gods woord. Hoe kon hij dit werk doen zonder te weten waar hij over sprak en hoe wist hij te volharden?

Sonnen: ,,Ik wist van de ervaring vanuit beschrijvingen in de Bijbel en het kwam mij ter ore via anderen. Er ontbrak iets aan mijn religiositeit, maar ik deed het met de momenten dat ik iets van Gods kracht meende te voelen. Als het weer verdwenen was, dan wist ik dat ik het nog niet gevonden had. Gods liefde zou langer aanhouden dan dit. Het gemis bleef dus. Maar je ging door.'

Dat hij dat laatste 'puzzelstuk' alsnog heeft gevonden, maakt hem nog iedere dag gelukkig. Toch ziet hij in de langekoesterde en nu ingewilligde verwachting niet de contouren van een openbaring. ,,Dat ik mij in het ziekenhuisbed realiseerde dat die kracht daar diep in mij God was, wil ik geen openbaring noemen. Dat is een te groot woord. Al die tijd droeg ik het antwoord al bij me, maar ik wist er alleen nooit naar te luisteren. Je kunt je afvragen waarom het juist toen tot mij doordrong. Ik weet het niet. Misschien was ik er eerder nog niet klaar voor, of had ik meer moeten mediteren. Feit is dat ik de stem nu heb ontdekt en naar die stem weet te luisteren.'

De beschrijving van dit gevoel en de levenslange zoektocht die hier eindigde staat zeer persoonlijk in het boek beschreven. Denkt Sonnen als 'ervaringsdeskundige' nu een universele route te hebben uitgestippeld naar Gods liefde?

,,Dat denk ik niet. Het is een heel persoonlijk en langdurig proces geweest. Het is niet te zeggen wat er uiteindelijk toe heeft bijgedragen en wat niet, maar wat ik duidelijk wil maken is dat het antwoord binnenin de mens ligt. Je moet weten wat je zoekt, om het te kunnen vinden. Door te beschrijven hoe ik er ben gekomen, hoop ik anderen daarmee te helpen. Het boek gaat over mijn verhouding mens-God. Dat staat centraal. Ik wilde een christelijke ervaring beschrijven en het 'geharrewar' daaromheen omzeilen.'

Gevraagd naar wat zijn ontdekking in zijn dagelijks leven heeft veranderd, antwoordt Sonnen met een tevreden glimlach dat het leven er makkelijker op is geworden. ,,Ik ben nu vaak beter in staat goede keuzes te maken. Heel mijn leven heb ik angst gehad voor vergissingen en verkeerde beslissingen. Nu is het alsof ik een stem in mij meedraag die mij zegt welke weg te kiezen. Dat ik daar pas op late leeftijd achter ben gekomen is jammer, maar dat ik het gevonden heb, is heel wat.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden