HOE gevaarlijk is jacobskruiskruid voor vee?

Jacobskruiskruid is in opkomst in Nederland en dat verontrust veehouders. De onschuldig ogende, geelgebloemde plant zou levensgevaarlijk zijn voor paarden, koeien, schapen en geiten. LTO Nederland bepleit een landelijke 'verdelgingsplicht' en paardenhouders beklagen zich op internet.

Jacobskruiskruid kwam vroeger alleen voor langs de kust en in het Waddengebied. Sinds de bermen minder worden gemaaid, verspreidt de plant zich over het hele land. In de wei doen de planten weinig kwaad. Het vee mijdt ze, vanwege hun sterke smaak. Maar als het kruiskruid in het hooi terechtkomt, eten de dieren het ongemerkt op. De plant heeft zijn sterke smaak dan verloren, maar zijn gif niet. De gifstof blijft achter in de lever en wanneer dieren te veel binnenkrijgen, gaan ze dood. Er is geen tegengif.

LTO Nederland heeft geen landelijke cijfers van de dierensterfte, alleen lokale, zegt woordvoerder Willem Henk Streekstra. ,,Dit jaar horen we er veel over. In Brabant zijn 60 koeien omgekomen, in Gelderland 50 meststieren. Het verbaast me dat daarover niet meer heibel wordt gemaakt.'' Verontruste paardenhouders schermen op internet (www.kruiskruid.nl) met Engels onderzoek: in Groot-Brittanië, waar jacobskruiskruid (ragwort) wijdverbreid is, zouden jaarlijks 6500 paarden sterven door het eten ervan.

Volgens Robert Moens, persvoorlichter van Natuurmonumenten, ligt dat aantal veel lager. ,,National Trust, onze evenknie in Engeland, komt uit op enkele honderden paarden per jaar.'' Bovendien kunnen boeren voorkomen dat het plantje in het hooi terechtkomt, zegt hij. Jacobskruiskruid, een pioniersplant, kiemt op droge, kale grond. Als de grasmat er mooi bij ligt, krijgt het kruid geen kans. ,,En als boeren hooi kopen, kunnen ze bedingen dat het vrij is van jacobskruiskruid.''

Natuurmonumenten ziet de opkomst van het kruiskruid als een positieve ontwikkeling. ,,De sint-jacobsvlinder is volledig afhankelijk van jacobskruiskruid. De overlevingskans van deze vlinder is groter geworden.''

Ook Staatsbosbeheer is blij met de terugkeer van de plant. ,,Het is een inheemse soort die hoort bij ons ecosysteem'', zegt woordvoerster Angelique van Helvoort. ,,De dieren herkennen hem als giftige plant, ze eten eromheen.''

In Engeland zijn grondeigenaren verplicht het jacobskruiskruid op hun land uit te roeien.

LTO Nederland wil in Nederland ook zo'n 'verdelgingsplicht'. ,,Er is geen kans op zo'n wettelijke regeling in Nederland'', reageert een woordvoerder van het ministerie van landbouw. ,,Wij laten het aan de terreinbeheerders over of ze de plant willen bestrijden. Het probleem is niet ernstig genoeg voor een wettelijke regeling. Bovendien zorgt de toename van het kruid ook voor een toename van het aantal sint-jacobsvlinders. De rupsen zijn dol op de plant, dus waarschijnlijk is het probleem over 1,5 jaar de wereld uit.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden