Hoe de Oranjespeelsters in drie weken uitgroeiden tot helden van het volk

Danielle van de Donk (M) van het Nederlands vrouwenelftal krijgt de felicitaties na het scoren van 2-0 tijdens de halve finale tussen Nederland en Engeland van het EK vrouwenvoetbal in het FC Twente Stadion. Beeld ANP

Bondscoach Sarina Wiegman herhaalt het telkens weer: de kracht van dit Oranje is dat de spelers voor elkaar door het vuur gaan.

Tijdens een verblijf in Duitsland, in oktober vorig jaar, bedachten de Nederlandse voetbalvrouwen een yell voor het aanstaande Europees kampioenschap in eigen land. Ze kwamen uit op: 'Wij zijn een team, wij zijn goud, dit is ons EK'. De strijdkreet moest vooral de saamhorigheid in de selectie benadrukken. Het EK was nog ver weg, aan de finale werd niet gedacht, maar de boodschap was duidelijk: Nederland moet vooral uitstralen dat het een hecht collectief is.

Sarina Wiegman was op dat moment assistent van bondscoach Arjan van der Laan, die in december uit zijn functie werd ontheven. Wiegman steeg een plaats in de hiërarchie van de technische staf rond Oranje en de 104-voudig international bleef hameren op het teambelang. En ze kreeg de ploeg aan het voetballen, zo goed zelfs dat Nederland vanavond in Enschede tegen Denemarken strijdt om de Europese titel.

Door het vuur gaan

Na elke wedstrijd kreeg Wiegman de vraag voorgelegd wat de kracht van Nederland is. Het is een cliché, vertelde ze dan steeds, maar de kracht zat 'm volgens haar in de bereidheid van de spelers om voor elkaar door het vuur te gaan. "We voelen ons verplicht hard te werken en dat we er als team alles voor over hebben. Dan kun je jezelf altijd in de spiegel aankijken. We willen laten zien wie we zijn, ongeacht of we winnen of verliezen. Dat straalt het team continu uit."

En iedereen is bereid zichzelf weg te cijferen. Als voorbeeld noemde Wiegman na de gewonnen halve finale tegen Engeland Mandy van den Berg. De 26-jarige aanvoerder, jarenlang het boegbeeld van Oranje, is dit EK op de bank terecht gekomen. "Natuurlijk is ze teleurgesteld", zegt Wiegman, "maar ze heeft direct de knop omgedraaid. Ze staat klaar voor het team, op de trainingen, in het hotel en langs de lijn tijdens de wedstrijden."

Emotioneel

In de voorbereiding op het EK werd er ook veel gesproken over de zaken die een groot toernooi in eigen land met zich meebrengen. Supporters, familie, media, social media, het hele pakket kwam aan bod. "We wisten dat er veel op ons af kon komen, maar alle verwachtingen worden overtroffen", zegt Wiegman. Ze werd emotioneel toen de spelersbus bij de openingswedstrijd tegen Noorwegen in Utrecht werd opgewacht door honderden in oranje gekleurde fans.

Met zijn enorme ervaring speelt ook Foppe de Haan als lid van de technische staf een belangrijke rol. De 74-jarige Fries houdt zich bewust op de achtergrond, zit tijdens wedstrijden op de tribune, maar praat veel met de spelers. Hij deelt ervaringen en vertelt ze anekdotes, bijvoorbeeld over het EK voor spelers onder 21, dat onder hem als coach tien jaar geleden de titel won. Dat was ook zo'n evenement dat door het succes het land in de ban hield.

Hollandse school

De vóór het EK nauwelijks bekende internationals zijn in drie weken tijd uitgegroeid tot helden van het volk. Het vrouwenvoetbal dat in Nederland lang werd gedoogd, wordt nu omarmd getuige de volle stadions, de miljoenen televisiekijkers en de massale aanwezigheid van de media. De manier van voetballen van Nederland maakt ook internationaal indruk. Buitenlandse coaches spreken hun bewondering uit over het tactisch concept en de technische vaardigheden van de spelers.

Je zou het de Hollandse school kunnen noemen. Als een van de weinige landen op het EK speelt Nederland altijd met puur offensieve intenties, met drie aanvallers en vooruit denkende middenvelders. "Met onze opbouw vanuit het middenveld en met ons positiespel kunnen wij het verschil maken", weet Wiegman. "Of je 4-4-2 speelt of 4-3-3 doet er niet zoveel toe. Het uitgangspunt is: hoe wil je voetballen."

In de finale van vanavond zal dat niet anders zijn dan in de voorgaande vijf gewonnen duels. "Dit is wat het team gewend is, dit geeft ons houvast, de taken zijn duidelijk en we kunnen op elkaar rekenen. We zeggen ook steeds hetzelfde. We hebben in de finale weer de kans om ons te laten zien. En dan hebben we het niet over het resultaat. Maar nu we zover zijn gekomen willen we natuurlijk wel winnen."

Zwitserse scheidsrechter fluit finale

De finale bij het EK tussen Nederland en Denemarken wordt vanavond gefloten door Esther Staubli.

De 37-jarige scheidsrechter uit Zwitserland is elf jaar lang actief op internationaal niveau. Twee jaar geleden floot ze de Champions League-finale tussen FFC Frankfurt en Paris Saint-Germain.

Bij het EK in Nederland was Staubli scheidsrechter bij drie wedstrijden. Ze floot de pouleduels Engeland tegen Schotland (6-0) en Zweden tegen Italië (2-2), en de kwartfinale tussen Engeland en Frankrijk (1-0).

De finale in Enschede begint vanavond om 17.00 uur.

Lees ook: Stel het vrouwenvoetbal niet zo roze voor
Lees ook: De voetballende profvrouwen steken gunstiger af dan de mannen

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden