Hoe blijf je veilig bij donder en bliksem? ‘Een mens geleidt beter dan een boom’

Onweer en bliksem boven Vlaardingen. In grote delen van het land hebben heftige buien overlast veroorzaakt. Beeld ANP

Een boerderij in Waspik, een vakantiepark in Cadzand en een groep van veertien aspirant-militairen in Ossendrecht zijn getroffen door de bliksem. Bliksemexpert Michiel Hartmann legt uit hoe je binnen en buiten veilig blijft.

Volgens Michiel Hartmann van Schaap Bliksembeveiliging wordt er in Nederland nog vaak luchtig over gedaan: bliksem. Onterecht vindt hij, want door de klimaatverandering krijgen we steeds vaker te maken met hevige onweersbuien. 

Buiten

Wat vaak misgaat, is dat mensen bij een onweersbui schuilen onder een boom weet Hartmann. “Een boom is hoog en hoge objecten worden eerder door bliksem getroffen. De bliksem kan overslaan op het menselijk lichaam, want een mens geleidt beter. Daarom moet je altijd minimaal drie meter afstand houden van bomen, hekken, palen en masten.”

Dat ging mis in Ossendrecht. Eén aspirant-militair raakte zwaargewond na blikseminslag in een boom waaronder hij zat te schuilen. Dertien andere aspiranten raakten ook gewond maar minder zwaar. Volgens Hartmann moet je ook nooit in een groep gaan staan. “Als je te dicht bij elkaar staat en er slaat bliksem in, kan de stroom overslaan van lichaam op lichaam. Dan krijgt iedereen een tik.”

Maak je klein en hou je voeten naast elkaar, is zijn volgende advies. “Als bliksem in de grond komt, ontstaat er weerstand en dan bouwt de spanning op. Als je voeten uit elkaar staan, gaat een deel van de stroom door je lichaam via je ene en een deel via je andere voet. Als je zorgt dat je voeten dichtbij elkaar staan, komt er weinig tot geen stroom je lichaam binnen.”

Verder raadt hij het af om een paraplu te openen, het metaal geleidt en trekt bliksem aan. Vermijd ook open water of schuilen in een tent. “Als het even kan, ga dan in een auto zitten. Auto’s, afgezien van cabrio’s, hebben stalen daken. Als daar bliksem inslaat, blijft de stroom aan de buitenkant van de auto. Daar zit je dus veilig.” 

Binnen

Binnen is het volgens Hartmann zaak om geen water te gebruiken. “Ga niet in bad of onder de douche. Bliksem kan via metalen leidingen, en dus ook de waterleiding, naar binnen komen. Water geleidt goed en dus kan het zo zijn dat er stroom uit je douche komt. Ga ook niet naast je verwarming staan. Een verwarming is van metaal en ook daar kun je een een tik van krijgen.”

“Haal ook de stekkers van gevoelige apparatuur zoals een tv of een computer uit het stopcontact. Via de voeding kan een spanningspuls binnenkomen.” Een bliksembeveiliger op ieder huis  installeren, is volgens Hartmann overdreven. Zeker in een bebouwde omgeving. Voor huizen met weinig omliggende bebouwing, denk aan boerderijen, is het wel een verstandige aankoop. Hartmann: “Zeker met een rieten dak. Je kunt er donder op zeggen dat die bij blikseminslag vlam vat.” 

“In Nederland is nog een slag te slaan als het gaat om bliksembeveiliging”, vindt Hartmann. “Ik ging onlangs bijvoorbeeld naar de Deventer Zomerkermis. Niets was er beveiligd tegen blikseminslag. Dat kan voor hele gevaarlijke situaties zorgen.”

Lees ook: 

Veertien gewonden na blikseminslag op een militair oefenterrein in Ossendrecht.

Tijdens een militaire oefening in Ossendrecht (Noord-Brabant) zijn veertien aspirant-militairen gewond geraakt toen de bliksem insloeg. Een van hen is zwaargewond geraakt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden