'Hindoefundamentalisme Modi is een vloek voor ons'

Volgens Asha Kowtal, activiste voor kasteloze vrouwen in India, is de nieuwe president van India slecht nieuws voor minderheden. 'De situatie is echt angstig.'

De overwinning van Narendra Modi en diens hindoenationalistische BJP bij de verkiezingen in India is een ramp voor het land, meent dalit-activiste Asha Kowtal Niet alleen voor minderheidsgroepen als moslims of dalits (de onaanraakbaren), maar ook voor India's democratie.

Wat is er allemaal mis met Modi's overwinning?

"Oh, zo veel. Ten eerste is zijn overwinning er een van de dominante hogere kasten Het is ook een overwinning van het bedrijfsleven, en het is een overwinning van de media. Als je zag hoeveel prime time-aandacht er was voor Modi tijdens de campagne!

"De hele beeldvorming rondom Modi werd gecreëerd door de media, het leek wel alsof er een nieuw product in de markt werd gezet. Dat was voor ons nieuw op deze schaal. Het gebeurde omdat deze man bloed aan zijn handen heeft, om het beeld van 'Gujarat' weg te nemen: de rellen en de moorden, zijn zwijgen en rol daarin. (In Gujarat vond in 2002 een pogrom op moslims plaats, toen Modi de deelstaat leidde, red.). Daarvoor in de plaats kwam een beeld van economische vooruitgang. Dat beeld werd gecreëerd, zonder dat er gediscussieerd werd over mensenrechten.

"En dan werd de verkiezing ook nog eens helemaal op zijn Amerikaans in de markt gezet: als een race tussen enerzijds de hindoeleider en anderzijds de erfgenaam van de Gandhi-dynastie (Rahul Gandhi, leider van de Congrespartij, red.). Alsof het een strijd was tussen twee mensen. Dat is helemaal niet in de geest van onze parlementaire vorm van democratie."

Is dat niet een commercieel belang van de media, een mooi verhaal, een spannende race?

"Het gaat verder dan dat. Je hoort verhalen over betaalde media, over dealtjes tussen de media en politieke partijen. Dan begin je toch vragen te stellen over de pers als pilaar van de samenleving. Er werd zo met geld gesmeten, en niemand die er vragen over stelde. Het was ongelooflijk. Je liep op straat en je zag alleen maar Modi's gezicht. Alle websites waren verkooppunten van Modi-mokken, Modi-sjaals, je kon het zo gek niet bedenken. Het is niet in de geest van democratie."

Terug naar dat andere punt, wat is er erg aan een overwinning van de hogere kasten? En was Modi zelf niet afkomstig uit een lage kaste?

"Nou, ik weet niet precies uit welke kaste hij komt, maar dat dat een onderwerp werd, was echt een verkiezingstrucje - een manier om kiezers uit lagere kasten aan te spreken. Maar het heeft politiek geen rol gespeeld. Zijn agenda draaide alleen om bedrijven, om investeringen.

"Tegelijkertijd waren er bijvoorbeeld uitspraken van Baba Ramdev, een vooraanstaande sadhu (een heilige man, red.) die verbonden is met Modi. Die zei tijdens de campagne dat Rahul Gandhi bij dalitvrouwen de nacht doorbrengt, seks met ze heeft. Niemand zei er iets over in het kamp van Modi. (Later bood Baba Ramdev zijn excuses aan, red.).

"Dat is exemplarisch voor hoe conservatieve hindoe's denken over dalitvrouwen. Terwijl we bijna dagelijks verkracht en vermoord worden door criminelen uit hogere kasten! Ik kan niet in de toekomst kijken, maar fundamentalistische hindoe-krachten hebben een reputatie - hun waarden zijn onverdraagzaam en fascistisch. Het is niet goed voor dalitvrouwen, voor moslimvrouwen of voor minderheden in het algemeen."

Zijn er al aanwijzingen dat er met Modi aan het stuur slechte tijden aankomen voor die groepen?

"De BJP heeft, net als alle partijen in India, een dalit-afdeling die kijkt naar beleid op dat vlak. Die heeft voor de verkiezingen op de agenda gezet dat er veranderingen moeten komen in het reserveringsprogramma voor dalits. In India hebben we positieve discriminatie, een robuust systeem van gereserveerde plekken voor dalits in het onderwijs, in de publieke sector, in de politiek. Binnen de BJP is er nu een beweging die de criteria voor het systeem wil aanpassen of het zelfs wil afschaffen. Terwijl dat quotasysteem een van de belangrijkste en relevantste beleidsvormen is die we als dalits hebben. Zonder dat hadden veel van onze ouders het niet gered."

Maar Modi is aan de macht gekomen met de belofte banen te scheppen voor iedereen. Is dat niet beter dan positieve discriminatie?

"Natuurlijk hebben wij als dalits baat bij elke vorm van anti-armoedebeleid. Maar als je begint met het afschaffen van positieve discriminatie, dan laat je toch zien wat je eigenlijke agenda is.

"Ik geloof ook niet dat economische ontwikkeling mensen sociale vooruitgang biedt. Dalits die bedrijven hebben, worden nog altijd met de nek aangekeken vanwege hun kaste, die attitude bij hogere kasten zit diep. Er was een dalit, een hoge rijksambtenaar, die toegang tot een tempel in Orissa geweigerd werd. Er was een justitieambtenaar in Kerala die met pensioen ging - zijn opvolger, een brahmaan (de hoogste kaste, red.) hield een zuiveringsceremonie in het kantoor. We zijn spiritueel vervuilend, dat is de basis van het kastensysteem. Alleen economische vooruitgang gaat ons daar niet uithalen.

"Als je kijkt naar Modi en zijn bende, hoe fundamentalistisch en conservatief ze zijn, waar is dan de hoop voor de seculiere samenleving, voor de dalits? We hebben gezien wat er is gebeurd op de plekken waar de BJP aan de macht is gekomen. Stelletjes werden aangevallen omdat ze verliefd waren over religieuze scheidslijnen heen; moslims kregen overal de schuld van; kerken werden aangevallen.

"De situatie voor minderheden is echt angstig. Kan je je voorstellen: ze zenden religieuze ceremonies uit op tv alsof het de normaalste zaak van de wereld is. In een seculier land zou je dat niet zien. Ik ben nu op reis in Europa, maar mijn vrienden vertellen me dat Delhi helemaal oranje (de kleur van het hindoeïsme, red.) is geworden, er is een verhindoeïsering van de samenleving gaande. Het is een slecht voorteken voor ons, een vloek."

Wie is Asha Kowtal?

De 39-jarige Asha Kowtal is een dalit (ook wel kasteloze of onaanraakbare). Dalits bungelen van oudsher onderaan in de Indiase kastenmaatschappij. Kowtals familie wist zich relatief vroeg te emanciperen - haar grootouders van vaderszijde trokken van het platteland naar de stad, bekeerden zich tot het christendom en stuurden hun enige zoon naar school. Kowtals vader is nu hoogleraar.

De grootouders aan moederszijde trokken naar het buitenland en werkten zich daar op tot artsen. Kowtal zelf is voorzitter van All India Dalit Women Rights Forum, een organisatie die campagne voert tegen de uitbuiting en mishandeling van dalitvrouwen. Zo'n 200 miljoen (van de 1,2 miljard) Indiërs zijn dalits.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden