Hillary herstelt, Trump onder vuur

null Beeld afp
Beeld afp

Heeft Hillary Clinton het ergste gehad? Van haar longontsteking lijkt ze geen last meer te hebben.

En voor het eerst in weken kon ze woensdag genieten van een peiling-uitslag die klonk als een klok: 7 procent voorsprong op Donald Trump in een enquête van NBC en de Wall Street Journal, onder kiezers die zeggen dat ze vermoedelijk zullen gaan stemmen. Als de twee stoorzenders Gary Johnson en Jill Stein in de vraagstelling werden meegenomen, was haar voorsprong altijd nog 6 procent. En ondertussen richt het zoeklicht van de media zich even niet meer op haar, maar op Trump.

Verbale uitglijder
Zo snel kan het gaan in een Amerikaanse verkiezingscampagne. Het is nog maar een kleine twee weken geleden dat bijna iedereen over Clinton heen viel omdat ze het had gewaagd, de aanhangers van Trump te beledigen. De helft was volgens haar een 'mand vol betreurenswaardigen', racistisch, homofoob, moslimvijandig en nog veel meer. Het leek een schoolvoorbeeld van een verbale uitglijder: hardop de waarheid zeggen op een tijdstip of manier waar je politiek last van hebt. Misschien maakte ze die fout wel omdat ze die longontsteking onder de leden had. Even later, op 11 september en de dagen daarna, was het de vraag wat erger was: haar voor iedereen waarneembare zwakte of de typisch-Clinton geheimzinnigheid erover.

En kijk nou toch eens, een week verder: fier voorop in de peilingen.
Dat kan een eenmalige uitschieter zijn. In de lijst van RealClear Politics staat nog een andere peiling van deze week, van The Economist en YouGov, en daarop heeft ze maar 1 procent voorsprong; binnen de foutmarge staat ze daarin dus gelijk met Trump. Het lijkt op de situatie rond 8 september; toen was er ook zo'n mooi cijfer, 8 procent, omringd door veel magerder uitslagen. Voor een aanhoudende reeks gunstige peilingen moet je teruggaan naar eind augustus.

Fabeltjeskrant
Maar het zou niet vreemd zijn als de NBC/WSJ-peiling de trend aangeeft. Want zoals dat gaat in de Amerikaanse verkiezingscampagnes zijn de media extra kritisch over Trump gaan berichten zodra de kans reëel begon te lijken dat hij president zou worden.

Ze gingen bijvoorbeeld weer dringend vragen naar zijn belastingaangiften, die hij tegen de traditie in niet openbaar wil maken. De berichtgeving over zijn twijfels aan de geboorte van president Barack Obama op Amerikaanse bodem werd zo intens, dat hij zich afgelopen vrijdag gedwongen zag, toe te geven dat Obama een echte Amerikaan is. Hij voegde er meteen aan toe dat het idee dat hij in Kenia was geboren uit de koker van de campagne van Hillary Clinton kwam. Dat was niet zo handig, want daardoor bleef de kwestie in het nieuws. Factcheckers verwezen dat idee naar fabeltjesland. Ze brachten nog eens alle keren naar voren dat Trump de kwestie nieuw leven in had geblazen. De New York Times noemde hem op de voorpagina ronduit een leugenaar.

Stelen van goede doelen
En daarna kwam de Trump Foundation in beeld, vooral dankzij graafwerk van de Washington Post. Net als de Clintons heeft ook Trump een naar hem genoemde stichting. De naam doet vermoeden dat hij via die stichting een deel van zijn fortuin naar goede doelen sluist, zoals het een rijke Amerikaan betaamt. Maar het lijkt erop dat Trump die stichting nooit heeft gespekt. In plaats daarvan heeft hij vooral aan anderen gevraagd om aan Trump Foundation te geven. Vervolgens maakte hij goede sier met de giften van de stichting aan anderen.

Uit het onderzoek bleek bovendien, dat een deel van het geld van die goede gevers ten goede kwam aan Trump persoonlijk. De stichting haalde hem bijvoorbeeld uit de brand in een conflict dat hij had met de gemeente Palm Beach in Florida. Na gedoe over de hoogte van een vlaggenmast bij zijn club Mar-a-Lago werd een miljoen aan boetes hem kwijtgescholden, op voorwaarde dat hij een bedrag van 100.000 dollar aan een liefdadig doel zou schenken. Hij liet dat doen door de stichting. Daarmee overtrad hij de wet: een liefdadige stichting mag geen geld uitgeven om iemand te bevoordelen die direct bij de organisatie betrokken is.

Al even pijnlijk is wat er gebeurde met een schilderij van Trump zelf. De stichting kocht het voor 10.000 dollar op een veiling voor een goed doel. Maar het hangt nu in een golf resort in Florida, dat eigendom is van Trump.

Discipline
Is die publiciteit de reden dat Trump het nu slechter doet in de peilingen? Of is de oorzaak het opduiken van de oude, vertrouwde, vanuit de heup schietende Trump? Nadat zijn campagnestaf hem de afgelopen weken redelijk in de hand leek te hebben, en hij enkele min of meer serieuze, inhoudelijke toespraken hield, liet hij de afgelopen week die discipline weer varen. Hij sprak kwaad over een zwarte dominee die hem had onderbroken tijdens een toespraak omdat hij op Clinton begon te schelden. En hij zinspeelde op de dood van Clinton, volgens hem tegenstander van alle wapenbezit, als haar bewakers van de Secret Service maar even hun pistolen zouden thuislaten.

Dat soort uitspraken doet serieuze Republikeinse kiezers weer meer aan hem twijfelen. En degenen die zulke taal alleen maar prachtig vinden, twijfelen misschien over hun held als ze horen dat die in feite steelt van goede doelen.

Hoe dat ook zij, in de peiling van NBC en Washington Post, die waarin Clinton zo'n grote voorsprong heeft, zegt 50 procent van de Clintonstemmers dat ze op haar stemmen vanwege haarzelf, niet vanwege hun hekel aan Trump. Dat is geen beste score. Maar bij Trump is het aantal kiezers dat echt voor de man zelf gaat, nog een stuk kleiner: 44 procent. In de strijd om wie de meest impopulaire kandidaat is, wint Trump nog altijd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden