Hier een hotel? Nee, zeggen Purmerenders

natuurbehoud | Er is al niet veel bos in Purmerend en nu dreigt ook nog een aardig struingebied langs de A7 te worden weggekapt. Het plan om het Beusebos te rooien gaat burgers van Purmerend een stap te ver.

Het is eigenlijk een bosperceel van niks. Wat bomen en struweel, wat wuivend riet, een aardig vennetje, een paar kronkelige wandelpaadjes. Meer niet. Stukje groen op postzegelformaat. En het ligt ook nog op één van de meest rumoerige plekjes in de wijde omtrek, in de oksel van de drukke A7 (Zaandam-Afsluitdijk), precies in die rare bocht bij Purmerend. Het verkeerslawaai is overal.


Een vergeten stukje natuur, braakliggend, verwaarloosd, verwilderd, zonder bestemming, een schijnbaar nutteloos stukje onland, ingekapseld door wegen en sloten.


Maar: hoe bescheiden en minimaal dit natuurgebiedje mag zijn, veel Purmerenders willen niet dat het wordt opgeofferd. Die kans is er wel, de gemeente wil het stukje grond ontwikkelen tot een bedrijfsterrein met 'hoogwaardige werkgelegenheid' en die plannen zijn inmiddels vrij concreet.


Oriëntatiepunt


In een visiedocument stelt het college van burgemeester en wethouders dat in het gebied best een gebouw mag komen van meer dan vijftig meter hoog 'om de zichtbaarheid en herkenbaarheid van Purmerend te vergroten'. Door het geluidsscherm langs de A7 is 'het Purmerend van nu' slecht te zien, aldus het college. Met hoogbouw is het gebied 'van veraf zichtbaar en levert het als oriëntatiepunt een bijdrage aan de leesbaarheid én identiteit van Purmerend'.


Belangstelling is er al: horecafamilie Van der Valk - permanent op zoek naar ruime kavels bouwgrond op veelbelovende zichtlocaties - wil er een snelweghotel bouwen. Het Beusebos moet plat.


Van der Valk heeft het oog laten vallen op ruim tien hectare grond: zo ongeveer het volledige, toegankelijke deel van het Beusebos, ruig wandelgebied voor veel Purmerenders. De gemeente sloot half december een intentieovereenkomst met Van der Valk. In de loop van dit jaar moet de zaak worden beklonken. Áls de gemeenteraad instemt.


Verborgen parel


Maar het laatste woord is nog niet gesproken, zegt actievoerder Martien Roelofs. De gepensioneerde bankmedewerker is actief lid van actiegroep Het Beusebos en heeft graag een rondleiding door wat hij 'de verborgen parel van Purmerend' noemt.


Verborgen parel. Toe maar. "Het is echt een prachtig gebiedje. Ik heb het zelf ook pas een paar jaar terug ontdekt", zegt Roelofs met betraande ogen, al komt dat laatste door de ijskoude winterse wind. Roelofs heeft het Beusebos in zijn hart gesloten. Met kwieke stappen loopt hij voorop, het (enige) brede pad af naar het vennetje in het hart van het bosperceel. "Dit is toch een geweldig plekje, zo dicht bij woonwijken?"


Het bos, vertelt hij, is jarenlang aan zijn lot overgelaten en dat zie je goed, overal liggen gevallen bomen, afgebroken takken, de laatste jaren is er nooit meer onderhoud gepleegd. "En dat is eigenlijk ook de charme van dit gebiedje. Al dat oude hout zorgt er voor dat er hier erg veel paddenstoelen voorkomen en ook beschermde soorten, planten en dieren." Waarmee Roelofs maar wil zeggen: die kwalificatie verborgen parel, is zo raar nog niet.


Hij trekt er in het seizoen geregeld met zijn zeis op uit om de giftige berenklauw, die er welig tiert, te bestrijden. Roelofs, actief lid van de Bomenstichting en Milieudefensie, heeft er wat voor over om het gebied open en toegankelijk te houden.


Speurtocht


Jongeren uit de buurt hebben een crossbaantje aangelegd, steeds meer bewoners uit de directe omgeving gebruiken het bos voor hun dagelijkse wandeling met de hond. "Het Beusebos wordt, sinds wij de boel hebben aangekaart, echt weer ontdekt door mensen." Een voorbijgangster met hond illustreert zijn betoog. De vrouw vertelt dat zij eigenlijk pas sinds kort, sinds ze een hond heeft, in het gebied loopt. "Ik had dit graag eerder ontdekt. Dit zou een ideaal bos zijn geweest voor een kinderfeestje, met een speurtocht of zo. Maar mijn kinderen zijn al groot. Het is echt mooi hier bij dat water met de winterzon op die bomen."


Roelofs vult aan: "Er is twintig jaar niet naar dit gebied omgekeken. De natuur kon hier ongehinderd z'n gang gaan. En dat heeft geleid tot een prachtig bosgebiedje, wat wij niet meer kwijt willen."


Hij weet dat ten zuidoosten van Purmerend het Purmerbos ligt, een jong, keurig aangelegd productiebos van 250 hectare van Staatsbosbeheer. Ook heel aardig, maar het heeft volgens Roelofs niet de sfeer van het Beusebos. "Bovendien, dat Purmerbos ligt helemaal aan de andere kant van Purmerend. De bewoners van de woonwijk hier vlakbij, waar al bijna geen bomen staan, willen hun eigen buurtbos houden."


Ecologische waarde


Roelofs en zijn medestrijders hebben nog ijzers in het vuur. De actiegroep heeft wat budget bijeen gesprokkeld en wil paddenstoelenexperts en vleermuizendeskundigen laten uitzoeken wat de ecologische waarde is van het Beusebos voor zeldzame soorten.


"Wij hebben al gehoord dat er in het viaduct onder de snelweg A7, hier vlakbij, vleermuizen zitten die fourageren in het Beusebos. De wet schrijft voor dat bij verwijdering van natuur er voor bedreigde soorten alternatieven moeten worden aangelegd. Nou, ik zie hier niet zo snel mogelijkheden voor alternatieven." Juridische haakjes zijn er zat, zegt Roelofs. Het bestemmingsplan zal moeten worden gewijzigd door de provincie. "Wij gaan dat tegenhouden."


Hij weet dat op het gemeentehuis de activiteiten van de actiegroep nauwlettend worden gevolgd.

Beschermde soorten

"De gemeente ziet dit bos als kreupelhout, als een houtopstand. Het woord bos wordt niet genoemd. In de gemeentelijke plannen heet dit gebiedje 'Kom A7'. Ze mijden het woord Beusebos, terwijl het bos nota bene genoemd is naar een vroegere wethouder die wilde dat hier een mooie groenvoorziening kwam voor de burgers."


In het Beusebos bij Purmerend zijn beschermde soorten planten, vissen, amfibieën, vogels en zoogdieren aangetroffen. Onder meer komt de rietorchis er voor. In het vennetje is de bittervoorn gevonden, deze vis geldt als kwetsbaar en staat op de Rode Lijst. Ook de koekoek (kwetsbaar, Rode Lijst) is er gesignaleerd en de grauwe vliegenvanger, die als 'gevoelig' op de Rode Lijst staat.


Dit blijkt uit een beperkte inventarisatie die Purmerend moest laten doen op grond van de Wet natuurbescherming. Externe onderzoekers hebben gekeken naar beschermde flora, die op rode lijsten voorkomen: beschermde vissen, amfibieën, broedvogels, kleine zoogdieren en vleermuizen. Er volgt waarschijnlijk later nog een volledige flora- en faunaonderzoek.

De wethouder: Dit is een prima locatie voor een hotel

Die naam Beusebos is niet de officiële naam, zegt wethouder Harry Rotgans (Algemeen Ouderenverbond) van Purmerend. "Vandaar dat wij 'Kom A7' gebruiken, zo kent iedereen dat gebied."


Rotgans windt er geen doekjes om: "Dit is een prima locatie voor een hotel. Wij zijn blij met een hoogwaardige bestemming van dit gebied voor toerisme en recreatie. Daar wordt al tien, vijftien jaar over gepraat in de gemeente."


"We zitten middenin een regio met grote toeristische aantrekkingskracht, de Zaanstreek, het werelderfgoed De Beemster, het is ook een prachtig fietsknooppunt. We hebben met Van der Valk kans dat er een mooi hotel komt, met volop werkgelegenheid. We denken dat er 180 mensen uit de regio een baan zullen krijgen in het hotel. De binnenstad van Purmerend ligt vlakbij, dus ook daar heeft dit project een enorme meerwaarde."


Volgens Rotgans zal het hotel netjes worden ingepast in het gebied. "Van der Valk zal van de 10 hectare er ongeveer 2,5 gaan bebouwen. De rest blijft voorlopig groen.'' De optie om Van der Valk een stuk grond aan te bieden op het plaatselijke bedrijventerrein Baanstee-Noord, een suggestie die door de actievoerders wordt gedaan, is voor Rotgans onbespreekbaar. "Op die locatie past geen verblijfsbestemming. Daar wil Van der Valk ook niet zitten."


Rotgans zegt dat de inventarisatie van flora en fauna, uitgevoerd door een extern bureau, zorgvuldig zal worden bekeken. "Er zitten daar plantjes en diertjes waar we zorgvuldig mee om moeten springen. Dat gaan we ook doen. Wij zullen met een goed plan komen. Dat plan stellen we graag samen met de actiegroep op." Hij laat zich niet uit over de ecologische waarde van het bos. "Daar heb ik geen oordeel over."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden