Heuse soap rond miljardenbedrijven

In de Zuid-Koreaanse chaebols woedt een hard gevecht om de macht. De kleinkinderen van de oprichters rollen vechtend over straat.

Het is soms net een soap, de opvolgingsstrijd bij de Koreaanse chaebols – enorme familie-conglomeraten van bedrijven. Maar wel een soap met vele miljarden als inzet. En waarbij geregeld de wet wordt overtreden.

Zo begon vorige week een onderzoek naar de Shinsegae Groep, bezitter van luxe warenhuizen. Vice-voorzitter Chung Yong-jin, zou 500.000 aandelen hebben gekocht, ver beneden de marktprijs. De raad van directeuren weigerde garant te staan, maar de overdracht gebeurde toch – dus tegen de regels in. Zo vergaart Chung beetje bij beetje vermogen én eigendomsrechten van het bedrijf.

Chung is de oudste zoon van Lee Myung-hee, de voorzitter van de Shinsegae Groep. En zíj is weer de zus van Lee Kun-hee, baas van de Samsung Groep – Zuid-Korea’s grootste chaebol die magnetrons maakt, maar ook appartementen en schepen. Beiden zijn nazaten van Samsung-oprichter Lee Byung-chul.

De huidige Samsung-baas Lee is zelf ook niet helemaal smetteloos. Hij zou eveneens illegaal aandelen hebben doorgesluisd naar zijn enige zoon, Lee Jae-yong. Die verkrijgt daardoor managementrechten, én vader Lee omzeilt op die manier de betaling van schenkings- en successierechten, die in Korea kunnen oplopen tot maar liefst vijftig procent. Het onderzoek naar deze aandelentransactie loopt nog.

De Zuid-Koreaanse economie wordt gedragen door chaebols. De bekendste is de Samsung Groep. Andere zijn de Hyundai Groep, die auto’s produceert, maar ook bijvoorbeeld in verzekeringen doet. LG is een onderneming in mobieltjes, tandpasta en levensmiddelen. De Doosan Groep maakt naast machines ook soju, Koreaanse rijstewijn. De meeste chaebols zijn opgericht in de jaren zestig, en in de jaren tachtig uitgebouwd door de tweede generatie. Nu staat de derde generatie in de startblokken om ze over te nemen.

Binnen de derde generatie zijn veel gegadigden, terwijl er maar één de baas kan zijn. Dat leidt behalve schimmige aandelenoverdrachten van vader op zoon óók tot ruzie en vuilspuiterij tussen familieleden.

Zo strijden zoon één en zoon twee momenteel om de ’heerschappij’ van pillengigant Donga Pharmaceutical. De huidige baas Kang Shin-ho lijkt de voorkeur te geven aan zoon twee, waardoor vader en zoon één weer met elkaar overhoop liggen.

Bij Doosan zijn drie kleinzonen van de oprichter, Park Seung-jik, sinds twee jaar in een heftige strijd verwikkeld. Een van de kleinzoons, Park Yong-oh, stelde destijds voor het conglomeraat in drieën te splitsen, maar de anderen wilden dat niet. Waarop Yong-oh naar een klacht indiende bij justitie, omdat zijn broers voor miljoenen dollars geld zouden hebben verduisterd. Er werd een onderzoek gestart, en de broers (alledrie!) kregen een boete en gevangenisstraf. Yong-oh’s broers kregen enkele maanden terug amnestie van de president en zijn weer gewoon aan het werk.

Aandeelhouders en analisten vragen zich af of de derde generatie wel geschikt is om een miljardenbedrijf te runnen. Online magazine Asiaweek.com stelde bijvoorbeeld dat de huidige wereld – waarin om de haverklap nieuwe technologieën worden geïntroduceerd en de bedrijven steeds internationaler worden – heel vaardige mensen nodig heeft. De nazaten hebben vermoedelijk niet altijd die managementervaring en kennis van zaken in huis.

Zo kwam de enige zoon van de Samsung-baas in 2001 op 33-jarige leeftijd het bedrijf binnen en kon meteen beginnen als ’vice president van de strategische planningafdeling’. Hij is nu hoofd van het ’kwaliteitsdepartement’ van het bedrijf.

Het advies van Asiaweek aan de derde generatie: wees innovatief en volg niet alleen papa’s voetsporen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden