'Het wordt niet: u vraagt, wij draaien'

Vereniging voor vrijwillig levenseinde probeert onrust over ambulante euthanasie-teams weg te nemen

De Nederlandse vereniging voor een vrijwillig levenseinde (NVVE) haalt alles uit de kast om tegemoet te komen aan bezwaren in de Tweede Kamer tegen de komst van ambulante euthanasie-teams. Per 1 maart gaan die teams aan de slag, kondigde NVVE-voorzitter Petra de Jong gisteren aan.

Morgen rondt de Kamer het debat over een soepeler toepassing van de euthanasiewet af, waardoor ook mensen met dementie voor euthanasie in aanmerking kunnen komen. Ook de ambulante teams komen aan de orde. Een meerderheid van PvdA, VVD, GroenLinks en D66 heeft geen problemen met het initiatief van de NVVE, zo bleek in november. Een grote minderheid van CDA, ChristenUnie, SGP, SP en PVV heeft er wel moeite mee. Minister Schippers van volksgezondheid stelt slechts als voorwaarde dat de teams zich aan de wet houden.

Alleen al de benoeming van Jan Suyver tot voorzitter van de Stichting Levenseindekliniek waaronder de ambulante teams vallen, moet mogelijke onrust wegnemen. Hij was jaren voorzitter van de regionale toetsingscommissies die controleren of artsen zich houden aan de euthanasiewet. In een interview met het blad Relevant van de NVVE noemt Suyver zichzelf behoudend liberaal en meelevend protestant. 'Ik denk dat het kan helpen als men weet dat de voorzitter van de Stichting Levenseindekliniek een vrijzinnig hervormde achtergrond heeft en nog steeds aan een kerk verbonden is.'

Zes ambulante teams van artsen en verpleegkundigen zullen mensen thuis helpen. Kan dat niet, dan kunnen ze naar een Haagse levenseindekliniek die in de tweede helft van dit jaar opent.

Suyver en De Jong benadrukken dat de teams zich aan alle wettelijke criteria zullen houden: ondraaglijk en uitzichtloos lijden, een vrijwillig en weloverwogen verzoek en beoordeling door een tweede arts.

Een belangrijk bezwaar, ook bij de artsenorganisatie KNMG, tegen de ambulante teams is dat er nauwelijks een band is tussen arts en patiënt. Immers de kliniek is een 'vangnet' voor patiënten aan wie hulp is geweigerd door de eigen arts vanwege principiële bezwaren, uit onwetendheid of uit angst voor justitie. Maar De Jong en Suyver zeggen dat de teams niet overhaast te werk zullen gaan. Bovendien zal het ambulante team samenwerken met de arts die euthanasie heeft geweigerd, tenzij de weigering op principiële gronden was gebaseer. Desondanks blijft de KNMG huiverig, zo liet de organisatie gisteren weten: "Artsen moeten euthanasie niet gescheiden van andere zorgvragen beoordelen." De vrees bestaat dat de teams alleen gericht zijn op het honoreren van het euthanasieverzoek. Om 'tunnelvisie', automatisme en een te grote geestelijke belasting te voorkomen zullen artsen en verpleegkundigen slechts één dag per week voor de levenseindekliniek werken. Suyver: "Het kan zijn dat uit gesprekken met de patiënt blijkt dat de weigering terecht was. Het wordt niet: u vraagt en wij draaien."

Dankzij giften van de leden heeft de stichting een startkapitaal van bijna zes ton. Probleem is dat zorgverzekeraars de behandeling niet vergoeden. Menzis en Zorg en Zekerheid willen wel meewerken, maar dat betekent nog niet dat ze ook echt over de brug komen, aldus De Jong.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden