'Het was een kippenhok op wielen'

Na lang wachten maakt een museumstuk vandaag zijn laatste sprongetje naar Nederland. Een Lockheed Constellation, ooit een wonder van een vliegtuig dat verbazend ver weg kon vliegen, landt vandaag bij Lelystad om zich in de collectie van luchtvaartmuseum Aviodome te voegen.

Het toestel, dat in zijn werkzame leven al de bijnaam Connie kreeg vanwege zijn vrouwelijke rondingen, is de afgelopen twee jaar door vrijwilligers van het museum opgeknapt in de woestijn van het Amerikaanse Arizona. Daar heeft het een jaar of vijftien geparkeerd gestaan, zonder dat iemand zich erom bekommerde.

,,Ik schrok heel erg toen ik het vliegtuig zag'', herinnert KLM-technicus Erling Brom zich. Hij behoorde tot het tweede team vrijwilligers dat twee jaar geleden poolshoogte kwam nemen. ,,Het was een kippenhok op wielen. De duiven fladderden uit alle gaten, de roeren waren troosteloos kapot, de propellers waren er af, een motor ontbrak en het stonk er vreselijk.''

Maar het doel was duidelijk: de Connie zou vliegend naar Nederland moeten gaan. Want Aviodome wil het liefst echte vliegtuigen in zijn verzameling, geen lege hulzen. Brom: ,,Tsja, hoe begin je aan zoiets? Je geeft overal een tik op en als het uit elkaar valt, dan ga je repareren of vervangen. Je maakt een luik in de vleugel open, je jaagt de duiven eruit en kijkt wat er allemaal te doen valt. Zo hebben we stap voor stap gewerkt.''

Voor Brom was vooral de cockpit interessant. Want hij werkt voor de KLM normaal aan radio- en navigatieapparatuur. ,,Van het instrumentenpaneel was nauwelijks iets over. Dat was triest. Langzamerhand hebben we de gaten in de cockpit gevuld met nieuwe instrumenten, en dan ga je op zoek naar storingen, totdat alles werkt.''

Voor Brom was het een geluk dat hij oude kennis in zijn hoofd kon opdiepen. ,,Ik ben dertig jaar geleden, toen ik zeventien was, begonnen op de jongensvakopleiding van de KLM. De Constellations waren toen al zeker tien jaar weg, verkocht of gesloopt. Maar ik heb nog wel de oude techniek van radiobuizen moeten leren.''

Een ander probleem was dat er gaten in de geschiedenis van het vliegtuig zaten. In 1949 was het in dienst gekomen bij de Amerikaanse strijdkrachten, die het onder meer gebruikten tijdens de luchtbrug naar het geblokkeerde Berlijn. Later zwierf de Connie met verschillende eigenaars over het Amerikaanse continent als sproeivliegtuig. Toen de nieuwe Nederlandse eigenaar bij de Amerikaanse luchtvaartdienst ging vragen om een bewijs van luchtwaardigheid, eisten de autoriteiten een complete levensgeschiedenis van Connie. Brom: ,, Deze Connie had geheime missies gevlogen tijdens de luchtbrug naar Berlijn. Een heleboel vlieguren waren niet genoteerd in het journaal. Het heeft maanden gekost om dat rond te krijgen.''

Brom heeft 54 vakantiedagen in het vliegtuig geïnvesteerd. ,,Maar het was het waard. ,,De eerste vlucht zal ik nooit vergeten. We hadden al snelheidsproeven op de startbaan gedaan. Maar toen het toestel op een dag om tien over acht 's morgens niet meer afremde bij een snelheid van negentig knopen, maar zijn neuswiel omhoog richtte, toen stond ik te schreeuwen van opwinding. Ik had kippenvel in de hete woestijn.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden