Het wantrouwen van de Britse burger is groot

'Het is geen plunderen, maar diepe haat tegen het systeem'

VAN ONZE REDACTIE BUITENLAND

Na drie dagen van steeds verder om zich heen grijpende rellen, maakten de bewoners van Londen en andere steden in Engeland zich op voor een angstige nacht. De verkoop van honkbalknuppels via het Britse filiaal van internetwinkel Amazon was gisteren met 5000 procent gestegen; veel duidelijker kon het gebrek aan vertrouwen in de politie niet worden geïllustreerd.

Politici die zich op straat waagden, werden onthaald op boe-geroep; ze worden nu niet meer alleen geconfronteerd met de razernij van de relschoppers, maar ook met de woede van de burgers die zich onbeschermd voelen temidden van vernielingen, brandstichtingen, plunderingen en gevechten. Vicepremier Nick Clegg kreeg in Birmingham te horen dat hij beter maar zo snel mogelijk weer kon vertrekken, burgemeester Boris Johnson van Londen - evenals premier David Cameron teruggekeerd van vakantie - werd uitgefloten in een gehavende winkelstraat in Clapham, Zuid-Londen. Johnson verzekerde dat zijn stad nog altijd uitstekend in staat is om over een jaar de Olympische Steden te organiseren. "We hebben twaalf maanden om de schade te herstellen, en dat is wat we gaan doen", aldus Johnson.

De burgemeester, behorend tot Camerons Tory-partij, zei dat de daders zodanig gestraft zullen worden dat zij hun daden "bitter, bitter zullen betreuren". Johnson verwierp de gedachte dat sociale ongelijkheid ten grondslag zou liggen aan het geweld, en dat er meer gedaan zou moeten worden voor achterstandswijken. "Er is geen economische of sociale rechtvaardiging voor dit geweld."

Ook Cameron benadrukte het "criminele" karakter van het "misselijk makende geweld". Hij kondigde aan dat ook minderjarige daders "de kracht van de wet zullen voelen". "Als je oud genoeg bent om deze misdaden te begaan, ben je ook oud genoeg om je straf te ondergaan."

Voor veel jongeren uit de armere wijken lijken de onlusten een ideale gelegenheid om felbegeerde artikelen - tot plasma-tv's aan toe - uit winkels te roven en om hun frustratie over de gesloten samenleving bot te vieren. "Het is wij tegen zij, wij tegen de politie, tegen het systeem," zei een jongen bij een uitgewoonde flat in Hackney, het centrum van de rellen van maandagnacht. "Ze noemen het plunderen. Maar dat is het niet. Het is diepe haat tegen het systeem."

Criminoloog Andrew Silke, verbonden aan de Universiteit van East-London, veronderstelt dat de jongeren zich plotseling realiseren dat het hele land in de ban is van hun gedrag. "Er verschijnen beelden van agenten die letterlijk de benen nemen voor relschoppers. Dat geeft jongeren een ongelooflijk gevoel van macht. Ze overtreden de regels, komen er mee weg, niemand kan hen stoppen."

Cameron heeft het parlement teruggeroepen van reces om de onlusten te bespreken. Daarbij zal onder meer het politie-optreden aan de orde komen. De premier heeft geweigerd de hulp van het leger in te roepen en zijn regering is terughoudend met de inzet van hardere politie-methoden, zoals het gebruik van plastic kogels, dat in Noord-Ierland wel werd toegepast. Volgens het Conservatieve Kamerlid Patrick Mercer is dat niet terecht. "Deze instrumenten moeten beschikbaar zijn, zodat een commandant ze kan inzetten als hij dat nodig acht," aldus Mercer. Minister van binnenlandse zaken Theresa May wijst dat pleidooi af. "De Britse politie moet het niet hebben van het waterkanon, maar van de instemming van de gemeenschap."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden