Het verschil is onduldbaar

In 1961 besloten achttien theologen -negen hervormde en negen gereformeerde- dat hun kerken rijp waren voor samengaan. Ruim 42 jaar later is het zover: in december valt de definitieve beslissing over de fusie. De komende weken laat Trouw de nog levenden van de Achttien aan het woord, en portretteert de overigen.

De Achttien waren allemaal mannen. Maar veel van de dominees hadden een vrouw met grote belangstelling voor het kerkenwerk.

Zo ook de Amsterdamse mevrouw Alderse Baas. Haar man Johannes Alderse Baas begon als evangelisatiepredikant in Noordwolde: iemand die in dienst van een gemeente was, daar ook preekte, maar die als taak had niet-kerkelijken voor de Bijbel te interesseren.

Mevrouw Alderse Baas: ,,Een van de eerste dingen die buitenkerkelijken je vroegen was: waarom zijn die kerken niet een? Mijn man voelde dat als een wezenlijke aanklacht. Later, toen hij als een van de Achttien overal in het land lezingen hield, was zijn thema steeds: het verschil van de kerken is onduldbaar. Het bleek dat veel mensen begrip hadden voor de eenheidsgedachte. Er broeit wel iets, vertelde mijn man vaak, maar het zal lang duren.'

Er was ook weerstand. Een van de tegenstanders was de gereformeerde prof. Herman Ridderbos in Kampen. ,,Zulke mensen, daar ga je het eerste naar toe, zei mijn man altijd. Hij werd er heel prettig ontvangen, maar hij overtuigde Ridderbos niet.'

Vooral in plaatsen waar de gereformeerden 'licht' en de hervormden 'zwaar' waren, was Alderse Baas niet welkom op de preekstoel. ,,Die gereformeerden wilden liever niet horen dat ze samen met die hervormden moesten.'

Alderse Baas heeft net niet de ondertekening van het plaatselijk samengaan van hervormden en gereformeerden in Amsterdam meegemaakt, in 2002. Hij stierf een dag voordat de handtekeningen werden gezet. ,,Zijn drijfveer was het woord van Jezus: opdat zij allen één zijn. Het duurde te lang, vond mijn man. Het heeft zijn hele leven beheerst.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden