Het Slowaakse kabinet staat op het randje van de afgrond

Bij een betoging in de Slowaakse hoofdstad Bratislava worden foto's van Ján Kuciak en zijn vriendin getoond.Beeld AFP

Premier Robert Fico staat onder zware druk van zijn coalitiepartners en van de Slowaken.

De moord op de Slowaakse onderzoeksjournalist Ján Kuciak en zijn vriendin Martina Kusnirova afgelopen weekend zet de regeringscoalitie van de Slowaakse premier Robert Fico onder zware druk. Béla Bugar, de leider van coalitiepartij Most-Híd, eist het vertrek van minister van binnenlandse zaken Robert Kalinak. Als dat niet gebeurt, zal de partij zich op verdere stappen beraden, aldus Bugar.

Intussen vinden veel Slowaken dat niet alleen Kalinak, maar ook politiechef Tibor Gaspar moet aftreden omdat het twijfelachtig is in hoeverre beiden het moordonderzoek objectief kunnen leiden. Die twijfel heeft alles te maken met het verhaal waar Kuciak waarschijnlijk om vermoord is. Zijn onderzoek draaide om leden van de 'Ndrangheta, de Calabrische maffia die in Oost-Slowakije via een keten van bedrijfjes grootschalige btw-fraude pleegde en EU-landbouwsubsidies binnensleepte. Die maffiosi onderhielden zeer goede contacten met de politieke bovenwereld.

Premier Fico's assistente Mária Troskova stapte op samen met Viliam Jasan, de chef van de nationale veiligheidsraad. Beiden hadden zakelijke banden met Antonio Vadala, een van de Italiaanse maffiosi die in Kuciaks verhaal worden genoemd en die inmiddels door de politie zijn aangehouden als verdachten. Eerder nam ook de minister van cultuur ontslag. Hij wordt weliswaar niet verdacht, maar is als minister verantwoordelijk voor de pers en en vond dat hij zijn politieke verantwoordelijkheid moest nemen.

Onduidelijkheid

Of premier Fico wist van de contacten tussen zijn medewerkers en Vadala blijft onduidelijk, maar zeker is wel dat Vadala een enthousiast supporter van de Smer-regeringspartij is en contacten onderhield met meerdere Smer-politici. Opmerkelijk is dat een aantal rechtszaken en onderzoeken tegen hem en andere Italianen de afgelopen jaren op niets uitliepen.

Dat premier Fico in een dramatisch gebaar, staande naast stapels contant geld, een miljoen euro tipgeld uitloofde, komt zijn geloofwaardigheid niet ten goede. Het vertrouwen van de samenleving in de regering is inmiddels zo miniem dat de kleinste fout van de premier de val van het hele kabinet kan betekenen, meent een politiek analist in het dagblad Pravda.

De moord op Ján Kuciak is de tweede dodelijke aanslag op een journalist in Europa in korte tijd. Half oktober werd een Maltese journaliste om het leven gebracht die schreef over corruptie op Malta. De incidenten roepen de vraag op: groeit het gevaar voor journalisten in Europa?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden