'Het piramidespel loopt spaak, de rek is eruit'

Maartje Martens deed in binnen- en buitenland onderzoek naar het functioneren van de woningmarkt. Ze heeft haar eigen bureau, Housing Analysis in Delft, en voorspelt dat de huizen-zeepbel uiteen gaat spatten.

"De verhouding tussen de werkelijke waarde van een woning en de prijs is helemaal scheefgegroeid. Sinds 1995 zijn de huizen 2,5 keer zo duur geworden zonder een vergelijkbare inkomensgroei. De nationale hypotheekschuld is in dezelfde periode met een factor 4,3 gestegen. Iedereen is er jarenlang van uitgegaan dat de prijzen alleen maar omhooggaan. Ook de banken, die zeer royaal zijn geworden met hun kredietverstrekking. Kopers, vooral starters, zijn steeds hogere schulden aangegaan, wat de prijzen weer verder opstuwt. Starters wilden koste wat kost de eerste stap op de ladder van de woningmarkt te zetten. Daarna maakten ze wooncarrière door hun oude huis steeds met winst te verkopen. Dat piramidespel loopt nu spaak. De prijzen dalen, de doorstroming stagneert. Met 100 procent aflossingsvrije hypotheken, tophypotheken van 120 procent van de woningwaarde en een onzekere inkomensgroei is de rek uit de schuldengroei en daarmee ook uit de prijsstijgingen."

"Ik zie veel overeenkomsten met de huizencrisis van begin jaren tachtig: de soepele kredietverstrekking, de snelle prijsstijgingen in voorgaande jaren. Destijds gingen de prijzen ruim veertig procent omlaag. Maar er zijn ook verschillen. Op dit moment wordt de prijsdaling nog gedempt door de verhoging van de grens voor Nationale Hypotheekgarantie naar 350.000 euro. Zonder die overheidsgarantie zouden banken vandaag de dag tot hooguit 80 procent van de taxatiewaarde lenen."

"Sinds het begin van de crisis zijn de huizenprijzen met dik tien procent gedaald en er gaat nog twintig tot dertig procent af, schat ik. Al zal dat wel sterk afhangen van kwaliteit en locatie. Starters kopen niet meer een huis voor vijf jaar, maar voor tien jaar. En bij bestaande huizen gaan potentiële kopers toekomstig onderhoud incalculeren: wanneer is de badkamer aan vervanging toe, wanneer moet er iets aan het dak gebeuren. Koophuizen uit de jaren tachtig zijn dan al aardig onderhoudsgevoelig, en dat gaat de prijs drukken. Een huis kopen wordt weer een langetermijnbeslissing. Ik hoop dat we straks weer een woningmarkt krijgen waarin er een relatie is tussen prijs en reële waarde."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden