Het ontbrak Kroes aan een goede antenne

SIEM EIKELENBOOM EN GABY DE GROOT (FD)

Johan Wempe Hoogleraar bedrijfsethiek, Vrije Universiteit in Amsterdam

Verbaasd over de affaire-Kroes, is hij niet. Wel kijkt Johan Wempe, hoogleraar bedrijfsethiek aan de Vrije Universiteit er van op dat een zaak van zo lang geleden nu pas naar boven komt. Want dat oud-politici door het bedrijfsleven voor allerhande diensten worden gevraagd, is een bekend gegeven: "Dan huurt een bedrijf een bekend oud-politicus in voor bijvoorbeeld een lunch. Relaties van een bedrijf zijn dan zeer ver-eerd om met een oud-minister aan tafel te kunnen zitten. Dat is een heel subtiele vorm van masseren, een klimaat scheppen. Heel wat anders dan de banale vorm van lobbyen."

De hoogleraar vindt dat politici veel meer bij zichzelf te rade moeten gaan als ze voor dit soort activiteiten worden uitgenodigd: "Natuurlijk moet je regels hebben om transparantie te bevorderen, maar regels alleen zijn niet voldoende."

Kroes heeft hoge functies bekleed binnen bedrijfsleven en politiek. Had juist zij niet heel goed moeten controleren of ze daadwerkelijk was uitgeschreven bij dat bedrijf op de Bahama's nadat de Enron-deal was afgeketst?

"Het antwoord is een volmondig ja. Politici op dit niveau moeten hiervoor behoed worden. Niet alleen zij, ook haar omgeving had haar op de risico's moeten wijzen. Bij een voordracht moet dit al aan de orde komen, ook al vindt men het moeilijk om het daar over te hebben. Ik denk dat zij heel positief in het leven staat. Ze straalt uit: ik ben te vertrouwen. Maar ze had op dat moment geen antenne om mogelijke problemen te signaleren. Ze had een soort morele blindheid, zoals ik dat noem, om haar eigen gedrag te beoordelen. Dat is menselijk. Maar je moet het van jezelf weten en desnoods anderen raadplegen om te kijken hoe die er tegen aan kijken."

Heeft Kroes een punt als ze zegt dat ze nooit is beloond?

"Dat is toevallig niet gebeurd. Maar ik kan met niet voorstellen dat er van tevoren geen afspraken zijn gemaakt over haar beloning als die Enron-deal wel was doorgegaan. Een afspraak daarover moet hebben bestaan. Daarom heeft dit een materiële betekenis en had ze dit in 2004, toen ze aantrad, moeten melden."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden