Het moederschap als melodrama

In de jaren veertig en vijftig van de vorige eeuw had Hollywood er een speciaal subgenre in: het ’maternal melodrama’: films over moeders die hun leven gaven voor hun kinderen, zonen en dochters. Vaak kinderen die dat offer amper waard bleken. Zoals in de onvolprezen ’tearjerker’ ’Stella Dallas’ waarin Barbara Stanwyck de te frivole, laag geschoolde Stella Dallas speelt die tot inkeer komt en haar dochter afstaat zodat ze kan opgroeien in een rijk, beschaafd gezin.

Je had ook de melodrama’s die moeders die het moederschap uit het oog verloren op hun plaats wezen, zoals ’Mildred Pierce’ van Michael Curtiz waarin Joan Crawford succes heeft als restauranteigenaar maar ergens onderweg de greep op haar ondankbare dochter verliest. Of ’Imitation of life’ van Douglas Sirk waarin Lana Turner hetzelfde overkomt: succes in het werk betekent een verlies van het kind, iets waar de ontroostbare moeder in de beste melodrama’s dan te laat achterkomt.

En nog steeds wijst Hollywood moderne moeders graag op hun taak als moeder, zij het nu liever in komedies waarin stuntelende carrièrevrouwen hun baby’s moeten leren bepoederen en troosten. De laatste jaren focust Hollywood in melodrama’s liever op de vader. De moeder streng op haar taak wijzen kan niet meer, de vader is nog onontgonnen gebied. In huilfilms als ’Grace is gone’ en ’The boys are back’ raken ’hunks’ John Cusack en Clive Owen een snaar in vrouwelijke harten met hun aandoenlijk geworstel met het alleenstaande vaderschap.

Het traditionele Hollywood volgt zo braaf de sociologische verschuivingen binnen de samenleving, maar binnen de artistieke cinema zetten zich loswrikkende, geïrriteerde zonen nog steeds de toon.

Erg ver van Alfred Hitchcock die van ’Psycho’ tot ’Marnie’ zijn afkeer van een te dominante moeder ventileerde, blijken deze zonen een halve eeuw later nog niet verwijderd. Te weinig moeder schept verwarring, maar te veel moeder is helemaal niet goed. In Rotterdam werd afgelopen februari met veel succes ’J’ai tué ma mère’ vertoond waarin de Canadese filmmaker Xavier Dolan vergeefs probeert om aan zijn moeder te ontkomen. Ook in ’Mother’ (zie hierboven) wordt de navelstreng te laat doorgeknipt. Verschil is wel dat de Koreaanse filmer Joon-ho Bong ook begrip toont voor de onmacht van de moeder die zich dan wel als een blinde furie ontpopt, maar die daarbij menselijk en kwetsbaar blijft in haar onvermogen haar kind los te laten. Hij houdt haar misschien ook wel voor het lapje. Het is wel haar schuld, maar toch ook de zijne.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden