Interview

Het leven in de banlieue is beter dan op het platteland

De Franse premier Manuel Valls staat de pers te woord tijdens het bezoek gisteren aan Les Mureaux, een stad ten westen van Parijs waar veel migranten wonen. Beeld afp

Het is tien jaar geleden dat in de Parijse voorsteden rellen uitbraken die oversloegen naar het hele land. De banlieue werd synoniem van werkloosheid, drugs en geweld, en daar kwam onlangs nog radicalisering bij. Geograaf Christophe Guilluy bestrijdt dat inktzwarte beeld.

'Er is niets veranderd sinds 2005', hoor je steeds als het over de rellen van toen gaat.
"Dat is het dogma: er is niets veranderd. Je hoort daaraan toe te voegen dat achterstandswijken getto's zijn waar mensen nauwelijks uit kunnen. Het is alleen niet waar. Nergens is de mobiliteit zo hoog als in deze buurten, er komen voortdurend mensen aan en er trekken voortdurend mensen weg.

"De jongens die meededen aan de eerste grote rellen, in de voorsteden van Lyon in 1980, zijn nu zestig en hebben ongetwijfeld elders een leven met familie opgebouwd."

Waarom houdt iedereen dit cliché dan in stand?
"Het komt veel mensen goed uit. De media zijn dol op het contrast tussen een arme, gediscrimineerde bevolking in een zwarte achterstandswijk en de witte bevoorrechten in hun reservaat. En politici zeggen graag: Er moet meer geld naartoe! Nu zijn de grote, miljarden kostende opknapbeurten heus nuttig. En ze bewijzen en passant dat de voorsteden helemaal niet aan hun lot worden overgelaten, een ander cliché. Maar zo wordt bewust de indruk gewekt dat het allemaal een kwestie van geld is, want dan hoef je het niet te hebben over het echte probleem."

En het echte probleem van de banlieue is ...?
"Deze buurten worstelen met de komst van steeds weer nieuwe groepen immigranten. Ik spreek vaak burgemeesters van probleemgemeenten. In vertrouwen zeggen ze zonder uitzondering: Het zou goed zijn als wij een tijd geen nieuwkomers meer krijgen, want onze voorzieningen, scholen bijvoorbeeld, moeten op adem komen.

"Ze pleiten voor nul immigratie. Dat doen ze niet hardop, want dat is niet cool, niet open, niet humaan en je krijgt het verwijt dat je Marine Le Pen in de kaart speelt. In Nederland zullen ze waarschijnlijk bang zijn Geert Wilders in de kaart te spelen."

Premier Manuel Valls heeft nieuwe maatregelen aangekondigd om de banlieue te verbeteren.
"Ja, allemaal dingen die we al dertig jaar of langer horen, zoals een offensief tegen discriminatie. Het spijt me, maar het is te infantiel voor woorden, de premier vergeet dat we volwassen mensen zijn. Discriminatie komt overal voor, ook in Algerije tegen zwarten bijvoorbeeld. Discriminatie is een menselijk verschijnsel, het is geen politiek probleem."

Volgens u is het leven zwaarder in sommige rurale zones en de gebieden tussen stad en platteland, dan in de banlieue.

"Ja, want dat zijn gebieden waar je helemaal geen voorzieningen hebt, waar het veel moeilijker is om je te ontworstelen aan ongunstige omstandigheden. In La Courneuve bijvoorbeeld, bij Parijs, heb je een universiteit om de hoek en als je de metro pakt sta je binnen een kwartier midden in de stad. Maar als je ergens in Picardië woont, in het noorden, heb je helemaal niets. De mensen daar zijn pas echt verlaten.""Ze pleiten voor nul immigratie. Dat doen ze niet hardop, want dat is niet cool, niet open, niet humaan en je krijgt het verwijt dat je Marine Le Pen in de kaart speelt. In Nederland zullen ze waarschijnlijk bang zijn Geert Wilders in de kaart te spelen."

Premier Manuel Valls heeft nieuwe maatregelen aangekondigd om de banlieue te verbeteren.
"Ja, allemaal dingen die we al dertig jaar of langer horen, zoals een offensief tegen discriminatie. Het spijt me, maar het is te infantiel voor woorden, de premier vergeet dat we volwassen mensen zijn. Discriminatie komt overal voor, ook in Algerije tegen zwarten bijvoorbeeld. Discriminatie is een menselijk verschijnsel, het is geen politiek probleem."

Achterstandswijken kregen miljarden

Op bezoek in het stadje Les Mureaux, in een geheel gerenoveerde wijk, kondigde premier Manuel Valls gisteren maatregelen aan tegen bedrijven die discrimineren en tegen gemeentes die zich niet houden aan de verplichting 25 procent van het woningbestand te laten bestaan uit sociale huur. De afgelopen tien jaar is het aanzien van zo'n 600 Franse schotelwijken al spectaculair veranderd. Kosten: 48 miljard euro. Na de aanslagen op tijdschrift Charlie Hebdo werd dit jaar nog eens vijf miljard euro voor de renovatie van achterstandswijken vrijgemaakt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden