Het koninklijk bezoek afzeggen zou meer kwaad dan goed hebben gedaan

Koning Willem-Alexander en koningin Maxima voor aanvang van een concert van het jubilerende Koninklijk Concertgebouworkest in het Tsjaikovski Conservatorium op de tweede en tevens laatste dag van hun bezoek aan Moskou. Beeld ANP
Koning Willem-Alexander en koningin Maxima voor aanvang van een concert van het jubilerende Koninklijk Concertgebouworkest in het Tsjaikovski Conservatorium op de tweede en tevens laatste dag van hun bezoek aan Moskou.Beeld ANP

In het decor van de pronkzalen van het Kremlin, de even imposante als intimiderende zetel van de Russische macht, beleefde koning Willem-Alexander dit weekeinde zijn buitenlandse vuurdoop. Weliswaar was het bezoek aan Moskou formeel niet meer dan een 'ceremoniële aanwezigheid', zoals premier Mark Rutte tevoren benadrukte, maar intussen ging het natuurlijk om een zeer beladen missie.

Wat de symbolische afsluiting van een vriendschapsjaar had zullen zijn, was door alle incidenten van de afgelopen maanden uitgegroeid tot een cruciale poging tot damage control.

Als de tekenen niet bedriegen, is die poging geslaagd. Wat de concrete resultaten zijn, zal nog moeten blijken, maar het was ook niet echt te verwachten dat de koning met een groep vrijgelaten Greenpeace-activisten onder de arm terug zou keren. De toon van confrontatie is echter verlaten, en dat is winst.

Hete hangijzers
De Russische president Vladimir Poetin maakte bij de ontvangst van Willem-Alexander en Máxima geen geheim van de problemen in de relatie tussen Rusland en Nederland, maar zei ook het koninklijk bezoek des te meer te waarderen.

Vervolgens zijn in de gesprekken, met name in die van minister van buitenlandse zaken Frans Timmermans en zijn Russische collega, alle hete hangijzers aan de orde gekomen: de Nederlandse kritiek op de Russische anti-homo-wetgeving, de arrestatie van een Russische diplomaat in Den Haag en de daarop volgende mishandeling van een Nederlandse diplomaat in Moskou en de inbeslagname van het Greenpeaceschip Arctic Sunrise en het vastzetten van de bemanning.

Onverstandig
De ontsporing van het Nederlands-Russische vriendschapsjaar vond plaats tegen de achtergrond van de steeds agressievere anti-democratische koers van het Poetin-bewind, en het was niet verwonderlijk dat sommigen - waaronder de oppositiepartijen D66, PVV en SP - pleitten voor het afblazen van de festiviteiten en het afzeggen van het koninklijk bezoek.

Maar een dergelijke ondiplomatiek reactie zou meer kwaad dan goed hebben gedaan. En dat niet alleen vanwege de grote handelsbelangen, die uiteraard meewegen, maar ook omdat het vanwege het internationale gewicht van Rusland simpelweg onverstandig is Moskou tegen de schenen te schoppen.

De diplomatie heeft haar waarde en het koninklijk paar heeft laten zien daarin een belangrijke rol te kunnen spelen. Nu is het wachten op de daden van de Russen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden