Het is saai zonder buurtwinkel

De slager zat een paar straten verderop. De bakker zat ernaast. Maar veel buurtwinkels zijn inmiddels omgebouwd tot kantoorpand of woonhuis. Of ze veranderen van eigenaar, er komt een Turkse bakker in, of een groentenzaak gerund door een Marokkaanse familie. "Aan de hand van de geschiedenis van buurtwinkels kom je meer te weten over veranderingen in de samenleving", vertelt Martine Willekens van het Amsterdam Museum. "Je ziet het aan het aanbod van de producten en de verruimde winkeltijden. Het zijn ontwikkelingen in eet- en leefpatronen."

De tentoonstelling Buurtwinkels, met historisch beeldmateriaal, actuele filmpjes, uithangborden en andere voorwerpen vanaf het einde van de 19de eeuw, is te zien in het Amsterdam Museum. Maar ook in etalages van buurtwinkels of voormalige buurtwinkels her en der in de hoofdstad hangen foto's van winkels van vroeger en winkeliers van nu. "Uit onderzoek blijkt dat mensen graag buurtwinkels in hun omgeving willen. Het geeft hen een gevoel dat er iets gebeurt, dat er dynamiek is in hun buurt. Een straat waar de winkels verdwenen zijn, is saai. Buurtwinkels brengen leven in de brouwerij."

De foto's van verdwenen buurtwinkels roepen een zekere nostalgie op. De zaakjes gingen over van vader op zoon, totdat er te weinig klanten kwamen of er geen opvolger was.

Maar er zijn ook veel nieuwe zaakjes opgekomen die meer passen bij deze tijd, zegt Willekens. "Speciaalzaakjes met biologische producten bijvoorbeeld. Dat zie je in Amsterdam-Zuid. In Amsterdam-Oost zie je winkels die inspelen op de behoeften van allochtonen met producten uit Marokko, Turkije en India."

Wie toch nog de sfeer van bijvoorbeeld de Jordaan van weleer wil proeven, kan terecht in het Theo Thijssen Museum. Daar staat het winkeliersleven van de afgelopen anderhalve eeuw centraal. In de straten om het museum zijn in de etalages van (voormalige) buurtwinkels foto's uit die periode gehangen.

Op de website van het Amsterdam Museum zijn verhalen opgetekend van het leven van de buurtwinkeliers. Van een gepensioneerde schoenmaker die af en toe nog zelf zijn schoenen repareert in zijn winkel in de Westerstraat en graag de lucht opsnuift van lijm en leer. Of de stempelspeciaalzaak waar sommige klanten meer dan tweeduizend euro betalen voor exclusieve geboortekaartjes.

t/m 21 augustus. Amsterdam Museum, Nieuwezijds Voorburgwal 357, Kalverstraat 92 in Amsterdam. Meer informatie: www.ahm.nl. Op de website http://buurtwinkels.amsterdammuseum.nl zijn onder andere herinneringen aan oude Amsterdamse buurtwinkels te vinden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden