Het is rokerig en broeierig in de decadente Berlijnse Kit Kat Klub

Het theater is bijna niet te herkennen als theater. Zodra je de deur door stapt, waan je je in een nachtclub. De ’Kit Kat Klub’ staat in lampjes te lezen. Ze vormen een boog boven het podium. Ook in de zaal een en al lampjes, nu met een klein rood kapje eromheen. Rokerig is het er en het broeit. Obers en serveersters lopen heen en weer. Vanaf het toneel word je bespied door de overige jongens en meisjes die werken in deze Klub. Maar als je beter kijkt, zitten ze vol met tatoeages en piercings, maar ook onder de blauwe plekken.

De naam ’Kit Kat Klub’ is onlosmakelijk verbonden met de musical ’Cabaret’. De trekpleister van het Berlijnse uitgaansleven in de vroege jaren ’30 van de vorige eeuw. Een plek waar nachtclubzangeres Sally Bowles populair is en waar een geheimzinnige Emcee (ceremoniemeester) de boel aan elkaar praat.

Uitstekend decor voor een verhaal over liefde en verval, de opkomende dreiging van het nazisme en de uitgelaten decadentie die de nachtclub er tegenover stelt.

De musical dateert van 1966 en is gebaseerd op de schrijfsels van de in Duitsland woonachtige Brit Christopher Isherwood die in die periode – de jaren ’30 – in Berlijn verbleef. Het bekendst is de filmversie uit 1972 van Bob Fosse, met Liza Minnelli in de rol van Sally Bowles.

Sam Mendes, regisseur van onder meer de film ‘American Beauty’, heeft gezorgd voor een niet minder dan spectaculaire nieuwe theaterversie van de musical. Hij wilde de voorstelling zich helemaal in een nachtclub laten afspelen.

„Een wereld waar andere regels gelden”, aldus Mendes. En dus word je meteen geconfronteerd met quasi-sexy danseressen vol builen en schrammen en een overdreven glitter-make up. De namaak-vrolijkheid spat van het toneel. Het moest in zijn visie kleiner, donkerder en meedogenlozer dan wat hij kende. De decadentie wordt des te schrijnender als je het sluipende gevaar van het nazi-regime er tegenover zet.

In Madrid staat de voorstelling sinds 2003 en de Nederlandse cast – Pia Douwes, Anne-Wil Blankers, Chris Tates en Ara Halici – nam alvast een kijkje. Een centrale rol in ’Cabaret’ is weggelegd voor de ceremoniemeester. Hij heeft geen naam, maar wordt consequent aangeduid met ’Emcee’.

Het jonge talent Ara Halici (29), al goed voor een Musical Award voor Beste Mannelijke Hoofdrol, mag hem gaan spelen. „Het personage van de Emcee is heel heftig. Het is weliswaar een mens van vlees en bloed, maar die man vliegt echt alle kanten op. Het is man, het is vrouw, het ís positief en negatief, het is lachen, het is schreeuwen. Een vat vol tegenstrijdigheden en iemand die niet één, twee, drie een standpunt inneemt. Een spiegel. Hij observeert, houdt alles in de gaten. Zelfs in heftige scènes, en die zijn er zeker, laat hij alleen de situatie zien. Hij oordeelt niet. Hij doet zijn best om de situatie onder controle te houden, om te zorgen dat mensen glimlachen, een leuke avond hebben. Maar hoe je het ook wendt of keert: het einde komt en ook de Emcee kan dat niet tegenhouden. En ook hem wacht een bepaald lot.”

Halici volgde de Frank Sanders’ Akademie voor Musical Theater, maar had vroeger nooit echt de behoefte om voor op het podium te staan. Muziekzender MTV gaf de doorslag.

„Mijn broer had er een bloedhekel aan, maar daar stond ik weer voor de tv in de huiskamer te dansen. Ik nam clipjes op en spoelde ze heen en weer: kijken, op pauze zetten en nadoen. De onderkant van mijn sokken was altijd helemaal versleten van het rondjes draaien!”

„Ik ben in Nederland geboren, maar opgegroeid in een Armeens gezin, waar officieel de Armeense normen en waarden golden. Mijn vader was tapijtrestaurateur en wilde een betere toekomst voor zijn kinderen. Ik geloof niet dat hij aan het artiest-zijn dacht. Mijn vader is trots op mij, dat weet ik zeker, maar hij zal dat nooit uitspreken. Mijn moeder is anders, zij is mijn grootste fan. Zij zit straks bij de première hoe dan ook in de zaal, mét een glas champagne.”

Actrice Anne-Wil Blankers maakt haar musical-debuut in ’Cabaret’. Zij speelt Früulein Schneider, de pensionhoudster bij wie de schrijver Clifford Bradshaw en later ook zangeres Sally Bowles een kamer huren.

Ook zij vindt de rol van de Emcee een fascinerende: „Een prachtige opgave. Je ziet dat hij quasi-nonchalant met schitterogen zegt: Jongens, we hebben het heerlijk. Maar meteen daarachter zie je de paniek: wat buiten gebeurt, is niet mis. Het is gedoemd te mislukken. Die kinderen in de Klub spuiten en slikken, hebben totaal geen energie meer. Ze staan maar een beetje plichtmatig te bewegen, het is het nét niet. Hoe meer dat mislukt, hoe spannender het zal zijn.”

Früulein Schneider, het personage dat Blankers gaat spelen in de Nederlandse ’Cabaret’, is volgens haar „een oud meisje”. En: „een pittige vrouw die alleen in het leven staat en daar redelijk in geslaagd is.”

In haar pension wonen uiteenlopende types; zelf gaat haar voorkeur uit naar de schrijver die er woont en de groentekoopman: netjes, burgerlijk, keurig. Maar er moet brood op de plank en dus mag er bijvoorbeeld ook een hoerige danseres wonen. „Ze doet steeds water bij de wijn, dat is haar minder mooie kant.” Maar dan wordt de oude dame ineens verliefd op de groenteverkoper, Herr Schultz.

Ingewikkelde bijkomstigheid: hij is joods. „Die verliefdheid”, vertelt Blankers, „moet hartstikke puur zijn. Ik hoop dat ik daar reliëf aan kan geven. Hoe kwetsbaarder en opener ze in het begin van het verhaal is, hoe harder het aankomt als ze een keuze moet maken. Want Hitler rukt op en joden worden meer en meer gediscrimineerd en verbannen. Dan zingt ze dat prachtige lied: ’Wat zou jij doen?’ Een moeilijke vraag, waar ik zelf liever geen antwoord op geef. Waanzinnig. Geef je je liefde op om je leven te redden? Ik ben blij dat ík die keuze niet hoef te maken. Ze zingt dat lied als een noodkreet en krijgt de hele zaal mee. Ojee, ik hoop dat ik het een beetje háál.”

Anne-Wil Blankers speelde al vele toneelrollen, maar nog nooit eerder in een musical. Ze gaat nu voor het eerst zingen. „Ik heb in de ’Driestuiversopera’ ooit één lied gezongen. Ik geloof niet dat dat erg indrukwekkend was. Ik weet niet eens meer hoe ik toen heette. Dus laten we maar zeggen: geen ervaring met zingen.”

Inmiddels heeft de 65-jarige actrice al vanaf april zangles. „Nee, haha, ik zie het niet als een nieuwe carrière, ben je gek. Het is gewoon een rol in een mooi stuk, in een interessant verhaal. En ik ga er ook in zingen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden