'Het is hier aantrekkelijk voor bendes'

Rondtrekkende criminelen verleggen hun werkveld meer naar West-Europa

"Als je in Litouwen een radio uit een auto steelt, krijg je twee jaar. Hier kom je weg met een boete van 125 euro." De Litouwse inbreker, opgepakt door de Rotterdamse politie, wilde maar zeggen: voor criminelen is het aantrekkelijk het werkveld te verleggen naar West-Europa. En dat gebeurt de laatste jaren - vooral sinds de uitbreidingen van de Europese Unie in 2004 en 2007 - dan ook volop.

Het citaat van de Litouwer kwam gisteren voorbij op een Utrechtse conferentie over het probleem van rondtrekkende bendes uit de zogenoemde MOE-landen (een afkorting voor de Midden- en Oost-Europese landen).

Steeds vaker slaat de Nederlandse politie MOE-landers in de boeien, veelal op verdenking van inbraak, diefstal, overvallen of zakkenrollerij. Werden er in de regio Haaglanden, bijvoorbeeld, in 2002 een kleine honderd Poolse verdachten aangehouden, vorig jaar waren dat er 954. Hoeveel van die verdachten deel uitmaken van rondtrekkende bendes, is niet bekend.

Vorig jaar bleek het aantal auto-inbraken in Nederland sterk te zijn gestegen. Die stijging is toe te schrijven aan Oost-Europese bendes, aldus de politie. Van de gestolen auto's die dit jaar tot oktober in Polen werden teruggevonden, vertelde een Poolse politiefunctionaris gisteren, kwamen er meer dan 1100 uit West-Europese landen. Zo'n zeventig daarvan waren in Nederland gestolen.

Het zijn vooral bendes uit Polen, Litouwen en de Baltische staten die in Nederland actief zijn, zegt Dina Siegel, hoogleraar criminologie aan de universiteit Utrecht. "Hun werkwijzen verschillen. De ene bende opereert vanuit het land van herkomst: de criminelen komen in hun auto's of minibusjes naar Nederland, slaan hun slag en gaan met hun buit weer terug naar het land van herkomst. De andere bende vestigt zich voor langere tijd hier in Nederland. Maar allemaal gaan ze professioneel te werk."

Of de criminele MOE-landers naar Nederland en andere West-Europese landen komen vanwege de verschillen in strafmaat, zoals de Litouwse autokraker suggereert, is de vraag, zegt Siegel. "Daar is veel meer onderzoek voor nodig. We weten ook niet óf de meeste bendeleden hier naar toe komen om criminele activiteiten te ontplooien, of dat ze pas na hun komst naar Nederland in de criminaliteit afglijden." Dat onderzoek komt er overigens, met financiële steun van het ministerie van veiligheid en justitie. "Vast staat in ieder geval wel dat deze bendes pas echt goed aan te pakken zijn als er meer internationale samenwerking komt", zegt Siegel.

Een complicerende factor daarbij is dat in veel van de MOE-landen de criminaliteit juist daalt, zegt Siegel. "Zoals de Letse politie het eens zei: Onze criminaliteit is naar West-Europa geëxporteerd. Maar de hulp van de MOE-landen bij de bestrijding van deze criminaliteit is wel van groot belang."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden