'Het is een naar idee, elk bingoballetje is ook een kind'

Reportage Het Kennemer Lyceum in Overveen moet nu ook loten

Het gezicht van rector Erik van der Vaart staat gespannen. Hij staart zuchtend voor zich uit, terwijl de notaris de nummers opleest die uit de goudgekleurde bingokooi komen rollen.

Elk nummer is een kind, dat Van der Vaart volgend jaar níet op zijn school kan verwelkomen. Tot zijn grote spijt moest het Kennemer Lyceum nabij Haarlem gisteren voor het eerst loten.

Dit jaar kunnen 189 kinderen rondom Haarlem niet op de school van eerste keuze terecht, vorig jaar waren dat er nog 113. In Haarlem werd gisteren op vier scholen geloot. Elders in Nederland gebeurde dat al eerder, of gaat dat de komende weken nog gebeuren. Die loting gebeurt overal anders: soms met, soms zonder notaris. Opgevouwen briefjes in een hoge hoed? Dat komt voor.

"Zo'n hoed heb ik ook op kantoor, maar die is niet bepaald betrouwbaar", zegt notaris Sjang Janssens. Zijn gelijkvormige bingoballetjes zijn eerlijker dan papiertjes uit een hoed. Het lot beslist hier over de toekomst van tientallen kinderen, dat kan maar beter zo objectief en transparant mogelijk gebeuren.

Alle aanmeldformulieren zitten in genummerde mapjes, waarop de namen niet te zien zijn. Bij havo zijn er 73 aanmeldingen, waarvan er tien moeten worden uitgeloot, bij atheneum worden er 16 uit de 45 balletjes getrokken. Scholieren met voorrang - met een broertje of zusje op de school, of zorgleerlingen - zijn er van tevoren uitgehaald.

Het lukte deze school altijd om niet te hoeven loten, vorig jaar nog werd een extra klas geformeerd. Alleen wil het Kennemer Lyceum, met nu al bijna duizend leerlingen, niet te groot worden: goed onderwijs is gebaat bij persoonlijke aandacht, vinden ze bij het Kennemer. Ook zit het gebouw simpelweg aan zijn max. "We hebben al vier noodlokalen. Waar moet ik ze laten?", verzucht Van der Vaart.

Als de loting erop zit, is het nog even stil. "Een naar idee", zegt conrector Karin de Voogd van der Straaten. "Een beetje verdrietig ook. Elk balletje is toch ook een kind." Iemand die misschien een vriendje heeft, die wél is ingeloot. Of eentje die net een straat verderop woont, en zich had verheugd naar deze school te gaan.

Maar de loting is onverbiddelijk. Janssens leest de notariële akte op, voordat die wordt ondertekend door de schooldirectie.

Later die middag worden de ouders van de uitgelote kinderen gebeld, vanaf half vier. Dat is met de andere Haarlemse scholen zo afgesproken. Eerdere jaren sms'ten ouders hun kinderen terwijl ze nog in de les zaten, "wat tot dramatische taferelen leidde", zegt Van der Vaart. Daarna kunnen de ouders van de uitgelote kinderen tussen vijf en zeven het aanmelddossier komen ophalen. "Daar willen we goed de tijd voor nemen, om emoties de ruimte te geven. Die hebben we zelf ook", zegt De Voogd van der Straaten.

Want natuurlijk zullen ouders boos zijn. Dat weten ze. De rector hoopt te kunnen uitleggen waarom ze tot deze loting moesten overgaan. Wat hem en zijn collega's geruststelt is dat de uitgelote kinderen die volgend jaar niet op dit schoolplein zullen rondhangen in elk geval goed terechtkomen. "Want slechte scholen hebben we hier niet, rond Haarlem."

Maar het blijft zuur. Het gezicht van de rector spreekt boekdelen. Van der Vaart zit niet in het onderwijs om kinderen af te wijzen. En hij ziet er als een berg tegenop om die ouders te vertellen dat hun nummer op de balletjes stond.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden