Dierwetenschap

Het huisdierbestaan van de hond zit vol angsten en gedragsproblemen

Uitschieter in hyperactiviteit en ongehoorzaamheid is de staffordshire-bullterriër.Beeld Reuters

Angst en dwangmatig gedrag zijn wijdverbreid onder de honden die de mens in huis heeft.

Meer dan zeventig procent van de honden heeft een of meer gedrags­problemen. Angst is het grootste ­probleem in de mand. Maar ook agressie, ongehoorzaamheid, impulsief ­gedrag en zelfmutilatie komen veel voor.

Dit is niet de conclusie van een ­rapport van een dierenbevrijdingsfront; dit is wat hondeneigenaren zelf rapporteren. Finse onderzoekers zetten een vragenlijst online om gedragsproblemen in kaart te brengen, en kregen respons van een kleine 14.000 hondeneigenaren. Dat is een flinke onderzoeksgroep. 

Omdat baasjes zelf konden beslissen of ze de vragenlijst zouden invullen of niet, is die groep niet per definitie representatief, noteren de onderzoekers in vakblad Scientific Reports. Maar de hondenrassen die in deze steekproef passeren komen wel overeen met de hele Finse honden­populatie. En als we ervan uitgaan dat baasjes van hun honden houden, en liefde soms blind kan maken, dan worden de gedragsproblemen hier niet óverschat.

Border collies hebben last van dwangmatig staren en vliegenhappen.Beeld AP

Geluidsangst is het meest voor­komende probleem bij honden. Bijna een derde heeft er last van, en het zal niet verbazen dat bij de bronnen van deze angst vuurwerk bovenaan staat. Andere angststoornissen zijn bijna net zo groot. Dan gaat het vooral om angst voor andere honden en voor vreemde mensen. 

Combinatie angst en agressie

Na de verschillende soorten angst volgen ongehoorzaamheid, dwangmatig gedrag (de eigen staart najagen en happen naar vliegen die er niet zijn), impulsiviteit en agressie. In die volgorde.

Aan hun problemen liggen leefomstandigheden en genetische aanleg ten grondslag, zo werd de Finse onderzoekers duidelijk uit de verschillen die ze zagen tussen hondenrassen. 

Bordercollies zijn niet bepaald angstig of agressief, maar dwangmatig staren en vlieghappen doen ze relatief veel. Agressie komt het meest voor bij dwergschnauzers, op de voet gevolgd door de Duitse herder. Bij angst staat de lagotto romagnolo bovenaan. Een uitschieter in de categorieën hyperactiviteit en ongehoorzaamheid is de staffordshire-bullterriër.

Agressie komt het meest voor bij dwergschnauzers.Beeld AFP

Nature en nurture

Kennis van de genetische basis van gedragsproblemen kan helpen in de hondenfokkerij. Maar dat kan ingewikkeld worden, zeggen de onderzoekers. Zo is al ontdekt dat de genen die een Duitse herder angstig maken voor geluid in hetzelfde gebied liggen als de genen die hem zo’n sociaal dier maken – een eigenschap waarop de herder, en andere honden juist worden geselecteerd.

Maar hoe ingewikkeld ook, besluiten de Finse wetenschappers, de mens zal iets aan de selectie van zijn honden moeten doen én aan de omgeving waarin die huisdieren moeten leven, om de gedragsproblemen te verminderen.

Lees ook:

Advies Staat van het Dier: ‘Honden horen niet in bed’

Een adviesraad van minister Schouten (Landbouw) peilde meningen over dierenwelzijn en trekt conclusies: we moeten dieren niet vermenselijken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden