Het gaat zó goed met de horeca, dat er personeelsproblemen ontstaan

Serveerster Anne-Sophie stalt de nodige gerechten uit onder een goedkeurend oog van verslaggeefster Jitske-Sophie Venema en foodblogster Ellen van Duijn.Beeld Sanne Donders

Het gaat zo goed met de hotels, restaurants en cafés in Nederland, dat al die etablissementen nauwelijks nog zijn te bemannen. 

Het gaat zo goed met de hotels, restaurants en cafés in Nederland, dat al die etablissementen nauwelijks nog zijn te bemannen. Dat stelt Koninklijke Horeca Nederland (KHN) aan het begin van de Horecava, de vakbeurs van de branche die tot en met donderdag wordt gehouden in de Amsterdamse Rai. “De horeca is in vijf jaar tijd met 80.000 banen gegroeid en er komen nog 80.000 banen bij”, zegt Robèr Willemsen, voorzitter van KHN. “Vanuit de opleidingen stromen te weinig mensen in om dat op te vangen.”

Door de economische opleving (en de trend van meer buiten de deur eten en drinken) zijn er veel restaurants en hotels bij gekomen. Het aantal cafés daalde wel iets, maar in totaal steeg het aantal plekken waar je iets kunt eten en drinken van ruim 41.000 in 2014 naar 46.570 in 2018. Al die gelegenheden leverden per saldo ook meer op.

Horecaondernemers zagen in die periode hun omzet per vestiging gemiddeld stijgen van 405.499 euro per jaar in 2012 naar 480.996 euro per jaar in 2018. Die ongebreidelde groei levert veel voordelen op: meer werk, meer inkomsten, minder leegstand en een bruisender straatbeeld, bijvoorbeeld. 

Slapenloze nachten

Maar de levendige sector heeft ook een keerzijde. Uit eigen onderzoek  onder 1000 leden van Koninklijke Horeca Nederland (20.000 ondernemers), geeft 34 procent aan dat ze de slaap niet kunnen vatten van een teveel aan concurrentie. KHN-voorzitter Robèr Willemsen: “Tegenwoordig wordt ieder leegstaand pand gevuld met een eetgelegenheid, zeker in de steden. Maar je kunt niet oeverloos overal horeca openen.”

Serveersters, koks en barpersoneel vinden is het grootste probleem, vindt de helft van de geënquêteerde ondernemers. Medio 2018 stonden er 23.000 vacatures open in de horeca, vooral aan koks is een groot tekort.

Beeld ANP XTRA

KHN maakt zich grote zorgen over het gebrek aan mensen die het ambacht van de gastronomie willen vervullen, het liefst voor langere tijd. Want het verloop is groot in de horeca. De meeste baanwisselingen vinden plaats bij restaurants. Een Nederlandse restauranthouder moet ieder jaar gemiddeld 45 procent van zijn medewerkers inwerken. 

Vaster personeel

Er is veel concurrentie uit andere sectoren, die ook hinder hebben van de krapte op de arbeidsmarkt. Willemsen: “De retailbranche vist uit dezelfde vijver.”  Volgens KHN zijn horecamedewerkers elders gewild: “Omdat ze als geen ander weten wat gastvrijheid en service is, kunnen ze ook prima in een winkel terecht”, zegt woordvoerder Bernadet Naber. KHN gaat daarom meer doen om arbeidskrachten (langer) aan de sector te binden. Naber: “Bij werken in de horeca denken veel mensen aan iets tijdelijks, maar je kunt heel goed een lange carrière in de horeca hebben.”

Om die boodschap over te brengen, organiseert KHN in mei een landelijke open dag. De bedoeling is dat dan zoveel mogelijk horecaondernemers hun zaak openstellen om geïnteresseerden letterlijk een kijkje in de keuken te geven. Ook komen er kookworkshops en zogeheten meet & greets met bekende chef-koks. Willemsen: “Met de Messi’s van de branche denken we mensen te kunnen werven.” KHN wil verder de samenwerking met scholen intensiveren om zo meer stages van de grond te krijgen. Ook moeten koks gastcollege’s gaan geven op ROC’s.

Op de Horecava toont KHN een filmpje waarin robots een deel van het werk van personeel overnemen. Maar volgens Willemsen is dat geen oplossing voor het personeelstekort dat nu speelt: “Robotica kan op korte termijn iets betekenen voor werkzaamheden op de achtergrond, maar nog niet aan de kant van de gast.”

De branche worstelt verder met de positie van digitale platforms zoals Thuisbezorgd.nl en Deliveroo. KHN vindt dat zulke partijen te veel commissie opstrijken en onnodig administratiekosten berekenen. “Die platforms hebben ons veel gebracht maar ze hebben te veel macht gekregen.”

Lees ook:

Horeca in actie tegen Thuisbezorgd.nl

Restauranthouders zijn de stijgende kosten van Thuisbezorgd.nl zat. Ze hebben een platform opgericht om zoveel mogelijk steun te vergaren.

Zon, zee, maar te weinig personeel

De temperaturen lopen op, en dus stromen de stranden en terrassen weer vol met zonliefhebbers. De horeca maakt zich op voor een drukke periode, maar hebben vaak tekort aan personeel. Naar schatting staan er ruim 37.000 vacatures open. Volle stranden en weinig personeel is vragen om problemen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden