Het einde van een sprookje voor Oezbeekse 'prinses' Karimova

Ze is de glamoureuze dochter van een dictator en de gedoodverfde opvolgster van haar vader, de president van Oezbekistan. Maar Gulnara Karimova is ook modeontwerpster, popster (ze heeft begin dit jaar nog een duet met Gerard Depardieu opgenomen), diplomate, mediamagnaat en zakenvrouw. Ze wordt gehaat, maar leek altijd onaantastbaar. Maar er lijkt nu toch een einde te komen aan het sprookje.

De problemen begonnen in juli. Terwijl de 41-jarige Karimova in Oezbekistan een heel zakenimperium in de lucht moet houden, vertegenwoordigde zij haar land ook nog eens in Geneve als VN-ambassadeur. Deze zomer moest ze die positie (en daarmee haar diplomatieke onschendbaarheid) echter opgeven omdat twee Europese corruptie-onderzoeken akelig dicht bij haar uit leken te komen.

Het eerste onderzoek loopt in Zweden en gaat om de miljoenen dollars die door de Noorse telecomgigant TeliaDonera betaald zijn aan Karimova's zakenpartner Gajane Avakjan. Een tweede (Zwitsers) onderzoek draait om het witwassen van grote sommen geld waarbij meerdere zakenpartners van Karimova betrokken zouden zijn. De Franse politie zou in het kader van dit onderzoek ook twee luxe appartementen van Karimova in Parijs zijn binnengevallen.

Televisiezenders uit de lucht
Maar ook thuis, in Oezbekistan, nemen de problemen toe. Begin oktober werd Karimova's vertrouweling en neef Akbari Abdullajev gearresteerd omdat hij leiding zou hebben gegeven aan een criminele organisatie en er gaan geruchten dat de belastingdienst een inval heeft gedaan bij haar (enorme) liefdadigheidsorganisatie - een belangrijk onderdeel van Karimova's persoonlijkheidscultus. De druk werd vorige week verder opgevoerd, toen haar vier televisiestations en drie radiozenders uit de lucht werden gehaald. De bankrekeningen van haar mediabedrijf zouden nu zelfs zijn bevroren.

'Het sprookje komt ten einde voor de dochter van de Oezbeekse president die ooit een prinses genoemd werd', schreef de Franse internetkrant LePoint vorige maand.

Karimova heeft op Twitter teruggeslagen naar haar vijanden en beschuldigde de chef van de nationale veiligheidsdienst Roestam Inojatov van machtswellust. 'Als het hoofd van de speciale diensten niet blij, maar bang is voor mijn populariteit, moet hij wel zijn eigen ambities en plannen hebben.'

Eerder in oktober nam haar jongere zus Lola al afstand van Karimova, waarop ze haar zuster er op Twitter van beschuldigde aan 'hekserij' te doen, en zelfs hun moeder 'behekst' te hebben.

Exotische schoonheid
Bescheidenheid is Karimova volkomen vreemd. Ze heeft zichzelf omschreven als een poëet en exotische Oezbeekse schoonheid, heeft haar eigen parfum en modelijn en zingt als Googoosha (dat zou de troetelnaam zijn die haar vader haar heeft gegeven) gladgestreken popliedjes met suikerzoete videoclips.

 
Op Twitter beschuldigde ze haar zuster ervan aan 'hekserij' te doen en zelfs hun moeder 'behekst' te hebben

Het heeft haar niet geliefd gemaakt. Buiten Oezbekistan staat ze bekend als de ijdele, inhalige en verwende dochter van een dictator: in een van de gelekte diplomatieke Amerikaanse berichten werd ze een 'roofbaron' en 'de meest gehate persoon' van Oezbekistan genoemd.

Gevangenen doodgekookt
Haar vader Islam Karimov, die ondertussen 75 jaar oud is, was al aan de macht voordat de Sovjet-Unie in elkaar stortte, en heeft het land sindsdien met ijzeren hand geregeerd. Demonstranten zouden in 2005 zijn neergeschoten, dissidenten worden opgesloten en gemarteld en enkele gevangenen zouden zelfs zijn doodgekookt.

Er gaan geruchten dat Karimov ziek is, maar niemand weet of hij binnenkort moet worden opgevolgd. Tot nu toe werd altijd aangenomen dat Karimova uiteindelijk zijn plaats zou innemen maar het lijkt erop dat iemand met veel macht haar al bij voorbaat van de troon probeert te stoten.

Daarvoor zijn meerdere kandidaten, en een van hen is de chef van de nationale veiligheidsdienst waar Karimova op Twitter tegen tekeer ging. Dan zijn er vice-premier Roestam Azimov, die haar eerder dit jaar nog van corruptie heeft beschuldigd, en premier Sjavkat Mirzojojev die een hartgrondige hekel aan Karimova zou hebben.

'Ze hebben al geprobeerd me te vergiften met zware metalen zoals kwik', twitterde Karimova over haar vijanden. 'Ik ben nog steeds aan het bijkomen, maar goddank hebben ze me er niet onder gekregen.'

 
In een van de gelekte diplomatieke Amerikaanse berichten werd Karimova een 'roofbaron' en 'de meest gehate persoon' van Oezbekistan genoemd
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden