Opinie

Het CDA-congres in 2010 sloeg diepe wonden

Oud-premier Piet de Jong: weggezet als niet meer van deze tijd.Beeld ANP

Verdienstelijke partijleden werden afgeserveerd omdat zij tegen samenwerking met Wilders waren. Erken de gemaakte fouten.

Voor geen andere partij komen de vervroegde verkiezingen zo ongelegen als voor het CDA. Er valt nog steeds de schaduw over van de verdeeldheid, die op het congres in Arnhem zo in alle onontkoombaarheid manifest werd.

Toch zal ook het CDA klaar moeten zijn voor de verkiezingen. En het zal zich op een voor de kiezers geloofwaardige wijze moeten kunnen presenteren. Daarvoor is eenheid en vooral eensgezindheid voorwaarde. Wat is daarvoor niet en wat wel nodig?

Een bewogen oproep het verleden achter ons te laten, de gelederen te sluiten en samen schouder aan schouder verder te gaan, zal daarvoor niet voldoende blijken. Het is allemaal waar, het moet ook, maar er is meer nodig dan dergelijke bezweringsformules. Daarvoor zijn te diepe wonden geslagen en zijn mensen te zeer beschadigd.

Wat dacht u van iemand als Ab Klink, zo miskend en gekwetst? En van iemand als Ernst Hirsch Ballin, al vóór zijn laatste ministerschap gedoodverfd en gewenst als de meest gekwalificeerde kandidaat voor het vicepresidentschap van de Raad van State, maar gepasseerd vanwege zijn verzet tegen de samenwerking met Wilders?

En van oud-premier Piet de Jong, op het ene congres nog ovationeel toegejuicht vanwege zijn tirades tegen de PvdA en Wouter Bos, en op het volgende congres meewarig afgedaan als niet meer van deze tijd? En van iemand als oud-vicevoorzitter van de partij Rob van de Beeten, die als Eerste-Kamerlid van de kandidatenlijst werd afgevoerd om geen andere reden dan dat hij in Arnhem tegen de samenwerking met Wilders had gestemd? En van al die trouwe en beproefde partijleden, die als 'mastodonten' van alles de schuld kregen en krijgen, tot het mislukken van het kabinet Rutte toe? Het heeft de geslagen wonden alleen maar verdiept.

Herstel van de eenheid in de partij is niet mogelijk zonder het erkennen van de goede trouw van de minderheid en de voor het CDA onwaardige wijze waarop zij toen en sindsdien zijn bejegend.

Deze erkenning is niet zozeer nodig om hun genoegdoening te verschaffen (daar mag het ook henzelf niet om te doen zijn), maar is wel nodig voor de werfkracht van het CDA in de verkiezingsstrijd.

Symbolisch voor dit alles zal de keuze van een lijsttrekker zijn. Als die keus bepaald wordt door gevoelens van wrok, wraak of afrekening, zal hij of zij bij voorbaat ongeloofwaardig zijn om het CDA naar een goede uitslag te leiden.

Ook de roep om iemand met 'charisma' zal daaraan niets kunnen veranderen. Daarop een keus baseren is sowieso niet zonder risico. Voor je het weet, wordt iedereen geacht zich aan haar of zijn inzichten te onderwerpen. En als zo'n 'charismatische' man of vrouw, die door iedereen gewenst wordt, er gewoon niet is, wat zou u dan denken van criteria als: vertrouwenwekkend, samenbindend, aimabel, ervaren?

Iemand, die niet in de kortste keren zichzelf het kabinet in formeert, maar die bereid is de volle periode in het parlement zitting te nemen. En iemand die, niet onbelangrijk, ook gewoon fatsoenlijk is. Wij zijn toch de PvdA niet, waarvan de vorige voorzitter haar eerste politieke representant desavoueerde als te fatsoenlijk voor het parlement?

Misschien mag het CDA zich gelukkig prijzen, dat aan dit proces leiding moet worden gegeven door iemand met een ruime pastorale ervaring. Toen de partij haar tot voorzitter koos, zal dit niet als het belangrijkste criterium hebben gegolden. Maar in de nu ontstane situatie is het wel mooi meegenomen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden