Het boegbeeld van zwarte, vrouwelijke coaches in de VS

Trots na haar duizendste zege als coach: C. Vivian Stringer van de Rutgers Scarlet Knights.Beeld Getty

C. Vivian Stringer werd onbedoeld een icoon in de Amerikaanse sportwereld. Deze week boekte de 70-jarige basketbalcoach haar duizendste overwinning, die groots werd gevierd.

Ooit, vijfenvijftig jaar geleden, moest een jonge Amerikaanse vrouw, C. Vivian Stringer, de rechter inschakelen om cheerleader te kunnen zijn op haar High School in Pennsylvania. Ze was een zwarte jonge vrouw en de enige Afrikaans-Amerikaanse in de groep.

Ze werd nauwelijks geaccepteerd en daar begon de geschiedenis van een meer dan opmerkelijke vrouw.

Afgelopen dinsdag behaalde zij, als coach van de basketballende vrouwenploeg van Rutgers University, haar duizendste overwinning en struikelden Amerikaanse columnisten, hoogwaardigheidsbekleders, topsporters en politici over elkaar om aan te geven hoe een zeventigjarige vrouw succesvol kon worden in de toch licht kolkende Amerikaanse (sport)samenleving van deze tijd.

Middelpunt van het sportnieuws

Vivian Stringer, weduwe, moeder van drie kinderen, ooit coach van de nationale ploeg van de USA, voorvechtster van vrouwengelijkheid in deze wereld, werd op één moment in 2018 het middelpunt van het Amerikaanse sportnieuws: duizend zeges voor drie universiteiten behaald. Het puur zwarte Cheyney State (1972-83), daarna het bijna lelieblanke Iowa State (1983-95) en tenslotte Rutgers University (1995-heden) waar haar speelsters (acht zwarte en twee blanke meiden) in 1997 uitgemaakt werden voor “nappy-headed hos” (iets in de zin van: hoeren met kroeshaar) door een populaire, blanke discjockey/talkshow-host, Don Imus, die daardoor zijn baan verloor.

Stringer reageerde op die gebeurtenis, zoals ze over het algemeen reageert: rustig en waardig. Ze zei: “Die mijnheer had er beter aan gedaan goed na te denken alvorens hij die uitspraak deed.”

Zonder dat ze dat zelf ooit voor ogen had, werd Stringer het uithangbord van zwarte vrouwelijke coaches in de Amerikaanse sportwereld. Hadden zwarte mannen het al moeilijk in de jaren zeventig en tachtig, voor zwarte vrouwen was nauwelijks plaats: Amerika was nog niet zo ver.

Maar Vivian Stringer wel. Ze vroeg zich openlijk af: “Waarom kunnen zwarte vrouwen geen sportploeg ­leiden? Is dat uitsluitend weggelegd voor blanke vrouwen? Of ­wellicht alleen voor blanke mannen, zoals een kwarteeuw geleden?”

Roerig New Jersey

Zij werkte met veel plezier in Iowa, een bijna puur blanke staat in het middenwesten van de USA. Ze was succesvol, bracht haar ploegen een aantal malen naar de finale van de NCAA, de grootste organisatie op op sportgebied wat betreft colleges en universiteiten. Ze besloot in 1995 terug te keren naar de Amerikaanse oostkust. Ze deed het om haar eigen kinderen te laten zien hoe het werkelijke leven eruitzag. Iowa gaf niet het beeld dat haar opgroeiende kinderen nodig hadden: de struggle for life zat toch anders in elkaar en ze verkaste naar het altijd roerige Rutgers in New Jersey.

Ze haalde jonge, zwarte vrouwen naar deze universiteit en probeerde niet alleen goede speelsters van hen te maken, maar vooral goede mensen. Haar idee droeg ze als volgt uit: “Ik vind het niet zo belangrijk als je geen uitblinkster in de ploeg bent, als je later maar op eigen benen in de maatschappij kon gaan staan.”

Levenslessen

Met een ondanks alles altijd opgewekt gemoed – haar echtgenoot overleed vroeg, ze had een gehandicapte dochter en haar beide zoons kenden ook aanmerkelijke tegenslag in hun volwassenwording ­– en met een nooit versagende werklust bleef Springer aan de slag, iedere dag weer.

Zo werd ze niet alleen ‘coach’ voor honderden jonge vrouwen, maar ook een vrouw die levenslessen doorgaf en die al haar speelsters beter maakte. Een aantal van hen schreef afgelopen woensdag op internet en in grote kranten, hoe geweldig het was om ooit voor Vivian Stringer gespeeld te hebben. Hoe ze nooit naar kleur of ras keek, maar iedereen gelijk behandelde: als mens.

Hall of Fame

Stringers werk bleef niet onopgemerkt. Ze werd opgenomen in The Basketball Hall of Fame, ze kreeg een eredoctoraat van Howard University, ze werd driemaal verkozen tot Coach of the Year en Nike offreerde haar in 2008 de mogelijkheid toe te zien op een groot project in Beaverton, Oregon. Vivian Stringer stond er schouder aan schouder met Tiger Woods, Pete Sampras, Mia Hamm, Joan Benoit, John McEnroe en Michael Jordan.

De vrouw die vroeger op niveau tenniste en goed hockey, basketbal en volleybal speelde en daarnaast afstudeerde aan Slippery Rock University, stond deze week heel even in de schijnwerpers. Volgens haar speelsters was ze de volgende ochtend als eerste op kantoor en stond ze als eerste in de trainingszaal.

Zeventig jaar oud. Volharding blijft haar levensmotto. Voor zwart en wit, voor man of vrouw. Voor ieder mens.

Lees ook:

Wordt ooit de vraag gesteld of een man wel geschikt is om vrouwen te coachen?

In Amerika is er ophef. Dat is er wel vaker natuurlijk, maar deze ophef heeft de Nederlandse sportkolommen nog niet bereikt - terwijl het de Amerikaanse basketbalwereld op z’n grondvesten doet schudden. De kans bestaat namelijk dat een vrouw, ja let op: een vrouw, hoofdcoach van een van de clubs in de NBA wordt. De Milwaukee Bucks gaan een dezer dagen in gesprek met Becky Hammon, oud-basketbalster en sinds 2014 assistant-coach van de San Antonio Spurs.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden