Het bitje tegen tandenknarsen: goedkoop is duurkoop

De tandarts maakt een bitje tegen tandenknarsen. Zoiets ligt ook bij de drogist in het schap, maar dan veel goedkoper. Wat te doen?

EDWIN KREULEN

De lezeres, 29 jaar oud, heeft 's nachts last van tandenknarsen. Waarschijnlijk is het trouwens haar huisgenoot die het 's nachts merkt, maar haar tandarts sloeg wel aan op de klacht. Hij wees haar op het gevaar van slijtage aan de bovenkant van de tanden. Dat is niet prettig als je nog zo'n 50 jaar goed hoopt te kauwen.

Maar de tandarts heeft een oplossing voor dit fenomeen, in vaktaal bruxisme genoemd. Hij kan voor haar een zogeheten splint maken, een plaat van harde, doorzichtige kunsthars die over de boventanden past. Weet je wat, zei hij tegen de lezeres, we maken nu een afdruk van je tanden en dan kijken we over een jaartje met een nieuwe afdruk of er inderdaad sprake is van actuele slijtage.

Die splint zou op maat gemaakt moeten worden en de lezeres verwacht zeker meer dan 100 euro te moeten besteden. Een vriendin wees haar op het goedkope alternatief: de kant-en-klaar splintjes die bij de drogist te koop zijn, en die al te krijgen zijn voor 13 euro.

"Ja, voor de consument is zo'n alternatief natuurlijk aantrekkelijk, ook financieel", zegt Frank Lobbezoo. Hij is hoogleraar in het Academische Centrum Tandheelkunde Amsterdam (ACTA) en doet onderzoek naar bruxisme. Hij wijst er maar meteen even op: van al die goedkope bitjes is geen spoor bewijs dat ze werken. "Terwijl ze wel zo aangeprezen worden. Dat vind ik een kwalijke zaak." De drogistbitjes willen nogal eens breken, Lobbezoo kent verslagen van patiënten die met behoorlijk wat moeite een stukje weer moesten ophoesten uit de luchtpijp.

Maar de belangrijkste reden waarom Lobbezoo de lezeres niet naar Etos of Kruidvat zou laten gaan, is de volgende: zo'n plaatje werkt eerder averechts. "Een goede plaat past over alle tanden. Dat is bij deze variant niet gegarandeerd. Daardoor kunnen de tanden die niet bedekt worden uitgroeien, en dan alsnog slijten."

Net kauwgum

Lobbezoo en collega's hebben regelmatig iemand in de tandartsstoel die ineens moeite heeft met goed bijten. Onverklaarbaar, lijkt het. "Totdat iemand, vaak schoorvoetend, toegeeft een splint van de drogist te gebruiken." Nog een argument: de drogistbitjes zijn gemaakt van zacht materiaal. "Dan krijg je een beetje een effect als bij kauwgum: het wordt aantrekkelijk om te kauwen. Zo gaat iemand juist meer tandenknarsen", zegt Lobbezoo. Hij verzekert: "De splint van de tandarts is van hard materiaal, het is echt geen feest om daarop te bijten."

Is er dan hard bewijs dat die splint-op-maat wel werkt? Lobbezoo: "Uit het onderzoek wat is uitgevoerd weten we dat van de drie patiënten er een minder gaat knarsen, dat het bij de tweede gelijk blijft en dat de derde juist meer gaat knarsen."

De kans op slijtage is bij alle drie fors kleiner, want de splint mag dan hard zijn, de tanden zijn altijd nog harder. Maar toch: geen garantie dat het knarsen stopt. Lobbezoo: "Als ik nu een zak met geld zou krijgen zou ik uitzoeken bij welke patiënt een splint het meest kans op succes maakt, want dat weten we niet. Tandenknarsen heeft vaak meerdere oorzaken. Neem stress en andere psychologische factoren, roken, alcohol of xtc-gebruik."

Maar wil de tandarts van de lezeres dan niet gewoon omzet draaien? Lobbezoo: "De meeste Nederlandse tandartsen hebben het druk genoeg, er is een tekort aan tandartsen. Dus dat betwijfel ik." De tandarts van de lezeres laat bovendien niet direct de kassa rinkelen. Lobbezoo: "Die plaatst niet direct een splint, maar gaat eerst uitzoeken of de slijtage echt nu plaatsvindt, of misschien wel van vroeger is. Zodat de lezeres alleen maar een splint krijgt aangeboden als het echt nodig is. Dat is in haar belang en een compliment waard."

Zelf een vraag stellen? Mail: gezondheid@trouw.nl

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden