HET BEELD WIL OOK WAT

Wanneer hij precies ten hemel is gevaren weet ik niet, maar het zal zo'n negen jaar geleden zijn - en nog steeds is hij voor mij in leven: de vriendelijke dwaas die jarenlang het kruispunt bij mijn toenmalige woonstee in de Amsterdamse binnenstad als een onbezoldigde verkeersagent beveiligde.

PETER TEN HOOPEN

Waar komt zijn onsterfelijkheid uit voort? Twee dingen, zoals die andere onsterfelijke zou zeggen. Ten eerste de gein en het vrolijke gekraai waarmee hij zijn werk deed. Nooit vergeet ik hoe hij dat lekkere blonde vrouwtje met haar blozende baby voorop in een mandje nog net even door rood sluisde; hoe hij lijn 10 met een royaal gebaar doorwoof en een opgefokt Opeltje met racestrepen liet wachten voor een flanerende nicht met een lul op pootjes; hoe hij racende taxichauffeurs het graf in schold en de brandweerauto's uit de kazerne op de hoek met zijn geloei extra snel de Marnixstraat in hielp.

Zijn hoofdthema was de voortgang. Er moest vooral doorgereden worden. Zijn lijfkreet, met gebarsten bas uitgebruld, was: 'Door! Door!'. Nog steeds heb ik op dat kruispunt de neiging om ter ere van mijn oude vriend met extra veel Schwung door de bocht te gaan, als 't even kan met een gilletje van pret.

De tweede factor is dit bord. Iemand of iemanden heeft of hebben het na zijn overlijden nodig gevonden dit bord te vervaardigen en te bevestigen op de brug waar hij placht uit te rusten van zijn sturende arbeid, uitziend over de bootjes en de achterhuizen aan de Lijnbaansgracht. Ik vind dat een grote daad, waar ik bij dezen graag een klein gedenkteken voor neer zet - daarmee naar ik hoop tevens de nagedachtenis van de dierbare overledene nieuw leven gevend. .

Dit soort spontane uitingen is mij zeer dierbaar. Hierin herken ik weer het Amsterdam waar ik dertig jaar geleden als immigrant uit de provincie zo verliefd op werd. Ik kwam uit Apeldoorn, een oord waar ze mee van de fraaiste begraafplaatsen van ons land hebben en waar de levenden er alles aan doen om zo vroeg mogelijk dood te gaan. Geestelijk leven stond in deze contreien gelijk aan catechisatie en spontaniteit was een heel erg vloekwoord. Wie het leven niet serieus genoeg nam om over alles grondig na te denken was zijn vrijheid niet waard.

Apeldoorn heb ik leren kennen als een streek van in groen loden jassen gehulde, o zo nette mensen, die hun buxushaagjes en ligusterhagen knipten met een nagelschaar en de vitrage zo hadden hangen dat ze zonder de stof te bewegen net door een spleet konden turen. Mensen zo intens bezig met het door braafheid verwerven van een plaats voorin de Kerk des Hemels en met het verzekeren van de bij hun goede gedrag passende materiele welstand (God helpt immers hen die zichzelf helpen), dat er voor de medemens meestal niet veel aandacht was, anders dan middels de zwart fluwelen collectezak.

Voor gekte was in zo'n gemeenschap uiteraard geen plaats. Zeker, er zijn in Apeldoorn ook psychiaters, volop zelfs, en mee van de slechtste ter wereld, maar diep in zijn hart beschouwt de Apeldoorner alle geestesziekten als een vorm van bezetenheid - zeker niet iets om aan te wakkeren. Zo'n bord als dit had daar nooit kunnen staan. In Amsterdam stonden wachtenden bij de tramhalte op de Rozengracht onze oom agent hartelijk aan te moedigen; winkeliers gaven hem een pilsje of wat koeken; de langsscheurende agenten van bureau Elandsgracht salueerden hem lachend toe. In Apeldoorn daarentegen placht men alle 'gekken', mongolen en met vreemd accent sprekende schareslieps uit de buurt te verjagen. Wie het Koninkrijk op Aarde niet deelachtig is geworden, heeft op dat des Hemels ook niet veel kans, dus hou maar buiten de deur.

Nee, de ergste straf die een mens kan overkomen is te worden wedergeboren als gek in Apeldoorn. En zoals Apeldoorn zijn er nog heel veel plaatsen in den lande, de ene nog christelijker dan de andere. Dat maakt het vrijdenkende Amsterdam nou juist zo tof - als Amsterdam de huidige aanslag op zijn karakter ten minste overleeft. Lang leve Amsterdam!

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden