Herrie is de sociale norm van dit moment

Tijdens het festival Forta Rock, begin juni in Nijmegen, konden bezoekers oordoppen krijgen.Beeld Bert Beelen, HH

Een oceaan van decibellen, waarin je je urenlang onderdompelt. Zo omschreef briefschrijver Ton Kooning, die last heeft van oorsuizen, van de week in deze krant het festivalfenomeen. Weet wat je doet met je gehoor, waarschuwt hij.

Kooning reageerde op een column van Johan ten Hove de dag ervoor, die het opviel dat veel jongeren tegenwoordig op festivals ter bescherming oordoppen dragen. Tel de klachten over geluidsoverlast van omwonenden daarbij op en de vraag rijst: kan de muziek op festivals niet simpelweg wat lager worden gezet?

Nee, zegt Berend Schans, directeur van Vereniging Nederlandse Poppodia en Festivals (VNPF). "Festivals worden gehouden op grote oppervlaktes. De muziek moet ook de mensen achterin de tenten en grasvelden bereiken." Daarnaast, zegt Schans, is harde muziek onderdeel van de festivalbeleving. "Mensen willen het geluid in hun lijf kunnen voelen." En in sommige genres hoort harde muziek er ook een beetje bij vindt Schans, bijvoorbeeld bij metal.

103 decibel
Vorig jaar is er door onder meer de VNPF en de overheid een convenant opgesteld om gehoorschade in de muzieksector tegen te gaan. Maar niet iedereen houdt zich hier aan, blijkt uit een eerste onderzoek van de Hoorstichting. Vandaar dat zij pleit voor het wettelijk vaststellen van een geluidslimiet van 103 decibel. En dat is al veel.

"88 decibel is het plezierigst voor het gehoor", zegt Kelly Coenen van de Hoorstichting. Ter vergelijking: bladergeritsel geeft 10 decibel aan geluid, een snelweg op 10 meter afstand zo'n 80 tot 90 decibel. "Bij 103 decibel is het alleen veilig als je er niet te lang aan wordt blootgesteld. En dat is bij festivals wel het geval."

Tjeerd Andringa, geluidswetenschapper aan de RUG, doet onderzoek naar geluidsoverlast van festivals. Net als Schans ziet hij het belang in van luide muziek: "Muziek is iets waarin de mens kan opgaan. Als die niet hard genoeg staat, is de achtergrond nog hoorbaar en dat verstoort de beleving." Maar, zegt Andringa, dat betekent niet dat de volumeknop vol open hoeft.

"Alleen de achtergrond hoeft overstemd te worden, veel luider dan dat hoeft de muziek niet te zijn." Dat bepaalde muziekgenres goed gedijen bij een hoog volume, vindt Andringa onzin. "Hoe simpeler de muziek, hoe meer alleen het geluid telt. Wanneer de muziek complexer is qua opbouw of herhalingen, is volume juist van ondergeschikt belang."

Welvaartsziekte
Hoe zit het dan met de overlast voor omwonenden? "Dat is problematisch," zegt Berend Schans. "Overlast van festivals is een individueel probleem, dat mensen proberen maatschappelijk te maken." Alle festivals opereren immers binnen de wet, zegt hij, anders wordt er geen vergunning uitgegeven. "De meeste festivals vinden buiten de bebouwde kom plaats. Dat er nu in Amsterdam geklaagd wordt over het overschot aan festivals, is een welvaartsziekte. Het is de prijs die je betaalt om in een grote, levendige stad te wonen."

Maar volgens geluidswetenschapper Andringa zijn omwonenden juist een goede graadmeter. "Mensen die klagen geven een grens aan: hier is het geluid te hard. Je moet hen zien als een bron van informatie, dat de samenleving niet meer leefbaar is op zo'n moment."

Kinderen krijgen, volgens de Hoorstichting steeds sneller te maken met hard geluid, doordat ze bijvoorbeeld met een koptelefoon naar de iPad luisteren. "We proberen het aantal decibellen stapje voor stapje omlaag te brengen", zegt Kelly Coenen. "Maar het is lastig. De sociale norm is nu eenmaal dat de muziek zo hard mogelijk moet staan."

Huntenpop

Dit weekend vindt voor de 26ste keer het festival Huntenpop plaats, waar onder meer UB40 en Typhoon optreden. Het festivalterrein ligt vlakbij het Gelderse dorp Ulft, tussen een aantal boerderijen. Vandaar dat de gemeente een grens heeft gesteld van 80 decibel om overlast beperkt te houden. Om te controleren of het festival zich hieraan houdt, zal een extern bedrijf metingen verrichten.

Volgens Willem Messing van Huntenpop is het geluid nog nooit boven het gestelde maximum gekomen. Ook deelt het festival gratis oordoppen uit aan mensen die ernaar vragen. "Voor bepaalde mensen kan de muziek niet hard genoeg, andere mensen krijgen juist sneller last van hun oren." Daarnaast, zegt Messing, "is op vrijdagavond de toegang gratis voor de hele gemeente. Daardoor blijven de klachten beperkt."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden