Helmut Kohl rekent af met alle 'verraders'

Het gaat slecht met het imago van Helmut Kohl als 'kanselier van de eenheid'. Iedereen is het erover eens: hij heeft het heel goed gedaan in 1989 en 1990, toen de Muur viel en Duitsland herenigd moest worden. Maar de manier waarop hij sindsdien zichzelf daarmee voortdurend feliciteert, werkt de Duitsers hoe langer hoe meer op de zenuwen.

Oké, de man is zwaar ziek, kan amper praten, spreekt alleen nog maar via zijn advocaten en zijn echtgenote. Maar het is duidelijk: het enige waar de oude man zich nog zorgen over maakt, is hoe hij in de geschiedenisboeken terechtkomt. Daarom waakt hij als een grimmige hond over elk woord dat van hem naar buiten komt.

Hij dacht het goed geregeld te hebben, met een ghostwriter die hij vertrouwde, Heribert Schwan. Begin deze eeuw vertrouwde hij in ruim honderd gesprekken zijn herinneringen toe aan Schwans recorder. Maar het vertrouwen verdween, Schwan werd de laan uitgestuurd. Die behield de tapes en publiceerde onlangs een boek met Kohls pijnlijkste uitspraken.

Uit het boek komt Kohl naar voren als een man die niemand ooit iets vergeeft. Iedereen die kritiek op hem heeft gehad, krijgt ervan langs. Rijen partijgenoten worden als 'verraders' bestempeld. Voorop Angela Merkel, die in december 1999 met een open brief in de Frankfurter Allgemeine Zeitung zijn politieke einde inluidde.

"Mevrouw Merkel kon niet correct met mes en vork eten", spot Kohl. "Bij staatsbanketten klungelde ze maar wat aan, zodat ik haar meer dan eens tot de orde moest roepen." In Kohls ogen heeft Merkel zich onvoldoende dankbaar getoond voor de hulp die hij haar geboden heeft bij haar politieke carrière. "Ze heeft geen benul, ze is een politieke kleuter."

De latere, mislukte bondspresident Christian Wulff wordt door Kohl 'een heel grote verrader en een nul' genoemd. Maar ook van de man die tijdens Kohls bewind de bondspresident was, de alom gewaardeerde Richard von Weizsäcker, moest hij niets hebben. "Die zag zichzelf als de verstandigste man van zijn tijd met de hoogste morele maatstaven."

Kohl heeft er altijd onder geleden dat hij door bladen als Der Spiegel en Die Zeit werd neergezet als een ongeletterde provinciaal. Lezen en schrijven waren inderdaad niet zijn favoriete bezigheden. Niet voor niets huurde hij ghostwriter Schwan in om zijn memoires te noteren. Maar nu is Schwan toegetreden tot het grote leger van Kohls 'verraders'.

Kohls advocaten zijn inmiddels aan een rechtsgang begonnen om verdere publicatie van Kohls uitspraken op Schwans geluidscassetten te verhinderen. Ze hebben de meer dan zeshonderd uur aan opnamen opgeëist en kregen daarvoor de zegen van de rechter. Het boek met de pijnlijke uitspraken is uit de handel genomen.

Schwan heeft beroep aangetekend tegen de beslissing van de rechter. En werkt aan een biografie van Kohl, die uiteraard niet door de hoofdpersoon zal worden geautoriseerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden